Thơ ca và hoài niệm với ‘Xe Đạp Ơi’ và ‘Vòng Tròn/Thời Gian’

Ngày 14/12/2018, tại Trung tâm Nghệ thuật đương đại Vincom (VCCA) đã diễn ra lễ khai mạc đồng thời hai triển lãm “Xe Đạp Ơi” của Trần Thu Vân và “Vòng Tròn/Thời Gian” của Hà Mạnh Thắng.

Hai triển lãm đưa người xem vào nỗi hoài niệm về thời gian, tâm trạng của con người trước thiên nhiên, những ẩn dụ về định mệnh và bản sắc trong biến cố lịch sử.  Những thông điệp về giá trị của thời gian ấy trước tiên gây ấn tượng với mắt nhìn bằng những tác phẩm đẹp và mơ mộng như thơ ca.

Thơ ca và hoài niệm với ‘Xe Đạp Ơi’ và ‘Vòng Tròn/Thời Gian’ ảnh 1

Nghệ sĩ Trần Thu Vân tại lễ khai mạc

Trần Thu Vân là một nghệ sĩ ý niệm người Pháp gốc Việt, sinh sống và làm việc tại Paris. “Xe Đạp Ơi” là triển lãm đầu tiên mà chị thực hiện tại VCCA. Chính không gian này cũng một phần cảm hứng của tác phẩm.

Yếu tố thơ ca với Trần Thu Vân là ca khúc “Xe đạp ơi” (Phương Thảo - Ngọc Lễ) mà chị ghi nhớ từ khi còn nhỏ và những tác phẩm văn học chị đọc - tuy không trực tiếp nhưng tạo ra không khí tác phẩm. Bóng dáng của hoài niệm, những ẩn dụ về sự xóa nhòa của thời gian, nỗi buồn man mác hiện diện trong các tác phẩm.

Một cách rõ rệt, cùng với mối quan tâm về lịch sử, nghệ sĩ Trần Thu Vân tìm kiếm những nguyên liệu có yếu tố thời gian và có tính điển hình.

Thơ ca và hoài niệm với ‘Xe Đạp Ơi’ và ‘Vòng Tròn/Thời Gian’ ảnh 2

Tác phẩm “Họa Mi” lấy cảm hứng từ Vịnh Hạ Long, một nét đẹp “tiêu biểu” đối với người ngoại quốc khi nói đến Việt Nam, được thực hiện từ cánh buồm đã qua sử dụng  khâu lên một tấm vải dù lính Mỹ

Phía sau sau bức màn “buồm - dù” là bức vẽ lớn trên tường với tông màu xám chủ đạo được tạo nên từ việc trét 6 lớp màu, lớp nọ phủ định lớp kia - 6 màu của 6 loại chất diệt cỏ mà Mỹ sử dụng trong chiến tranh Việt Nam (trắng, hồng, xanh lá, xanh lam, tím, và màu Da Cam - màu được biết đến nhiều nhất về đặc tính hủy diệt của nó).

Thơ ca và hoài niệm với ‘Xe Đạp Ơi’ và ‘Vòng Tròn/Thời Gian’ ảnh 3
Thơ ca và hoài niệm với ‘Xe Đạp Ơi’ và ‘Vòng Tròn/Thời Gian’ ảnh 4

Tác phẩm “Những Sắc Xám”

Sự xuất hiện gần như vô hình của lớp nhựa cao su tổng hợp gần như trong veo trên mặt sàn, đối ứng với bức vẽ xám trên tường. Nếu đọc kỹ hơn lời giới thiệu, người xem biết đến sự hiện diện của các đồn điền cao su như một dấu ấn chiếm đóng của Pháp tại Việt Nam những năm đầu thế kỷ 20 đã tạo nên một bước ngoặt lịch sử cho Việt Nam và những cuộc cách mạng sau này.

Thơ ca và hoài niệm với ‘Xe Đạp Ơi’ và ‘Vòng Tròn/Thời Gian’ ảnh 5

Lớp nhựa cao su tổng hợp quét trên mặt sàn

“Tiểu thuyết vô đề” là tác phẩm sắp đặt làm từ những chiếc lá của cây cao su lấy từ nơi vốn là đồn điền cao su Phú Riềng ở miền Nam - một địa danh lịch sử nơi những cuộc nổi dậy của công nhân chống lại sự hà khắc của chủ Pháp bắt đầu. Từng chiếc lá được quét lên một lớp gốm trộn keo, nung lên, và bị đốt cháy từ bên trong, chỉ còn vỏ gốm trong hình dạng chiếc lá, được bày đẹp đẽ trên một chiếc bục trải rộng.

Thơ ca và hoài niệm với ‘Xe Đạp Ơi’ và ‘Vòng Tròn/Thời Gian’ ảnh 6

Nghệ sĩ Trần Thu Vân quét gốm trộn keo lên lá

Thơ ca và hoài niệm với ‘Xe Đạp Ơi’ và ‘Vòng Tròn/Thời Gian’ ảnh 7
Thơ ca và hoài niệm với ‘Xe Đạp Ơi’ và ‘Vòng Tròn/Thời Gian’ ảnh 8

Tác phẩm “Tiểu thuyết vô đề”

Còn ở “Vòng Tròn/Thời Gian” của họa sĩ thành danh Hà Mạnh Thắng, 30 tác phẩm tranh được bày xen kẽ với sắp đặt - là các cổ vật anh sưu tầm được. Nguồn gợi hứng lớn với Hà Mạnh Thắng là dấu ấn của thời gian trên những cổ vật, bao trùm lên đó là cảm giác thiên nhiên khoáng đạt và tĩnh lặng thể hiện tâm trạng và con mắt quan sát tinh tế của con người trong thơ ca cổ. Trong tâm thế của nhà thơ, Hà Mạnh Thắng mô tả chủ yếu các khoảnh khắc đang “tàn” của mùa xuân, thu, đông và sự dịch chuyển của bóng đêm trên vật thể qua các nét vẽ như thư pháp và sự chạm khắc vào các lớp màu trên mặt toan, đa số là sắc đen xám, bàng bạc - như tro tàn - trong một ánh sáng trưng bày cũng cố tình để hơi tối, như ánh sáng đang lụi dần.

Một số ảnh và chi tiết tác phẩm trưng bày của Hà Mạnh Thắng.

Thơ ca và hoài niệm với ‘Xe Đạp Ơi’ và ‘Vòng Tròn/Thời Gian’ ảnh 9
Thơ ca và hoài niệm với ‘Xe Đạp Ơi’ và ‘Vòng Tròn/Thời Gian’ ảnh 10
Thơ ca và hoài niệm với ‘Xe Đạp Ơi’ và ‘Vòng Tròn/Thời Gian’ ảnh 11

Tác phẩm “Tiểu thuyết vô đề”

Ảnh hưởng của thi ca trung đại còn thể hiện qua cách họa sĩ Hà Mạnh Thắng sắp đặt bố cục của mỗi bức tranh. Câu thơ trung đại tuy ngắn, nhưng ý thơ mở ra cả một không gian rộng lớn và bao trùm. “Ta không cần góc quan sát chính hay phụ mà trải ra nhìn bao quát xung quanh. Mắt đọng vào điểm nào, trọng tâm của cảnh nằm vào điểm đó” (Hà Mạnh Thắng). Đối với tranh của Hà Mạnh Thắng, người xem cần có thời gian, khoảng cách và không gian nhất định.

Thơ ca và hoài niệm với ‘Xe Đạp Ơi’ và ‘Vòng Tròn/Thời Gian’ ảnh 12
Thơ ca và hoài niệm với ‘Xe Đạp Ơi’ và ‘Vòng Tròn/Thời Gian’ ảnh 13

Một số cổ vật được bày bên cạnh tranh, cho thấy những gợi ý về nguồn cảm hứng.

Sau khai mạc, triển lãm “Xe Đạp Ơi” sẽ bao gồm phần trình diễn tương tác mang tên “Chạm - Rung, với âm nhạc của nghệ sĩ trình diễn âm thanh Bùi Linh Hà và giọng đọc của nghệ sĩ sân khấu Nguyễn Họa My. Màn trình diễn sẽ diễn ra từ 2h30 vào các chiều thứ Bảy.

Hai triển lãm mở cửa tự do từ ngày 14/12/2018 đến hết ngày 10/2/2019. Trong thời gian này, VCCA cũng sẽ tổ chức các buổi tọa đàm chia sẻ kiến thức về nghệ thuật đương đại./

Thành phố Hòa Bình giãn cách xã hội
Thành phố Hòa Bình giãn cách xã hội
(Ngày Nay) - Trước diễn biến nguy hiểm, phức tạp của dịch bệnh, UBND thành phố Hòa Bình đã ban hành quyết định thực hiện giãn cách xã hội toàn thành phố, thời gian thực hiện bắt đầu từ 0h ngày 10/5 đến khi có thông báo mới.
Vĩnh Phúc làm rõ vụ 'thác loạn' ở quán bar Sunny
Vĩnh Phúc làm rõ vụ 'thác loạn' ở quán bar Sunny
(Ngày Nay) - Chính quyền tỉnh Vĩnh Phúc đang tiến hành xác minh các hình ảnh và video được cho là cảnh "thác loạn" diễn ra tại quán bar Sunny (thành phố Vĩnh Yên) - nơi có nhiều ca mắc COVID-19 được phát hiện.
Bắc Bộ và Trung Bộ nắng nóng trên 35 độ
Bắc Bộ và Trung Bộ nắng nóng trên 35 độ
(Ngày Nay) - Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, ngày 10/5 khu vực Bắc Bộ, Bắc và Trung Trung Bộ có nắng nóng cục bộ, riêng khu vực Tây Bắc Bắc Bộ, vùng núi Bắc và Trung Trung Bộ có nắng nóng diện rộng với nhiệt độ cao nhất phổ biến 35-37 độ C, có nơi trên 37 độ C.
Đám đông náo nhiệt tụ tập ở trung tâm Madrid. Ảnh: Reuters
Tây Ban Nha dỡ bỏ phong tỏa, người dân mở tiệc

(Ngày Nay) - Ngay sau khi chính phủ Tây Ban Nha dỡ bỏ lệnh giới nghiêm tại nhiều khu vực trên toàn quốc, người dân đã đổ ra đường ăn mừng, hô vang “tự do” và mở tiệc đêm ngay trên các bãi biển.

Thủ tướng Phạm Minh Chính phát biểu tại cuộc họp khẩn về phòng chống dịch COVID-19 tại đầu cầu trụ sở UBND tỉnh An Giang. Ảnh: VGP/Nhật Bắc
Thủ tướng Phạm Minh Chính triệu tập cuộc họp khẩn với 6 tỉnh biên giới Tây Nam về phòng chống dịch
(Ngày Nay) -Ngày 9/5, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã đi kiểm tra công tác phòng chống dịch tại các tỉnh biên giới Tây Nam và triệu tập cuộc họp trực tuyến khẩn cấp từ đầu cầu UBND tỉnh An Giang với Ban Chỉ đạo quốc gia phòng chống COVID-19, một số bộ ngành và lãnh đạo 6 tỉnh biên giới phía Tây Nam.
Nâng cao trách nhiệm của đoàn viên, người lao động về bầu cử
Nâng cao trách nhiệm của đoàn viên, người lao động về bầu cử
(Ngày Nay) -Liên đoàn Lao động tỉnh Kiên Giang tập trung cao điểm tuyên truyền bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XV và đại biểu Hội đồng nhân dân (HĐND) các cấp nhiệm kỳ 2021-2026 trong đoàn viên, công nhân, viên chức, lao động, tạo sự thống nhất về nhận thức, tư tưởng chính trị và hành động, góp phần cho cuộc bầu cử đạt kết quả cao.
Chỉ số tia cực tím từ Trung Bộ trở vào Nam Bộ gây hại ở mức rất cao
Chỉ số tia cực tím từ Trung Bộ trở vào Nam Bộ gây hại ở mức rất cao
(Ngày Nay) -Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, trong 3 ngày (10-12/5), các tỉnh, thành phố Bắc Bộ có chỉ số tia cực tím cực đại ở mức nguy cơ gây hại cao (ngày 10/5), sau tăng lên nguy cơ gây hại rất cao (ngày 11-12/5). Trong khi đó, các tỉnh, thành phố từ Trung Bộ trở vào Nam Bộ, chỉ số này duy trì ở ngưỡng nguy cơ gây hại rất cao trong cả 3 ngày.
Phế tích Loropéni, Burkina Faso, di sản Thế giới được UNESCO công nhận năm 2009. (Ảnh: UNESCO)
UNHCR: Quốc gia Tây Phi Burkina Faso đối mặt với cuộc khủng hoảng nhân đạo mới
(Ngày Nay) -  Người phát ngôn của Cao ủy Liên hợp quốc về người tị nạn (UNHCR) Boris Cheshirkov ngày 7/5 đã cảnh báo về một cuộc khủng hoảng nhân đạo mới ở Burkina Faso. Chỉ trong vòng 10 ngày, hơn 17.500 người phải bỏ nhà và ít nhất 45 người thiệt mạng sau các vụ tấn công thánh chiến tại nước này.
Khu vực có ca dương tính với Covid-19 tại phường Cao Xanh, TP Hạ Long được phong tỏa. Ảnh: Báo Quảng Ninh
Lịch trình di chuyển bệnh nhân COVID-19 tại Hạ Long
(Ngày Nay) - Ngay sau khi nhận phát hiện trường hợp P.T.H (sinh năm 1983, thường trú tại phường Cao Xanh, thành phố Hạ Long) đã có kết quả dương tính với SARS - CoV - 2, đêm ngày 07/5, chính quyền thành phố Hạ Long (tỉnh Quảng Ninh), đã chủ trì cuộc họp khẩn cấp theo hình thức trực tuyến giữa BCĐ Phòng, chống dịch COVID-19 thành phố với BCĐ 33 xã, phường để triển khai thực hiện các biện pháp cấp bách nhằm truy vết, khoanh vùng, thực hiện triệt để các biện pháp phòng dịch.