Số366+367 - ThứNăm, ngày7/3/2024 Tại sự kiện, Alejandra Cariman - Điều phối viên Liên văn hóa tại Trung tâm Văn hóa Cungđiện LaMoneda đã chia sẻ về tầmquan trọng của việc bảo tồn ngôn ngữ của người bản địa. Alejandra cho biết: “Theo dữ liệu của UNESCO, trung bình cứ hai tuần lại có một ngôn ngữ biến mất khỏi thế giới, mang theo ký ức lịch sử, văn hóa và trí tuệ của một dân tộc ra đi”. Theo cô, thực trạng đáng buồn này càng có nguy cơ mai một khi khoảng 40% dân số thế giới không được tiếp cận nền giáo dục, văn hóa bằng tiếng mẹ đẻ của mình. Alejandra nhấn mạnh, điều này ảnh hưởng đến các khía cạnh “đa dạng” như lòng tự trọng, sự phát triển bản sắc và kỹ năng tư duy, phản biện… của các cá nhân cũng như của từng tập thể”. Ngoài ra, nó ảnh hưởng tiêu cực đến việc bảo tồn các nền văn hóa và thúc đẩy các cơ hội học tập giữa các thế hệ để kích hoạt các quá trình phục hồi ngôn ngữ bản địa. Giá trị của sự đa dạng ngôn ngữ là gì? Ngôn ngữ là một phần nhân quyền cơ bản của người dânbảnđịa,giúphọphát triển văn hóa và bản sắc truyền thống. Do đó, việc trở thành một quốc gia đa ngôn ngữ đảm bảo sự công nhận các quyền này, ngôn ngữ bản địa không chỉ thể hiện quá khứ mà còn giao tiếp trong hiện tại và hướng tới tương lai. Sự đa dạng về ngôn ngữ và văn hóa làmột phầncủamỗi quốc gia: việc nhận ra nó và giáo dục bản thân về sự đa dạng này phải làmột phần của giáo dục công dân, tạo điều kiện cho tất cả các cá nhân có thể đối thoại liên văn hóa và trao đổi kiến thức. Nhưng làm thế nào chúng ta có thể lưu giữ và phát huy ngôn ngữ bản địa? cộng đồng bản địa và chương trình phù hợp với họ. Trung tâm Văn hóa La Moneda Palace có một bộ sưu tập về người bản địa trong không gian đọc miễn phí, chẳng hạn như bạn có thể tìm thấy sách hướng dẫn giảng dạy ngôn ngữ bản địa. Năm 2023, các hội thảo ngôn ngữ Mapuche đã được người dân bản địa rất quan tâm. “Sang năm 2024, trong khuôn khổ triển lãm Qhapaq Ñan, chúng tôi sẽ tổ chức các hội thảo ngôn ngữ Quechua”, cô nói. Vai trò của phụ nữ trong việc khôi phục và truyền tải ngôn ngữ bản địa Phụ nữ đã và đang là người lưu giữ, truyền tải các nền văn hóa và ngôn ngữ. Hiện nay, có thể bắt gặp rất nhiều lớp trẻ phụ nữ chung tay phục hồi ngôn ngữ bản TheoAlejandra,Trungtâm Văn hóa La Moneda Palace có trách nhiệm bảo vệ các ngôn ngữ bản địa và cùng với đó là các quyền về văn hóa và con người của người dân bản địa. Ví dụ, các hoạt độngmàTrung tâm Văn hóa La Moneda Palace có thể thực hiện bao gồm tiếp cận kiến thức bản địa thông qua các tổ chức của họ, đồng thời phát triển các sáng kiến phục hồi văn hóa và ngôn ngữ nội bộ cho các thành viên của họ, đồng thời mang lại cơ hội quảng bá ngônngữvà vănhóamở rộng cho cộng đồng nói chung. Tại Trung tâm Văn hóa La Moneda Palace, những chuyên viên phải camkết làm việc cùng với người dân bản địa cũng như các mục tiêu về ngôn ngữ và văn hóa của họ. Theo đó, Trung tâm Văn hóa đã nỗ lực thực hiện các cuộc triển lãmđồnggiámtuyển với Phụ nữ chung tay lưu giữ, lan tỏa giá trị của ngôn ngữ bản địa địa với bản sắc vănhóa truyền thống. Họ là tương lai cho các thế hệ diễn giả mới, trong vai trò là những nhà giáo dục truyền thống lan tỏa giá trị môn Ngôn ngữ Bản địa trong các cơ sở giáo dục trong nước cũng như quốc tế. Với sự quan tâm đặc biệt đến ngôn ngữ bản địa, mục đích hướng sự quan tâm của các tổ chức khác nhau liên quanđếncác lĩnhvựcđadạng và đối thoại như giáo dục, nghệ thuật, di sản, văn hóa và nhân quyền vào các hành động cụ thể và rõ ràng, Mạng lưới liênngànhvề liênvănhóa (RAIPI) đã ra đời. Mạng lưới thúc đẩy đoàn kết những nỗ lực để thúc đẩy quyền vănhóa của người dân bản địa. Mục tiêu chính của tổ chức là trình bày rõ ràng các hành động liên ngành nhằmthúc đẩy, từ góc độ liên văn hóa, có sự tham gia của người dân bản địa vào các trải nghiệm văn hóa và giáo dục, hình dung và mở rộng các cơ hội để ngôn ngữ bản địa được phát huy, lưu giữ và lan tỏa giá trị. Mạng lưới RAIPI bao gồm các tổ chức thiết thực: Quỹ Artesanías de Chile; Trung tâm văn hóa La Moneda; Bộ Giáo dụcthôngquaBanThưkýGiáo dục Mầm non, Chương trình Giáo dục Đa văn hóa Song ngữ, BanThưkýBộ trưởngKhu vực (SEREMI) về Giáo dục Khu vựcThủđôvà SởGiáodụcTỉnh Poniente; Bộ Văn hóa, Nghệ thuật và Di sản, thông qua Tổng cục Dân tộc bản địa; Bộ Phát triển Xã hội và Gia đình, thông qua CONADI và Đơn vị Điều phối các vấn đề Bản địa (UCAI); Bộ Tổng Ban Thư ký Chínhphủ, thôngquaCơquan giámsát sự thamgia và không phân biệt đối xử của công dân vàUNESCO. n Nhân Ngày Quốc tế Tiếng mẹ đẻ (International Mother Language Day), UNESCO đã tham gia sự kiện kỷ niệm “Ngôn ngữ và trí nhớ: Cuộc trò chuyện với thế giới bản địa” tại Chile. PHƯƠNG LY (theo UNESCO) NGAYNAY.VN 28 UNESCO
RkJQdWJsaXNoZXIy MTA3Mzg1MA==