Ngày Nay số 267

NGAYNAY.VN 6 Số267 - ThứNăm, ngày 25/3/2021 CHUYÊNĐỀ: ĐỒNGHÀNHTRONGTHẾGIỚITỰKỶ T ự kỷ là nhóm bệnh lý do những bất thường về mặt cấu trúc hoặc chức năng của não bộ. Tự kỷ liên quan đến sự phát triển bất thường của não bộ và hành vi biểu hiện trước khi đứa trẻ 3 tuổi và có quá trình tiến triển không suy giảm. Nó đặc trưng bởi sự suy giảm trong giao tiếp và phản xạ xã hội, cũng như hạn chế và cư xử lặp đi lặp lại, đặc tính là sự độc lập của bất kỳ khiếm khuyết thần kinh dưới mức bình thường. Nó là một phần của lớp lớn hơn gọi là sự rối loạn phổ tự kỷ (ASD) và sự rối loạn phát triển rộng khắp (PDD), nó cómối quan hệ gần gũi với PDD-NOS. Tỷ lệ trẻ tự kỷ gia tăng Tỷ lệ rối loạn phổ tự kỷ ở trẻ từ 0 đến 8 tuổi ở Hoa Kỳ đã tăng 10% trong giai đoạn 2014-2016, dữ liệu mới được công bố vào tháng 3/2020 bởi Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC). Hiệncứ1 trên54 trẻdưới 8 tuổi được chẩn đoán mắc hội chứng rối loạnphổ tựkỷ sovới 1 trên 59 trẻ năm 2014. Điều đáng báo động là trong số đó chỉ có 36% trẻ được đánh giá toàn diện trước 3 tuổi. ASD là thuật ngữ chỉ các tình trạng liệt vào nhóm rối loạn phát triển thần kinh, mắc 1 trong 2 triệu chứng bao gồm mắc những vấn đề liên quan đến giao tiếp và tương tác xã hội; những thói quen, hành vi lặp đi lặp lại. Dữ liệu được thu thập bởi Mạng lưới theo dõi khuyết tật tự kỷ và phát triển (ADDM), một chương trình giám sát tích cực cung cấp các ước tính về tỷ lệmắc tựkỷở trẻemtrên toàn nướcMỹ. Kể từ khi mạng ADDM bắt đầu lần đầu tiên vào năm 2000, tỷ lệ mắc đã tăng khoảng 175% ở trẻ em từ 0- 8 tuổi ở Mỹ. Tỷ lệ trẻ tự kỷ gia tăng có thể phản ánh sự khác biệt trong thực tiễn để xác định bệnh tự kỷ, thay đổi dữ liệu có sẵn cho hệ thống giám sát hoặc các yếu tố không xác định khác. Zachary Warren - Tiến sĩ, nhà nghiên cứu của ADDM chobiết số trẻemkhôngđược đánh giá tự kỷ trước 3 tuổi là đáng báo động. Những dữ liệu mới tiếp tục cho thấy tỷ lệ mắc tự kỷ ở trẻ trai cao hơn trẻ gái, với trẻ trai có khả năng chẩn đoán cao gấp 4,3 lần so với trẻ gái và không có sự khác biệt chungvề tỷ lệ tựkỷgiữa trẻda đen và da trắng. CDC hy vọng dữ liệu này sẽ làm gia tăng nhận thức về tự kỷ trong cho cộng đồng và giúp những nhà hoạch định chính sách có kế hoạch đào tạo, giúp đỡ dành cho người tự kỷ xuyên suốt cuộc đời. Trẻ tự kỷ nguyên nhân do đâu? Nguyên nhân trẻ tự kỷ chưa được biết đến trong hầu hết các trường hợp, được quy cho là đa nguyên nhân, bao gồm yếu tố di truyền và yếu tố môi trường. Tuy nhiên, đó không phải lỗi của cha mẹ do không yêu thương, không giao tiếp với con... hay một lý do mà nhiều người quy chụp là cha mẹ cho trẻ xem quá nhiều ti vi... Di truyền 81% nguyên nhân gây bệnh tự kỷ ở trẻ do di truyền. Những gia đình có người bị tự kỷ thì trẻ em trong gia đình có khả năng bị tự kỉ cao hơn những gia đình khác. Các nhà nghiên cứu đã xem xét và phân tích hồ sơ của hơn 2 triệu trẻ em sinh ra ở Đan Mạch, Phần Lan, Thụy Điển, Israel, Tây Úc trong khoảng thời gian từ năm 1998 đến 2011. Nhóm nghiên cứu tiếp tục theo dõi các đối tượng cho đến khi họ 16 tuổi, đến thời điểm đó, hơn 22.000 người được chẩnđoán mắc ASD. Các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng, ASD phụ thuộc 81% vào các gene di truyền. trong khi các yếu tố môi trường chỉ chiếm ít hơn 20% nguy cơ. Kết quả này khá phù hợp với các nghiên cứu gần đây cho rằng gen chính là yếu tố chính góp phần phát triển ASD. Quá trìnhmang thai Trong quá trình mang thai, người mẹ nhiễm virus hay mắc phải một số căn bệnh như cúm, sởi hay bị nhiễm độc thai nghén cũng sẽ ảnh hưởng đến thần kinh của trẻ, đây cũng là nguyên nhân trẻ mắc tự kỷ cực kì cao. Người mẹ bị bệnh đái tháo đường khi mang thai cũng dẫn đến việc trẻ mắc tự kỷ khi được sinh ra. Các nhà khoa học đã chứngminh rằng người mẹ bị bệnh đái tháo đường thì con khi sinh ra có tỉ lệ mắc tự kỷ cao gấp 2 lần người mẹ bình thường. Sự thiếu hụt về tyroxin trong tuyến giáp của người mẹ từ tháng thứ 2 đến tháng thứ 3 trong quá trình mang thai sẽ dẫn sự thay đổi trong não thai nhi, khiến trẻ sinh ra dễmắc bệnh tự kỷ hơn. Một nguyên nhân khác nữakhiếntrẻ tựkỷsaukhi sinh là do trong quá trình mang thai người mẹ đã sử dụng thuốc an thần, thuốc điều trị dạ dày, tá tràng mà không có sự hướng dẫn của bác sĩ. Người mẹ bị strees, mệt mỏi trong quá trình mang thai cũng sẽ làm tăng tỉ lệ trẻ bị mắc bệnh tự kỷ. Chỉ một phần rất nhỏ, ở LY PHƯƠNG ( tổnghợp ) Cácnhànghiêncứu phát hiện ra rằng, ASD phụ thuộc81%vàocác genedi truyền. trongkhi các yếu tốmôi trường chỉ chiếmít hơn20% nguy cơ. Trẻ mắc chứng tự kỷ không Theo báo cáo của Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC), cứ 1 trên 54 trẻ dưới 8 tuổi được chẩn đoán là mắc hội chứng rối loạn phổ tự kỷ. Việcphát hiệnvàcan thiệpsớmtíchcực cho trẻ tựkỷ từ18 thángđến6 tuổi tại các cơsởchuyên biệt có thể cải thiệnnhiềukết quảvềnhận thức, ngônngữ, tương tác xãhội, hànhvi... giúp trẻ sớmđến trườnghòanhậpvà thamgiaxãhội.