Ngày Nay số 168 - 173

KỶNGUYÊN4.0 32 SỐĐẶCBIỆT NGAYNAY.VN Dụng cụ làm bằng ánh sáng Giải thưởng Nobel Vật lý 2018 đã được trao tặng cho những phát minh đột phá trong lĩnh vực vật lý laser, với một nửa cho Arthur Ashkin, cho nhíp quang học và ứng dụng của chúng cho các hệ thống sinh học, và nửa còn lại cho GérardMourou và Donna Strickland. phương pháp của họ để tạo ra các xung quang học cường độ cao, cực ngắn. Phát minh của họ đã cách mạng hóa vật lý laser. Các vật thể cực nhỏ và các quá trình cực kỳ nhanh chóng hiện đang được nhìn thấy nhờ laser cường độ cao. Các công cụ chính xác tiên tiến đang mở ra các lĩnh vực nghiên cứu chưa được khámphá và vô số ứngdụngcôngnghiệpvày tế. Strickland tại Đại học Waterloo ở Ontairo trở thành người phụ nữ đầu tiên giành giải Nobel Vật lý kể từ khi Maria Goeppert Mayer được tôn vinh vào năm 1963 cho công trình về cấu trúc vỏ hạt nhân. Sức mạnh của sự tiến hóa Giải thưởng Nobel về hóa học 2018 đã được trao một nửa cho Frances H. Arnold “cho sự tiến hóa của enzyme” và nửa còn lại cho George P. Smith và Sir Gregory P. Winter “hiện thị thực thể khuẩn đối với peptide và kháng thể.“ Những người đoạt giải Nobel năm nay đã được truyền cảm hứng từ sức mạnh của sự tiến hóa và sử dụng các nguyên tắc tương tự - thay đổi và chọn lọc di truyền - để phát triển các protein giải quyết các vấn đề hóa học của loài người. Nhà khoa học nữ Arnold đến từ Viện Công nghệ California (Mỹ) nghiên cứu về “sự tiến hóa trực tiếp của các enzyme”. Các enzyme được tạo ra thông qua tiến hóa trực tiếp này được sử dụng để sản xuấtmọi thứ từnhiên liệusinh học tới dược phẩm. Trong khi đó, các nhà hóa học Smith (Đại học Missouri, Columbia, Mỹ) và Winter (Phòng Thí nghiệm Sinh học Phân tử Cambridge, Anh) hợp tác nghiên cứu về “hiển thị thể thực khuẩn đối với các peptide và kháng thể”. Các kháng thể tiến hóa từ phương pháp này có thể dùng để chống lại các bệnh tự miễn nhiễm và trong một số trường hợp có thể trị được ung thư di căn. Trị liệu ung thư: Giải phóng hệ thống miễn dịch Giải thưởng Nobel về y học 2018 đã được trao cho James P. Allison và Tasuku Honjo “vì phát hiện ra liệu pháp điều trị ung thư bằng cách ức chế điều hòa miễn dịch tiêu cực.” Phát hiện của hai nhà khoa học nói trên được đánh giá là bước ngoặt trong cuộc chiến chống ung thư. Trong giải pháp của mình, hai nhà khoa học Mỹ và Nhật Bản đoạt giải đã tận dụng khả năng của hệ thống miễn dịch con người để tấn công các tếbàoung thưbằng cách “nhả” các phanh hãm của các tế bào miễn dịch. Nhà khoa học James P. Allison (quốc tịch Mỹ) nghiên cứu một protein có tác dụng như một chiếc phanh đối với hệ miễn dịch. Ông nhận ra tiềm năng “nhả phanh” và giải phóng các tế bào miễn dịch để chúng tấn công các khối u. Ông đã phát triển khái niệm này thành một cách tiếp cận mới đối với điều trị bệnh nhân ung thư. Những thành tựu được Giải thưởng Nobel 2018 đã được trao cho 12 người với những thành tựu mang lại lợi ích lớn nhất cho nhân loại. WilliamNordhaus được tôn vinh với công trình của ông về những thiệt hại do biến đổi khí hậu. Paul Romer thì xemxét cách thức mà giới kinh tế học có thể đạt được tốc độ tăng trưởng kinh tế lànhmạnh.