Đưa nghệ thuật thổ dân Australia trở lại với thế giới

Linh Chi 0
Chia sẻ

Một nghệ nhân thổ dân Australia đang tạo nên tác phẩm của mình. (Nguồn: Bluethumb)

(Ngày Nay) - Đã từng bị thất truyền trong suốt nhiều thập kỷ qua, nhưng giờ đây nghệ thuật của người thổ dân Australia đã trở lại với thế giới, khi người ta có thể bắt gặp chúng trong nhiều phòng khách hay trên tường ở khắp nơi trên thế giới, từ New York, tới Berlin, London hay Paris…

Khác với nhiều cộng đồng cư dân khác trên thế giới, cộng đồng thổ dân Australia trong hàng chục nghìn năm đã sống biệt lập không có sự tiếp xúc với các nền văn minh lớn trên thế giới, cho tới thời điểm có mặt của thực dân Anh trên lục địa Australia.

Do vậy, trình độ phát triển kinh tế-xã hội của họ còn rất lạc hậu. Tuy nhiên, trong quá trình lịch sử thổ dân Australia đã sáng tạo ra một di sản văn hóa tinh thần đồ sộ, độc đáo mang bản sắc riêng của cộng đồng thổ dân Australia nói riêng, của nước Australia nói chung.

Trong nền văn hóa tinh thần, tuy cuộc sống còn hoang sơ nhưng cộng đồng thổ dân đã sáng tạo ra nhiều loại hình nghệ thuật độc đáo mang đậm màu sắc chung về cội nguồn - Dreamtime và Dreaming. Điều này được phản ánh qua từng tác phẩm điêu khắc và hội họa trên đá, trên vỏ cây, trong hang động, và lấy từ vật liệu có sẵn của tự nhiên.

Đưa nghệ thuật thổ dân Australia trở lại với thế giới - ảnh 1

Sinh sống và tồn tại ở châu Úc hơn 60.000 năm, những người thổ dân Australia đã dùng que nhọn, bút lông ngỗng để vẽ nên những câu chuyện Dreamtime - những giấc mơ, những giá trị văn hóa - đạo đức - tinh thần của họ. Những bức họa đó được vẽ theo cách truyền thống với hàng nghìn hàng vạn những chấm nhỏ. Trên mỗi bức tranh thường có những biểu tượng truyền thống, mà khi được giải thích mang lại cho bức tranh một ý nghĩa mới - những ý nghĩa hết sức linh thiêng.

Nhưng trong suốt nhiều thập kỷ qua, do các nhà sưu tập nghệ thuật thổ dân Australia tìm cách mua bán theo hướng có lợi cho họ, nên rất nhiều nghệ nhân người thổ dân đã phải nhận mức tiền quá thấp cho các tác phẩm của mình, bởi vậy dần từ bỏ nghề thủ công của họ. Nhiều nghệ nhân không thể tìm cách tiếp cận thị trường chính thống nên cũng đành bỏ nghề.

Nhưng mới đây, Bluethumb, một hãng bán hàng trực tuyến và thúc đẩy không gian mua bán cho các tác phẩm nghệ thuật thổ dân Australian, đã trở thành kênh kết nối các họa sỹ và nghệ nhân từ các cộng đồng thổ dân xa xôi tới các thị trường quốc tế rộng lớn. Hãng này được thành lập bởi anh em nhà Edward và George Hartley, một cựu kế toán và thiết kế phần mềm, những người mong muốn vực dậy loại hình nghệ thuật đặc biệt này.

Edward Hartley giải thích: “Chúng tôi nhận thấy vấn đề ở đây, đó là người ta mua tác phẩm nghệ thuật ở đâu? Trở lại năm 2011, dường như ta có thể mua mọi thứ trên Internet, trừ các tác phẩm nghệ thuật gốc. Trong khi các nghệ sỹ mới nổi mong muốn xây dựng sự nghiệp thì lại không thể đến được với người mua”.

Đưa nghệ thuật thổ dân Australia trở lại với thế giới - ảnh 2

Hiện có khoảng 90 trung tâm nghệ thuật đang hoạt động ở vùng lãnh thổ phía Bắc, Nam Australia, Tây Australia và bang Queensland, có giới thiệu tác phẩm của khoảng 13.000 nghệ nhân thổ dân. Nhờ nguồn vốn huy động từ cộng đồng, trung tâm này đã phát hiện ra nhiều nghệ nhân tài năng mới, mang nguồn lợi nhuận từ bán sản phẩm tới các cộng đồng thổ dân đồng thời quảng bá cho các tác phẩm nghệ thuật của họ.

Tuy nhiên, do nhiều yếu tố mà các trung tâm này vẫn chưa thể thu hút được các nghệ nhân tài năng. Bên cạnh đó, do lý do thời tiết, đặc biệt là vào mùa mưa, các khu vực có cộng đồng thổ dân Australia rất khó được tiếp cận nên lượng khách du lịch tới đây bị hạn chế, trong khi các nghệ nhân thổ dân không có đủ nguồn cung để sáng tạo nghệ thuật.

Hầu hết các trung tâm này đều chỉ tiếp nhận được một số lượng du khách ít ỏi, bởi vậy mà họ khó có khả năng kết nối giữa người mua tác phẩm và các nghệ nhân thổ dân, hay giữa các nghệ nhân và các triển lãm nghệ thuật…

“Giờ đây, chúng tôi đang xây dựng mạng lưới mạnh mẽ này trên Internet… Tôi nghĩ chúng tôi có thể tạo dựng nên bộ sưu tập tác phẩm nghệ thuật thổ dân Australia lớn nhất thế giới” - Hartley giải thích.

Tính đến nay, đã có 8 trung tâm nghệ thuật đã quyết định trưng bày các tác phẩm của nghệ sỹ thổ dân của họ tại Bluethumb.

Bluethumb hiện có cách làm rất khác biệt khi họ xây dựng hẳn một trung tâm nghệ thuật thổ dân Australia trên website chính thức của mình. Hiện có khoảng 3% số tác phẩm được Bluethumb đăng tải là các tác phẩm của người thổ dân Australia.

Đã có nhiều nhà quản lý nghệ thuật thổ dân Australia cam kết sẽ hỗ trợ Bluethumb để giúp bán các tác phẩm nghệ thuật, mang lại nguồn thu nhập cho các cộng đồng thổ dân, từ đó duy trì được ngành nghề thủ công đặc biệt này.

Một trong số các nhà quản lý trên cho hay: “Một thị trường lớn đang hình thành từ đây và tự các trung tâm nghệ thuật cũng có thể đóng góp. Bluethumb đã nhanh chóng tạo dựng nên một cầu nối giữa các nghệ nhân thổ dân và thị trường mua bán”.

 

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu