những thăng trầm lịch sử Có một sự kiện đặc biệt, thú vị liên quan đến điện Cần Chánh là dưới thời Bảo Đại, nhà vua đã tổ chức lễ cưới với hoàng hậu Nam Phương tại điện Cần Chánh. Đây là sự kiện chỉ xảy ra một lần duy nhất trong suốt 13 đời vua triều Nguyễn. TS Phan Thanh Hải đoàn khảo cổ học của Bảo tàng Lịch sử quốc gia đào thám sát nhiều hố trong khu vực sân điện Cần Chánh. Hệ thống các chân trụ đá, bậc cấp đã xuất lộ, nhiều hiện vật như mảnh sành sứ, gạch vồ được tìm thấy. Dự kiến sau quá trình khảo cổ, điện Cần Chánh sẽ được phục dựng theo kiến trúc của triều Nguyễn trước lúc bị triệt giải năm 1947, thông qua nguồn tư liệu hình ảnh do người Pháp thực hiện trong thế kỷ XX. Theo TS Phan Thanh Hải, Giám đốc Sở VH-TT tỉnh Thừa Thiên Huế, nguyên Giám đốc Trung tâm BTDT Cố đô Huế, điện Cần Chánh là ngôi điện chính và quan trọng nhất trong khu vực Tử Cấm thành, cũng nằm trên trục Dũng đạo của Kinh thành Huế, cách điện Thái Hòa khoảng 100m về phía bắc. Điện Cần Chánh đóng vai trò là chủ điện của cung Càn Thành, vừa là cầu nối giữa phần Nội đình và Ngoại triều. Cung Càn Thành bao gồm: Điện Cần Chánh ở trung tâm, phía namcủa điện Cần Chánh là cửa Đại Cung Môn, phía bắc là điện Càn Thành, phía đông là điện Văn Minh, phía tây làđiệnVõHiển. Điện Cần Chánh là nơi diễn ra các hoạt động có tính chất nội bộ giữa hoàng đế triều Nguyễn và nội các, các đại thần cao cấp, là nơi tổ chức lễ thường triều... Các nghi lễ và hoạt động chính tổ chức tại điện Cần Chánh bao gồm: Lễ Thường triều mỗi tháng 4 lần vào các ngày 5, 10, 20 và 25 âm lịch; Lễ Phất thức (lễ lau chùi ấn tín của vương triều) vào hạ tuần tháng Chạp âm lịch hàng năm; Lễ nghênh tiếp các sứ bộ ngoại quốc, các thân phiên, hoặc các quan chức ở Trung ương và địa phương đến chiêm bái, bái mạng, bệ kiến, bệ từ; Các buổi yến tiệc và ca múa trong những dịp khánh hỷ của quốc gia và hoàng gia (thường là sau khi tổ chức lễ Đại triều)... “Có một sự kiện đặc biệt, thú vị liên quan đến điện Cần Chánh là dưới thời Bảo Đại, nhà vua đã tổ chức lễ cưới với hoàng hậu Nam Phương tại điện Cần Chánh. Đây là sự kiện chỉ xảy ra một lần duy nhất trong suốt 13 đời vua triều Nguyễn”, TS Phan Thanh Hải cho biết. Dấu ấn phương Tây trong lòng Đại nội Đi đầu trong công tác trùng tu ba cung điện trong khu vực Tử Cấm Thành Huế, dựánphụchồi và tôn tạođiện KiếnTrung được khởi động từ năm 2019, với tổng mức đầu tư 124 tỷ đồng. Dự án bao gồm tu bổ tổng thể tường bao nền, hệ thống lan can, sân khuôn viên gồm Tiền Viên và Hậu Viên, các bậc cấp; tu bổ phục hồi lầu Kiến Trung (Kiến Trung Lâu) 2 tầng, chiều cao khoảng 14m, diện tích xây dựng khoảng 97m2; các công trình nhỏ xung quanh như đôn gạch, đài phun nước, súng thần công, nhà canh; hệ thống hạ tầng kỹ thuật, cây xanh; bảo tồn nền móng Đông Cung Lâu, Ngự Thư Phòng, Võ Hộ Giá Phòng và Ngự Phê Phòng. Vào năm 1827, vua Minh Mạng cho xây công trình lầu Minh Viễn trên nền khu vực trở thành điện Kiến Trung sau này với 3 tầng, có chiều cao khoảng 10,8m. Mãi đến năm Tự Đức, công trình này bị triệt giải. Năm 1913, vua Duy Tân tiếnhànhxâydựng lạimột lầu khác, có tên là Du Cửu. Về sau, đến khoảng thời gian năm 1921-1923, khu vực này được vua Khải Định mở rộng làm cung điện, chính thức đặt tên là KiếnTrung. Điều làm nên sự độc đáo, khác biệt của kiến trúc điện Kiến Trung chính là sự kết hợp giữa kiến trúc Phục Hưng của Italy, kiến trúc của Pháp và kiến trúc của các công trình cổ Việt Nam. Điện Kiến Trung ghi dấu một giai đoạn thay đổi quan trọng về kiến trúc trong khu vực Tử CấmThành Huế. Theo ghi chép từ sử sách, kể từ thời vua Khải Định, điện Kiến Trung trở thành nơi sinh hoạt hằng ngày của nhà vua trong hoàng cung. Truyền thống này duy trì đến khi vua Bảo Đại thoái vị vào tháng 8/1945. Tuy nhiên cũng trong năm 1947, do tác động của chiến tranh, điện Kiến Trung đã biếnmất hoàn toàn, chỉ trơ lại nềnmóng. Hiện tại, đại diện Trung tâmBảo tồnDi tíchCốđôHuế, tỉnh Thừa Thiên-Huế cho biết công tác trùng tu Kiến Trung với kết cấu bê tông cốt thép đã hoàn thành xong phần thô, lợp mái ngói men hoàng lưu ly và trang trí con giống ở khu vực ngoại thất công trình. Dự kiến, cuối năm 2023 công trìnhnày sẽchínhhoàn thành, mởcửaphụcvụnhucầu tham quan của du khách.n Nghệ thuật kiến trúc trênmái điệnThái Hòa. ĐiệnCầnChánh trongquá khứ. NGAYNAY.VN 17 DI SẢN Sốđặcbiệt
RkJQdWJsaXNoZXIy MTA3Mzg1MA==