Ngày Nay số 253

9 NGAYNAY.VN CHUYÊNĐỀ: BỆNHMÙAĐÔNG Số253 - ThứNăm, ngày 17.12.2020 buồn nôn, nhịp tim nhanh và tử vong đột ngột. Phần lớn trẻ mắc bệnh dưới 3 tuổi, đủ tuổi tiêm vaccine ngừa cúm nhưnghầuhết số trẻnày chưa được gia đình cho đi tiêm. Một số trẻ có biến chứng viêm não sau khi nhiễm cúm khoảng từ ngày thứ 3 đến thứ 10. Những trẻ này thường nhập viện trong tình trạng sốt, viêm đường hô hấp, ho, khò khè, lơ mơ, co giật, xét nghiệm cúm dịch có dương tính. “Hiện nay, Trung tâm còn vài bệnh nhân đang đợi kết quả xét nghiệm xem có bị biến chứng viêm não không. Tuy nhiên, những ca bệnhnày đềucóbiểuhiệncủaviêmnão như trẻ phản ứng chậm chạp, sốt cao, lơ mơ, li bì…”, BS Hải cho biết. Biến chứng nguy hiểm nhất của bệnh cúm là hội chứng Reye (gây sưng tấy trong gan và não). Mặc dù hội chứng này ít gặp nhưng biến chứng rất trầm trọng và tỷ lệ tử vong cao. Hội chứng Reye thường gặp nhất ở trẻ từ 2 đến 16 tuổi, vài ngày sau khi bị cúm. Khi các triệu chứng của cúm có vẻ như đang bớt dần, trẻ đột nhiên buồn nôn và nôn mửa. Sau đó khoảng 1-2 ngày, trẻ chuyểnmê sảng, co giật rồi đi dần vào hôn mê và có thể tử vong. Làm thế nào để chăm sóc trẻ tốt nhất lúc giao mùa? BS Hải dự báo, cúm là bệnhđặc trưngcủamùađông xuân, nên số trẻ emmắc bệnh còn có thể tăng trong những ngày tới. Hiện có khoảng 50 bệnh nhân đang điều trị tại khoa là bệnh nhi mắc cúm. Những trẻ có bệnh cảnh nền như rối loạn chuyểnhóa, viêm phổi mạn tính kéo dài, tim bẩm sinh... khi có thêm bệnh cúm biểu hiện bệnh nặng lên rất nhiều. Cúm là bệnh do virus gây ra nên không có thuốc điều trị đặc hiệu, chỉ điều trị triệu bệnh cúm! chứng, nâng cao thể lực, sức đề kháng và chờbệnh tự khỏi. Nếu có biến chứng thì cần điều trị biến chứng. Thông thường, trẻ mắc cúm sẽ sốt cao và nhanh, thậm chí tới 39-40 độ, hơi thở không có mùi hôi, cần cho trẻ dùng thuốc hạ sốt (paracetamol hoặc ibuprofen nếu được bác sĩ cho phép). Nếu dùng các loại thuốc khác phải có chỉ định của bác sĩ, bởi dễ gây tác dụng phụ như đông máu, giảm tiểu cầu trong máu, thậm chí gây những biến chứng nguy hiểmnhư chảy máu, suy chức năng gan... Không được dùng aspirin để hạ sốt cho trẻ.Tuyệt đối không tự ý mua thuốc chống cúm như Tamiflu cho trẻ dùng khi chưa có chỉ định của bác sĩ. BS Hải cho hay, hiện nay, nhiều gia đình tìmmua thuốc Tamiflu để điều trị cúm cho con. Tuy nhiên, đây không phải là thuốc bắt buộc dùng điều trị cúmmà chỉ làm giảm BS.TSĐỗ ThiệnHải - Trưởngkhoa Nội nhiễm, BệnhviệnNhi Trungương. Cần cho trẻ tiêmphòngvaccine cúmđểphòngngừabệnh. sốt nhưng trẻ vẫn nằm mệt mỏi, không chịu chơi - có thể trẻ dễ nhiễm vi khuẩn. Khi đó chamẹ cần đưa con đến cơ sở y tế để làm thêm một số xét nghiệm đơn giản như công thức máu. Nếu thấy bạch cầu tăng cao, các thầy thuốc mới có chỉ định dùng thuốc kháng sinh. Còn trong các trường hợp viêm đường hô hấp do virus, đặc biệt là virus cúm, nếu chamẹ tự ý cho conuống thuốc kháng sinh sẽ không có tác dụng mà còn dễ gây tình trạng kháng thuốc, việc điều trị sẽ khó khăn hơn. Đồng thời, để phòng bệnh cúm, cần cho trẻ tiêm phòng vaccine cúm. Hiện nay, đã có một số vaccine phòng cho một số chủng virus cúm. Các đối tượng có nguy cơ cao, hoặc sống trong vùng có dịch cần được tư vấn của bác sĩ để được tiêm vaccine dự phòng cúmhiệu quả. Ngoài ra, việc vệ sinh thân thể và đặc biệt giữ ấm cho trẻ khi ngủ, nhất là vào thời điểm lúc nửa đêm, trẻ hay vã mồ hôi và lạnh ở gan bàn chân cũng là một giải pháp phòng ngừa cúm mùa hiệu quả. Chamẹ cần chú ý laumồ hôi khi con vã mồ hôi bởi lúc này nhiệt độ cơ thể bốc hơi, sẽ gây lạnh, rất dễ gây viêm nhiễmđường hô hấp. n sự nhân lên của virus nên sau khi đủ liệu trình vẫn có thể còn virus trongđườnghôhấp. Vì vậy, thuốc Tamiflu chỉ dùng cho ca đặc biệt nặng và dùng tại bệnh viện. Do vậy, để phòng bệnh cúm mùa ở trẻ, cha mẹ cần phải thường xuyên vệ sinh đường hô hấp. Với trẻ lớn có thể dùng dung dịch súc miệng thông thường hoặc dùngnướcmuối sinh lýđể súc miệng, vệ sinh sạch đường hô hấp để tránh tình trạng bội nhiễm thêm vi khuẩn. Đối với trẻ nhỏ không tự súc miệng được, cha mẹ có thể cho con nằm ngửa cổ tối đa, rồi nhỏ mũi mỗi bên vài giọt nước muối sinh lý, làm sạch đường họng - mũi, giúp trẻ không bị bội nhiễm do vi khuẩn. Cha mẹ cần chú ý cách ly phòng ngừa bởi virus dễ lây truyền qua đường nước bọt bắn và từ tay quamiệng. Bên cạnhđó, chamẹ cũng cần phải bổ sung vitamin và bù nước cho trẻ. Khi trẻ bị sốt thường mất nước, cần bổ sung vitamin bằng cách cho trẻ ăn đồ lỏng, giúp trẻ dễ hấp thu thức ăn và bù nước bằng việc uống nhiều sữa, nước hoa quả, oresol, giúp trẻ hồi phục nhanh. Khi trẻ sốt cao, da xanh tái, mệt mỏi, dùng thuốc hạ sốt có thể đỡ Hiện nay, nhiều gia đình tìmmua thuốc Tamiflu để điều trị cúm cho con. Tuy nhiên, đây không phải là thuốc bắt buộc dùng điều trị cúmmà chỉ làm giảm sự nhân lên của virus nên sau khi đủ liệu trình vẫn có thể còn virus trong đường hô hấp. Vì vậy, thuốc Tamiflu chỉ dùng cho ca đặc biệt nặng và dùng tại bệnh viện. BS.TS Đỗ Thiện Hải