Những điều cần biết về thuốc tránh thai khi đang cho con bú

0

Cả 2 loại thuốc kết hợp (estrogen và progestin) hay chỉ có progestin đều an toàn, được Hội Nhi khoa Hoa Kỳ phê chuẩn.

Tổ chức Y tế thế giới khuyến cáo, phụ nữ nên trì hoãn mang thai ít nhất hai năm sau khi sinh nhằm có lợi cho sức khỏe cả mẹ lẫn con. Trong thời gian này người mẹ có thời gian chăm sóc và nuôi dưỡng con được tốt. Để có được sự trì hoãn, người phụ nữ phải sử dụng phương pháp tránh thai.

Sau khi sinh cơ thể người phụ nữ trở về bình thường vào tuần lễ thứ 6. Hiện tượng có kinh trở lại tùy thuộc vào việc cho con bú hay không cho con bú. Phụ nữ cho con bú sự ra kinh từ tháng thứ 6 trở đi, ngược lại không cho con bú có thể có kinh trở lại vào tuần lễ thứ 3 - 4 sau sinh, ban đầu là sự ra kinh non, sau 3 tháng vòng kinh ổn định. Hiện tượng trứng rụng có thể xảy ra trước khi có kinh.

Những điều cần biết về thuốc tránh thai khi đang cho con bú - anh 1

Bạn có thể lựa chọn dùng viên thuốc tránh thai, hiện nay có nhiều loại thuốc tránh thai của nhiều hãng dược phẩm khác nhau tuy nhiên xét về thành phần thuốc thì bao gồm 2 loại chính đó là loại kết hợp (phối hợp hai hormone là progestin và estrogel); và loại thứ hai là loại chỉ có một thành phần là hormone progestin.

Thành phần estrogen nhân tạo chỉ có ở loại thuốc thứ nhất hoạt động trên nguyên tắc ngăn ngừa trứng rụng và có tác dụng ngăn hormone của cơ thể. Thành phần progestin có trong cả 2 loại đều hoạt động trên nguyên tắc ngăn trứng di chuyển trong ống dẫn trứng và ngăn chặn khả năng tinh trùng kết hợp với trứng. Nó cũng làm nước nhầy cổ tử cung đặc và dính hơn, gây cản trở cho việc di chuyển của tinh trùng.

Một cơ chế chỉ có ở progestin nhân tạo là khả năng làm trứng đã thụ tinh không thể bám vào thành tử cung.

Phụ nữ trong thời kỳ cho con bú nếu muốn dùng thuốc tránh thai thì được khuyến cáo dùng loại có một thành phần là hormone progestin vì loại này không gây ảnh hưởng đến chất lượng sữa, không ảnh hưởng đến sự phát triển và sức khỏe của bé.

Viên thuốc tránh thai chỉ có progestin

Viên thuốc tránh thai đơn thuần không bao gồm thành phần gây ảnh hưởng đến số lượng và chất lượng sữa. Mặc dù hiệu quả tránh thai của thuốc chỉ đạt 88%, tuy nhiên trong giai đoạn nuôi con bằng sữa mẹ, các hormon của người mẹ cũng có tác dụng ức chế rụng trứng. Vì vậy thuốc có tác dụng tránh thai cao, phù hợp với thời kỳ phụ nữ nuôi con bằng sữa mẹ, trong khi viên thuốc tránh thai kết hợp chứa cả oestrogen và progestogen.

Các loại thuốc tránh thai chỉ chứa progestin (mini pill) thường có ở thị trường Việt Nam: cerazette (biệt dược desogestrel, chứa 75microgram progestin); femulen (biệt dược ethynodiol diacetate, chứa 500 microgram progestin); micronor (biệt dược norethisterone, chứa 350microgram progestin); norgeston (biệt dược levonorgestrel, chứa 30 microgram progestin); noriday (biệt dược norethisterone, chứa 350microgram progestin)...

Cơ chế tránh thai của viên thuốc chỉ có progestin

Thuốc tránh thai chỉ có progestin cản trở sự thay đổi niêm dịch ở cổ tử cung quanh thời điểm rụng trứng để tinh trùng không thể đến được trứng, do đó không thụ tinh. Lớp nội mạc của tử cung cũng bị ảnh hưởng nên dù trứng có thụ tinh thì cũng khó có thể làm tổ và phát triển. Ngày nay người ta biết rằng, viên thuốc tránh thai chỉ có progestin cũng ảnh hưởng đến sự rụng trứng nhưng không hiệu quả như viên thuốc tránh thai kết hợp.

Hiệu quả tránh thai của viên thuốc tránh thai chỉ có progestin

Phụ thuộc vào sự dung nạp của từng người và tuổi tác. Rất hiệu quả với phụ nữ đang thời kỳ cho con bú. Tỷ lệ thất bại có thể cao hơn ở người quá cân, nếu cân nặng trên 70kg nên dùng 2 viên mỗi ngày.

Khi nào nên bắt đầu dùng viên thuốc tránh thai chỉ có progestin và khi nào thuốc có hiệu quả?

6 tuần sau đẻ là thời gian tốt nhất để bắt đầu uống thuốc nếu đợi lâu hơn mới uống thuốc thì khả năng có thai sẽ rất lớn. Nếu chu kỳ hành kinh quay trở lại có thể bắt đầu ngay từ ngày đầu tiên của chu kỳ kinh hoặc bất cứ khi nào nhưng phải biết chắc chắn là mình không có thai và thuốc có hiệu quả bảo vệ tránh thai ngay tức khắc.

Những điều cần biết về thuốc tránh thai khi đang cho con bú - anh 2

Uống viên thuốc tránh thai chỉ có progestin như thế nào?

Viên thuốc tránh thai chỉ có progestin cần uống hằng ngày, không có giai đoạn ngừng thuốc như với viên thuốc tránh thai kết hợp. Tốt nhất nên uống thuốc trong vòng 1 giờ ở một thời điểm nhất định nào đó trong ngày, thuốc chỉ có thời gian an toàn tối đa là 3 giờ (nếu quên uống thuốc) so với 12 giờ của viên thuốc tránh thai kết hợp. Nhiều phụ nữ cho rằng buổi tối khi sắp đi ngủ là thời điểm thuận lợi để uống thuốc.

Nếu quên uống thuốc thì cần làm gì?

Coi là quên uống một viên thuốc khi đã chậm quá 3 giờ so với thời gian đã định. Khi đó cần uống 1 viên thuốc ngay sau khi nhớ ra và dùng một biện pháp hỗ trợ trong 48 giờ. Nếu quên 2 viên cần uống ngay 2 viên khi nhớ ra, uống 2 viên vào ngày hôm sau và sử dụng thêm một biện pháp tránh thai khác để hỗ trợ cho đến khi uống hết vỉ thuốc đó.

Kỳ hành kinh sẽ ra sao nếu dùng viên thuốc tránh thai chỉ có progestin?

Rất có thể vẫn như trước nhưng không luôn ổn định, mà lúc đầu có thể ra máu giữa kỳ và có thể hành kinh ít hơn hoặc đôi khi không thấy ra kinh.

Nếu bị nôn khi uống TTT chỉ có progestin thì cần làm gì?

Nếu bị nôn trong vòng 2 giờ sau khi uống thuốc thì cần uống thêm một viên khác. Nếu không uống thêm thuốc trong thời hạn này thì cần dùng phương pháp tránh thai hỗ trợ trong suốt giai đoạn có bệnh gây nôn và trong 7 ngày tiếp theo.

Có cần dùng phương pháp tránh thai hỗ trợ khi đang phải dùng kháng sinh?

2 kháng sinh duy nhất phải cần đến phương pháp tránh thai hỗ trợ là rifampicin và griseofulvin. Nếu phải dùng 2 kháng sinh này dài hạn thì cần dùng phương pháp tránh thai khác. Không cần có sự đề phòng đặc biệt nào với các kháng sinh khác.

Những điều cần biết về thuốc tránh thai khi đang cho con bú - anh 3

Viên thuốc tránh thai chỉ có progestin có gây ra u nang buồng trứng không?

Các nang buồng trứng cơ năng chứ không phải các nang thực thể, thường gặp hơn ở những người dùng thuốc tránh thai này. Nếu dùng viên thuốc tránh thai chỉ có progestin mà thấy đau bụng và chậm kinh thì cần nghĩ đến chửa ngoài tử cung. Có khi cần soi ổ bụng để chẩn đoán loại trừ. Test beta HCG rất nhạy để phát hiện có thai, đã được sử dụng qua nhiều năm, nếu âm tính thì có thể loại trừ chửa ngoài tử cung. Trừ phi có các triệu chứng nghiêm trọng, các nang cơ năng không cần can thiệp và có thể tự thoái triển trong vài tuần.

Ảnh hưởng của thuốc tránh thai với trẻ

Chưa có bằng chứng nào về những tác dụng phụ và sự nguy hiểm của thuốc tránh thai lên sức khoẻ của bé. Thực tế, các nghiên cứu đã thấy không có vấn đề gì với những trẻ mà mẹ dùng thuốc tránh thai trong thời gian cho con bú.
Theo 1 nghiên cứu, hormone gây giảm 1 lượng nhỏ lactose, nitrogen và protein trong thành phần của sữa mẹ gây nên tính hay quấy ở trẻ. Tuy nhiên, khi người mẹ ngừng dùng thuốc thì thấy những cải thiện đáng kể ở trẻ.
Một số lựa chọn khác

Một số cách khác giúp giảm thiểu khả năng thụ thai trong thời gian cho con bú là dùng bao cao su, đặt vòng tránh thai, dùng chất diệt tinh trùng, dùng màng ngăn…

Một số lưu ý khi sử dụng thuốc tránh thai này:

Thời gian tốt nhất bắt đầu sử dụng thuốc là 6 tuần sau sinh.

Nếu bạn có kinh trở lại thì có thể uống vào ngày đầu tiên của chu kỳ kinh.
Nên uống thuốc trong một khoảng thời gian nhất định mỗi ngày.

Tốt nhất bạn nên tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc dược sĩ trước khi sử dụng và tuân thủ theo tờ hướng dẫn dùng thuốc.

>>> Xem thêm:

"Tất tần tật" những điều cần biết về đặt vòng tránh thai

Các phương pháp tránh thai an toàn và hiệu quả nhất

Những điều cơ bản về khí hư mà chị em nào cũng phải biết

Nha Trang (th)


Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu