Ngày Nay số 258

NGAYNAY.VN GÓCNHÌN 12 biểu tình. Tuy nhiên làn sóng chống phân biệt chủng tộc chưa khi nào lại mạnh mẽ và lan rộng như năm 2020. Biểu tình đã nổ ra trên khắp nước Mỹ - ở tất cả 50 tiểu bang và thủ đô Washington DC - bao gồm cả ở các thành phố và cộng đồng nông thôn nơi người da trắng chiếm đa số. “Black Lives Matter” ngay sau đó cũng trở thành một khẩu hiệu toàn cầu chống nạn phân biệt chủng tộc, từ châu Âu đến châu Á. Đặc biệt, tại châu Âu nổi lên làn sóng“đạp đổ tượng”, khi người biểu tình muốn xóa bỏ khỏi khônggian công cộng những bức tượng của các nhân vật đại diện cho chế độ thực dân hoặc nô lệ. Có lẽ câu nói của George Floyd: “Tôi không thở được” thốt ra khi ông bị đè chết dưới đầu gối của một cảnh sát da trắng đã chạm đến trái tim của triệu người dân trên thế giới bởi nó phơi bày một thực tế phân biệt chủng tộc từ lâu đã âm ỉ không chỉ trong lòng nước Mỹ mà còn nhiều quốc gia khác. Điều đó cho thấy quyền được sống bình đẳng và hạnh phúc đang trở thành khao khát của người dân nhiều quốc gia trong bối cảnh thế giới ngày càng phát triển nhưng cũng bộc lộ rõ những sự bất cập khi các quyền cơ bản chưa được trao đầy đủ cho tất cảmọi người. Tìm kiếm sự công bằng Thực tế làn sóng biểu tình chống phân biệt chủng tộc không phải là vấn đề mới của nước Mỹ cũng như của thế giới, nhưng năm 2020 lại bùngphátmạnhmẽ và có sức ảnh hưởng lớn đến vậy một phầndo tác động của đại dịch COVID-19. Đại dịch COVID-19 không chỉ cướp đi mạng sống của nhiều người mà còn tàn phá nặng nề các nền kinh tế, xóa sạch những tiến bộ nhiều nước đạt được trong thực B ước vào năm 2021 với nhiều thách thứcphía trước, vấn đề công bằng và bình đẳng cho tất cả người dân lại một lần nữa cần được quan tâmhơnbaogiờ hết, đòi hỏi sự chung tay và sẻ chia của toàn cầu trong việc đảmbảo cơ hội cho tất cảmọi người Khát vọng bình đẳng Những ngày cuối năm này tại Mỹ tiếp tục nổ ra các cuộc biểu tình chống phân biệt chủng tộc và hành động bạo lực của cảnh sát. Điều này diễn ra khi nước Mỹ trong năm qua đã trải qua một mùa Hè dậy sóng với làn sóng biểu tình chưa từng có, nhằm phản đối tình trạng phân biệt chủng tộc và hành động bạo lực của cảnh sát, sau vụ việc anh George Floyd, người Mỹ gốc Phi, bị cảnh sát ghì cổ tới chết. Mỹ được biết tới là quốc gia phát triển hàng đầu thế giới và luôn tự hào với những giá trị của bình đẳng và dân chủ. Tuy nhiên, tình trạng phân biệt chủng tộc, đặc biệt là sự kỳ thị của những người Mỹ da trắng với cộng đồng người Mỹ gốc Phi, tình trạng phân biệt đối xử của các nhân viên thực thi pháp luật da trắng với công dân da màu, vẫn âm ỉ cho dù chính quyền Mỹ đã làm rất nhiều việc để phá bỏ quan điểmvề“chủnghĩada trắng thượngđẳng”. Bất chấpmọi “liều thuốc”, xung đột sắc tộc tại Mỹ được ví như một loại virus, chỉ nằm im chứ không thể bị tiêu diệt hoàn toàn và sẽ phát tác ngay khi có cơ hội. George Floyd không phải là trường hợp người Mỹ gốc Phi đầu tiên bị chết trong lúc bị cảnh sát bắt giữ, làm nổ ra các cuộc hiện các Mục tiêu phát triển thiên niên kỷ, đẩy cuộc chiến chống đói ngheo trên thế giới tụt hậu trở lại cả thập niên. Với những khu vực luôn chìmtrong xungđột liênmiên như châu Phi hayTrung Đông, tình trạng nghèo đói đã ngấp nghé trở lại mức cách đây 30 năm. Cái chết của người Mỹ gốc Phi George Floyd xảy ra giữa lúc đại dịch đang khiến nhiều người dân Mỹ bị buộc phải ở nhà và quốc gia này đối mặt với mức thất nghiệp cao nhất kể từ Đại suy thoái vào những năm 1930. Đại dịch đã thay đổi cách người dân thế giới sống và làmviệc, dẫn đến việc có nhiều người ở nhà và tựvấnrằng“Điềugìtrongcuộc sống là điều không thể chấp nhận được?”. Những thực tế phơi bày trong đại dịch chính là mồi lửa thôi thúc họ đứng lên biểu tình để đảm bảo sự côngbằng trong xã hội. Virus SARS-CoV-2 không phân biệt đẳng cấp, biên giới quốc gia hay mức độ giàu nghèo. Tuy nhiên, sự bất bình đẳng xã hội được thể hiện rõ hơn trong đại dịch, khi những số liệu chính thức cho thấy những người sống tại các khu dân cư nghèo tại Mỹ có tỷ lệ tử vong caohơn từ3đến5 lần so với các khu giàu có. Vấn đề công bằng và bình đẳng còn được thể hiện ở quyền tiếp cận vaccine ngừa COVID-19. Theo báo cáo của Oxfam và các tổ chức nhân quyền khác, các quốc gia giàu có chỉ chiếm 14% dân số thế giới đã sử dụng nguồn lực và ảnh hưởng của mình để thu được 96% vaccine của Pfizer và 100% của Moderna. Các quốc gia này thậmchí còn đang lên kế hoạch dự trữ. Điều đó cho thấy một thực tế đáng buồn khi những nước giàu đang sở hữu những loại vaccine hiệu quả nhất, thậm chí còn dự trữ trong khi đó tại các nước nghèo, vaccine còn chưa đủ cho cả những đối tượng cần ưu tiên như bác sĩ tuyến đầu hay người già yếu. KHÁT VỌNG Năm 2020 khép lại với những điều chưa từng có tiền lệ, làm đảo lộn cuộc sống của người dân toàn thế giới. Điều này cũng làm sâu sắc hơn tình trạng bất bình đẳng trong đời sống xã hội, nơi những người nghèo, người yếu thế phải nỗ lực để đảm bảo quyền sống và quyền được bảo vệ trước đại dịch COVID-19. ANH ĐỨC 2021 sẽ tiếp tục làmột nămkhókhănvới người nghèo. Ảnh: Anadolu Agency. Cộng đồng thế giới cùng chung số phận và chỉ có đoàn kết, tương trợ lẫn nhau thì người dân thế giới mới đạt được những mục tiêu chung và duy trì được những giá trị chung.” Tổng Thư ký Liên hợp quốc António Guterres