NGAYNAY.VN 15 SỨCKHỎE Số402 - ThứNăm, ngày7/11/2024 Cóc là động vật lưỡng cư, thuộc họ Bufonidae có nhiều loài khác nhau, cư trú ở khắp nơi trên thế giới. Thịt cóc rất giàu dinh dưỡng, cao hơn thịt bò, thịt lợn (53,37% protid, 12,66% lipid, rất ít glucid), đặc biệt có nhiều acid amin cần thiết và nhiều nguyên tố vi lượng nhưmangan, kẽm... Trong dân gian vẫn cho rằng thịt cóc rất giàu dinh dưỡng và ăn thịt cóc tốt cho trẻ còi xương, suy dinh dưỡng, chậm lớn. Một số người dùng thịt cóc để làm thực phẩm bổ dưỡng cho người cao tuổi; hỗ trợ, tăng cường dinh dưỡng sau ốmdậy; hỗ trợ điều trị trẻ em suy dinh dưỡng, chán ăn, chậm lớn, còi xương, cam tích, lở ngứa… Thịt cóc được chế biến dưới dạng ruốc, bột hoặc thịt tươi dùng để nấu cháo, làmchả cóc... Mối nguy từnhựa cóc Theo các chuyên gia, độc tố của cóc (nhựa cóc) chứa các glycosid tim nhóm bufadienolid và các alkaloid như bufagin, bufotoxin, các hợp chất sterol cholesterol, campesterol,... Các chất độc tập trung chủ yếu ở da, trứng và hai bên mang tai của cóc, khi ăn vào có thể gây nôn mửa, tiêu chảy, ảo giác, nặng hơn có thể gây ngừng timvà tử vong. Trong nhựa cóc có nhiều chất độc gọi chung là bufotoxin (độc tố cóc), thành phần chính xác thay đổi tùy theo loại cóc. Trong bufotoxin gồm nhiều độc chất như: bufagin, bufotalin, bufotenine, bufothione, adrenalin, noradrenalin và serotonin. Tác động sinh học của độc tố tùy theo cấu trúc hóa học: bufagin tác động đến tim mạch như nhóm glycoside tim mạch; bufotenine gây ảo giác; serotonin gây hạ huyết áp... Thành phần độc tố thay đổi tùy theo loài cóc. Độc tố xâm nhập vào cơ thể qua đường tiêu hóa gây ra ngộ độc cấp tính. Nếu ăn phải sẽ khiến tim đập nhanh, tăng huyết áp,... có thể dẫn đến tử vong nếu không cấp cứu kịp thời. Độc tố cóc còn gây ảo giác, ảo tưởng hay rối loạn nhân cách. Triệu chứng ngộ độc thường xuất hiện từ 30 phút - 2 giờ sau khi ăn thịt cóc nhiễm độc. Người bị ngộ độc thường gặp các biểu hiện rối loạn tiêu hóa như đau bụng, nônmửa, buồnnôndữdội. Kèmtheođó làtriệuchứngrối loạn timmạch như lúc đầu huyết áp tăng cao, nhịp tim nhanh, có thể do bufotenine. Sau đó, cơn nhịp nhanh thất, rung thất, trụy mạch. Dấu hiệu thần kinh và tâm thần do độc tố bufotenine có thể gây ảo giác, ảo tưởng, rối loạn nhân cách. Với liều cao hơn có thể ức chế trung tâm hô hấp gây ngưng thở. Gây tổn thương thận, vô niệu, viêmống thận cấp. Ngộ độc do độc tố cóc tiên lượng rất nặng, tỷ lệ tử vong rất cao nên cần phát hiện sớm, sơ cứu, cấp cứu kịp thời ở những trung tâm y tế mới có hiệu quả. Nếu may mắn được cứu sống, bệnh nhân vẫn phải chịu các di chứng nặng nề như ảnh hưởng trên thần kinh, suy thận... Khuyếncáocủachuyêngia Theo BSCKII PhạmNgọc Quy - Chi Cục trưởng Chi cục An toàn Vệ sinh Thực phẩm Nghệ An, để phòng ngừa ngộ độc thực phẩm do độc tố trong cóc, người dân nên thực hiện các khuyến cáo: An toàn nhất là loại bỏ thịt cóc ra khỏi nguồn thực phẩm, không ăn thịt cóc và sản phẩm tự chế biến từ cóc. Tuyệt đối không được vớt trứng cóc hoặc các sản phẩm nội tạng động vật (không rõ loại) ở các ao, hồ, sông ngòi,… về sử dụng làm thực phẩm. Nếu phát hiện có dấu hiệu ngộ độc cần nhanh chóng đưa nạn nhân đến cơ sở y tế gần nhất để được xử trí kịp thời. Ngoài ra, chính quyền địa phương cần tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục kiến thức phòng ngừa ngộ độc do các độc tố tự nhiên trong thực phẩm. Đặc biệt khuyến cáo người dân tuyệt đối không thu hái, đánh bắt, kinh doanh, sử dụng các loài động vật, thực vật có nguy cơ gây ngộ độc như nấm rừng, cây củ quả lạ, côn trùng lạ, cóc, cá nóc,... để phòng ngừa nguy cơ ngộ độc. THÚY HÀ Sở Y tế Hà Nội vừa thông tin, thành phố ghi nhận bé trai 6 tháng tuổi tại quận Hoàn Kiếm mắc não mô cầu. Đây là ca thứ hai trong năm 2024. Bệnh nhi có tiền sử chưa tiêm vaccine phòng bệnh não mô cầu, khởi phát bệnh ngày 17/10 với triệu chứng sốt cao, nôn trớ, phát bandạngchấmli ti toàn thân. Sau đó, trẻ được đưa đến Bệnh viện Nhi Trung ương trong tình trạng xuất hiện thóp phồng. Xét nghiệm PCR đa mồi dịch não tủy cho kết quả bệnh nhi dương tính với nãomô cầu. hiện đột ngột và khá dữ dội như: sốt, đau đầu, đau mỏi cơ, cổ cứng, ho, đau họng, ớn lạnh, rét run, co giật, tiêu chảy, buồn nôn và nôn ói. Đối với trẻ nhỏ, có một số dấu hiệu xuất phát từ sự thay đổi lối sinh hoạt thường ngày như ngủ li bì, kén ăn, bỏ bú, chán chơi, phát ban… Để phòng bệnh não mô cầu, người dân thực hiện tốt vệ sinh cá nhân và nơi ở; đeo khẩu trang khi tiếp xúc hoặc chăm sóc người bệnh và dự phòng bằng thuốc. Đặc biệt, quan trọng nhất là tiêm vaccine viêm màng não do não mô cầu để phòng bệnh. Không chỉ trẻ emmà cả người lớn cũng cần tiêm vaccine phòng bệnh viêm màng não do nãomô cầu. SởY tế Hà Nội khuyến cáo người dân chủ động đi tiêm vaccine đầy đủ, đúng lịch theohướngdẫn của ngành y tế. n Từđầu năm2024 đếnnay, Hà Nội ghi nhận 2 trường hợp mắc não mô cầu. Trước đó, ca mắc não mô cầu đầu tiên trong năm2024 là bệnh nhân nam(22 tuổi, ở thị xã SơnTây). Theo các chuyên gia y tế, não mô cầu là một trong 10 bệnh truyền nhiễm, có tỷ lệ tử vong cao nhất ở Việt Nam, với các ca mắc bệnh được ghi nhận mỗi năm. Đây là bệnh nhiễm khuẩn cấp tính, do vi khuẩn não mô cầu Neisseria meningitidis gây ra, với khoảng 50% ca bệnh ở dạng viêm màng não, 38% biểu hiện nhiễm khuẩn huyết và 9% là viêmphổi do vi khuẩn. Loại vi khuẩn này thường trú ẩn trên bề mặt niêm mạc của vùng hầu họng và lây truyền qua tiếp xúc trực tiếp với các hạt chất tiết đường hô hấp từ người bệnh, người lànhmang trùng.Tỷ lệ tửvong do bệnh viêm màng não mô cầu là từ 10-15% và khoảng 20% người để lại di chứng lâu dài. Các triệu chứng của bệnh viêm màng não do não mô cầu gây ra thông thường xuất Tuyệt đối không sử dụng thịt cóc làm thực phẩm MINH HIẾU Mặcdùcácđịaphương, ngànhchứcnăngđãđẩy mạnh tuyên truyềnnhưng ởnhiềunơi, người dânvẫn sửdụng thịt cóc trongbữa ănhằngngày, không ít ca tử vongdongộđộc cóc. Người lớn cũng cần tiêm vaccine phòng bệnh não mô cầu Các triệu chứng của bệnh viêmmàng não do não mô cầu gây ra thông thường xuất hiện đột ngột và khá dữ dội như: sốt, đau đầu, đau mỏi cơ, cổ cứng, ho, đau họng, ớn lạnh, rét run, co giật... Phụhuynh đưa trẻđi tiêm vaccinephòng bệnhviêmnão mô cầunhóm B thếhệmới. (Ảnh: P.L). Các bệnhnhânngộđộc thịt cóc cầnđược đếnbệnhviệnđiều trị kịp thời (Ảnhminh họa).
RkJQdWJsaXNoZXIy MTA3Mzg1MA==