Ngày Nay số 249-250

6 NGAYNAY.VN UNESCO Số249 - 250 ThứNăm, ngày 19.11.2020 Giáo dục di sản trong nhà trường Nhằm tạo môi trường hiểu biết về lịch sử Vương quốc Campuchia cho giới trẻ, Bộ giáo dục Campuchia và Cơ quan quốc gia chịu trách nhiệmvề khảo cổhọc Angkor, Apsara đã thiết lập một loạt các chương trình giáo dục để khuyến khích học sinh, sinh viên tìmhiểu về các di sản địa phương. Chương trình nhằm mục đích giúp cho học sinh hiểu biết sâu sắc hơn về di sản văn hóa của họ. Các lớp học, do các cán bộ kỹ thuật và nhà nghiên cứu từ Cơ quan Quốc gia Apsara truyền đạt, tập trung vào ý nghĩa văn hóa của mạng lưới đền thờ rộng lớn của Campuchia. Học sinh cũng đi thực tế đến các ngôi chùa gần trường học. Ông Im Sokrithy, Giám đốc Cục Bảo tồn Đền thờ ở Angkor cho biết: “Chúng tôi dạy sinh viên cách tiến hành nghiên cứu thế nào là di sản vật thể và phi vật thể ở khu vực họ sinh sống. Ban đầu, chúng tôi chọn những trường nằm gần các khu di sản nên việc đưa học sinh đến các điểm này sẽ dễ dàng hơn ”. Ông cho biết khóa học nhằm mục đích khơi dậy trong sinh viên tình yêu đối với di sản văn hóa để cùng tham gia với cộng đồng bảo vệ những di sản này. Đây cũng là nguồn động viên để giới trẻ tích cực quảngbádi sảnvănhóa trong và ngoài cộng đồng của họ. Để vấn đề giáo dục di sản trở nên dễ hiểu và gây hứng thú cho học sinh, chương trình đã phải đơn giản hóa các tài liệu để các em sinh viên, học sinh dễ dàng trong việc tiếp thu các khía cạnh địa lý, lịch sử và văn hóa nghệ thuật. Chương trình Giáo dục di sản đã đạt được những kết quả bất ngờ khi nhiều em học sinh có thể hiểu rõ và kể tường tận các lễ hội văn hóa tâm linh và lịch sử đằng sau những ngôi già lam cổ tự Phật giáo mà trước đây chúng hoàn toàn không hiểu. Chea Kunhing - học sinh lớp 5 trường tiểu học Srah Srang cho biết: “ Em quan tâm nhất đến các lớp học về Phật giáo và văn hóa tâm linh. Chương trình đã tạo nên sự khác biệt trong thái độ của học sinh đối với lịch sử và văn hóa. Thái độ của chúng em hoàn toàn được cải thiện khi chúng em đến các ngôi chùa Wat Banteay Kdey. Chúng em học cách giữ im lặng nơi tôn nghiêm, không chơi đùa, ném rác, ngồi trên đá, phá hoại hoặc chạm vào các pho tượng chư Phật và thánh tăng, cũng như các vị thiện thần hộ pháp”. Nhờ có giáo dục mà các thế hệ Campuchia nối tiếp nhau đã góp phần bảo tồn và phát huy các giá trị của di sản. Nhiều trường học tại Campuchia cũng nhận thức rõ, không chỉ là các hoạt động thực tế, lồng ghép di sản vào các hoạt động giảng dạy, trong đó có môn lịch sử, là cách hiệu quả giúp học sinh nhận thức rõ hơn về tầm quan trọng của bảo vệ di sản. Để học sinh hứng thú với môn học lịch sử, di sản văn hóa là một trong những phương tiện dạy học đa dạng, sống động nhất. Khi hiểu được các giá trị của di sản địa phương, học sinh, sinh viên sẽ sớm hình thành ý thức bảo tồn di tích và đây cũng chính là một hình thức phát huy di tích hiệu quả. Sống được bằng di sản Nâng cao nhận thức, phát huy sức mạnh và trách nhiệm của cộng đồng trong bảo vệ, gìn giữ, lưu truyền, phát huy nguồn lực di sản văn hóa là mục tiêu quan trọng lâu dài, mang ý nghĩa then chốt... Tuy nhiên, bảo tồn di sản không có nghĩa là đóng khung di sản vào một lồng kính để ngắm. Chính vì vậy Campuchia đã có không ít dự ándu lịch vừa bảo Angkor đã trở thành tiềm lực tăng trưởng kinh tế của quốc gia này khi tăng trưởng lượt du khách trung bình 25%mỗi năm. Ngoài việc phục hồi và nghiên cứu khảo cổ học trong các di sản, đào tạo các chuyên gia bảo tồn tại địa phương, chính quyền cũng ưu tiên tạo điều kiện cho người dân địa phương sống dựa vào di sản. Theo đó những người dân tại đây được bố trí làm việc trong Cơ quan khảo cổ Angkor Apsapa, được đào tạo về chuyên môn phù hợp với trình độ, có nguồn thu nhập tồn và tạo sức hút cho di sản như một điểm đến hấp dẫn, mang lại lợi ích kinh tế cho người dân địa phương. Các chuyên gia cho rằng, người dân trong vùng lõi và vùng đệm của các di sản thế giới phải sống được bằng di sản. Đây là biện pháp tốt nhất để bảo tồn di sản thế giới. Angkor là một trong các di tích quan trọng bậc nhất tại Campuchia được xem là tuyệt đỉnh của nghệ thuật và kiến trúc Khmer. Ngay khi được UNESCO công nhận là di sản thế giới vào năm 1992, ANH ĐỨC Bài toán bảo tồn và phát triển di sản không phải lúc nào cũng thuận buồm xuôi gió, nhưng Campuchia lại đang là hình mẫu thành công trong công tác bảo tồn và phát triển, tạo sức hút cho di sản như một điểm đến hấp dẫn ở Đông Nam Á. Campuchia - Câu chuyện bảo tồn