Dự báo trong vòng một tháng tới, 1-2 cơn bão nữa có thể ảnh hưởng đất liền, thiên tai vẫn tiềm ẩn nhiều bất thường. Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp nhận định, thiên tai đã vượt quá sức chịu đựng của người dân. Quy luật về bão đảo lộn Bão số 9 Ragasa hình thành ngày 22/9, được đánh giá là siêu bão mạnh nhất thế giới năm 2025, với sức gió cấp 17, giật trên cấp17. Dù khi tiến vào Quảng Ninh (ngày 25/9), bão đã suy yếu thành áp thấp nhiệt đới (ATNĐ) và sau đó thành vùng áp thấp, nhưng vẫn gâymưa lớn diện rộng. Ngay sau đó, tối 26/9, bão số 10 Bualoi đi vào giữa Biển Đông với tốc độ di chuyển rất nhanh, 30-35km/h (gấp đôi trung bình), trở thành cơn bão đặc biệt nguy hiểm. Bualoi đổ bộ vào khu vực Hà Tĩnh - Bắc Quảng Trị vào đêm 28/9 với sức gió mạnh cấp 11, giật cấp 14. Cơn bão không chỉ gây gió mạnh, mà còn mang theo hoàn lưu mưa cực lớn trải dài từ Bắc Bộ đến Huế, lưu trên đất liền hơn 12 giờ - một điều hiếmgặp. Chưa kịp khắc phục hậu quả từ bão Bualoi, Việt Nam tiếp tục hứng chịu bão số 11 Matmo - hình thànhngày 3/10 với sức gió cấp 10, giật cấp 13. Dù đi vào Trung Quốc rồi suy yếu khi tiếp cận LạngSơn (Việt Nam), bão vẫn kết hợp với các hình thái thời tiết khác gây mưa lũ tại các tỉnh miền núi phía Bắc và thủ đô Hà Nội. Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết, từ đầu năm 2025 đến nay, trên phạm vi cả nước đã xảy ra 20 loại thiên tai với diễn biến dồn dập, khốc liệt, mang nhiều yếu tố bất thường, vượt mức lịch sử và xảy ra trên phạm vi rộng, đặc biệt là bão, dông lốc, mưa lớn, lũ quét. Trong đó, có những cơn bão di chuyển rất nhanh trên biển nhưng lại chậm khi vào đất liền, gây mưa lớn kéo dài. “Quy luật về bão cũng đảo lộn, khi cơn bão đầu mùa hướng thẳng vào miền Trung, cuối mùa lại vào miền Bắc - đây là điều hiếm thấy trong lịch sử ở Việt Nam”, ông Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết. Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, các cơn bão xảy ra gần đây đã gâymưa lớn cực đoan, dẫn đến lũ vượt mức lịch sử trên nhiều tuyến sông (như sông Thương cao hơn lũ năm 1937 là 0,76m, sông Lô vượt mức năm 1969 là 0,90m, sông Bưởi tại Thanh Hóa vượt mức năm 1971 là 0,08m); gây ngập lụt nghiêm trọng. Cùng với đó, nhiều khu vực liên tiếphứng chịu các đợt thiên tai, hình thành tình trạng kinh tế bằng khoảng 37% so với cùng kỳ. Năm 2024, thiên tai đã khiến làm 519 người chết, mất tích (gấp hơn 3 lần so với năm 2023 và 2,5 lần trung bình 10 năm trước đó); 2.212 người bị thương; thiệt hại về kinh tế ước khoảng 91.622 tỷ đồng. Nhưng thiệt hại vẫn chưa có dấu hiệu dừng lại. Con số thiệt hại trên mới chỉ là ước tính, chưa bao gồm hàng chục nghìn tỷ đồng sửa chữa ôtô bị ngập sau mưa lũ ở các tỉnh phía Bắc, đặc biệt là tại các địa phương như Thái Nguyên, Hà Nội. “bão chồng bão, lũ chồng lũ,” mưa lớn kèm theo sấm sét kinh hoàng; rồi lũ quét, sạt lở đất, nhất là tại các tỉnh miền núi và trung du Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ... đã đe dọa nghiêm trọng đến an toàn giao thông, đê điều, hồ đập; nhiều người, nhà cửa, tài sản bị lũ cuốn trôi. Chỉ riêng trậnmưa lớn sau bão số 11 (bão Matmo) với lượngmưa lớn đã khiến nhiều đô thị lớn phía Bắc (đặc biệt như Thái Nguyên, Cao Bằng, Bắc Ninh, Hà Nội) chìm trong biển nước. Thống kê tính đến ngày 9/10, thiên tai trên cả nước đã khiến 238 người chết và mất tích, 367 người bị thương; gần 260.000 ngôi nhà bị hư hỏng, tốc mái; gần 556.000 ha lúa, hoa màu và cây trồng khác bị ngập úng, thiệt hại; hơn 15.000 con gia súc và gần 1,45 triệu con gia cầm bị chết hoặc cuốn trôi; hơn 40.000 ha nuôi trồng thủy sản bị ảnh hưởng. Tổng thiệt hại do thiên tai từ đầu năm đến nay khoảng 35.000 tỷ đồng. Theo ước tính, thiệt hại về người do thiên tai từ đầu năm 2025 đến nay tương đương 47% so với cùng kỳ năm 2024, trong khi thiệt hại Chỉ trong 13 ngày từ 22/9 - 3/10, ba cơn bão số 9, 10 và 11 liên tiếp xuất hiện trên Biển Đông, hoàn lưu sau bão tiếp tục gây mưa lớn kéo dài và lũ nghiêm trọng đã khiến nhiều người dân gặp thiệt hại, khó khăn. Ứng phó với biến đổi khí HẠNH NGUYÊN Người dânở xãDânTiến, tỉnhThái Nguyêndi chuyển lênmái nhàbởi nước dâng cao. ẢnhHuệ Lê. NGAYNAY.VN 2 CHUYÊNĐỀ Số451 | ThứNăm, ngày 16/10/2025
RkJQdWJsaXNoZXIy MTA3Mzg1MA==