của họ được công nhận trong bảo tàng uy tín, qua đó xây dựng một hệ sinh thái nghệ thuật bền vững và tạo dựng vị thế trong thị trường toàn cầu. “Thị trường nghệ thuật muốnđi xa cần tạodựngđược bản sắc riêng. Đây là hướng đi mà Việt Nam cần ưu tiên để xây dựng thương hiệu mỹ thuật quốc gia, khẳng định vị thế văn hóa trên trường quốc tế”, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam khẳng định. Ông giải thích thêm rằng, trong mỹ thuật ứng dụng, sáng tạo luôn hướng đến mục đích cụ thể, chẳng hạn như thiết kế truyện tranh dành cho đối tượng độc giả nhất định hoặc phát triển giao diện ứng dụng phù hợp thị hiếu. Ngược lại, mỹ thuật tạo hình tập trung vào biểu đạt cá nhân, nhưng nhiều nghệ sĩ vẫn khéo léo lồng ghép các câu chuyện, yếu tố văn hóa hay sử dụng hình ảnh, màu sắc, và đường nét để tạo dấu ấn nhận diện Việt Nam. Điều này giúp các tác phẩm không chỉ thỏa mãn cái tôi cá nhân của người nghệ sĩ mà còn đáp ứng nhu cầu thị trường ở các cấp độ khác nhau, góp phần vào chuỗi giá trị xuất khẩu văn hóa. PGS.TS Nguyễn Nghĩa Phương cũng cho rằng, thị trường nghệ thuật không thể chỉ dựa vào sự sáng tạo cá nhân, mà còn cần sự đồng hành của nhiều bên, trong đó quan trọng là các thiết chế văn hóa, nghệ thuật. Nói cách khác, việc xây dựng “thương hiệu” mỹ thuật Việt đó chính là tổng hòa sự đóng góp của các cá nhân và đơn vị liên quan. Các chủ thể tham gia bao gồm nghệ sĩ sáng tạo, nhà phê bình, giới giám tuyển, truyền thông, phòng tranh, nhà đấu giá, các nhà sưu tập và hệ thống bảo tàng. Trong đó, như kinh nghiệm quốc tế trong lĩnh vực nghệ thuật đương đại, truyền thông đóng vai trò hết sức quan trọng, thậm chí là then chốt, không chỉ định hình giá trị của các tác phẩm mà còn giúp đưa nghệ thuật đến gần hơn với công chúng. Sựphát triểnvề kinh tế - xã hội cùng với sự cải thiện trong mức sống và nhu cầu thẩm mỹ đã mở ra nhiều không gian tiếp cận thị trường cho cả hai mảng mỹ thuật ứng dụng và mỹ thuật tạo hình. Trong khi mỹ thuật ứng dụng dễ dàng sản xuất hàng loạt nhờ tính công nghiệp, mỹ thuật tạo hình lại nổi bật với các tác phẩm độc bản, giàu hàm lượng sáng tạo cá nhân. Đồng thời, sự xuất hiện ngày càng nhiều của các nhà đấu giá nghệ thuật quốc tế tại Việt Nam, cùng với việc các phòng tranh tư nhân chuyển hướng tổ chức triển lãm chuyên nghiệp, đã tạo nên một thị trườngnghệ thuật sôi độngvà minh bạch hơn. Tuy nhiên, để duy trì và phát triển thị trường này, vấn đề bản quyền vẫn là một rào cản lớn. “Đây là một khía cạnh cản trở đối với ngành công nghiệp văn hóa nói chung và lĩnh vực nghệ thuật nói riêng tại Việt Nam. Nó tạo ra những tranh cãi, làm ảnh hưởng đến uy tín và khiến việc giao dịch tác phẩm nghệ thuật gặp rất nhiều khó khăn”, ông Phương chỉ rõ. Ông cho rằng, dù vấn đề này ít ảnh hưởng trực tiếp đến giá cả và giá trị của tác phẩm, nhưng niềm tin và uy tín của thị trường có thể bị xói mòn nếu như câu chuyện liên quan đến bản quyền không được giải quyết triệt để. Mỹ thuật Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để khẳngđịnhvị thế trongngành công nghiệp văn hóa toàn cầu. Tuy nhiên, để hiện thực hóa tiềm năng, cần một chiến lược dài hạn, từ xây dựng hệ sinh thái nghệ thuật, nâng cao vai trò truyền thông, đến đào tạo thế hệ nghệ sĩ có tư duy thị trường. “Sáng tạo phải gắn với thời đại, nhưng bản sắc văn hóa Việt Nam chính là chìa khóa để tạo sự khác biệt và thu hút thị trường quốc tế,” PGS.TSNguyễnNghĩa Phương nhấnmạnh. n Triển lãmtrưngbày của sinhviênngànhThiết kếĐồhoạ. PGS.TSNguyễn NghĩaPhương, PhóHiệu trưởng TrườngĐại học Mỹ thuật Việt Namchia sẻ với PVNgàyNay. Nhữnghìnhảnhghi chépnhanhvốn cổ của các bạn sinhviênngành thiết kế. Công nghiệp sáng tạo dựa trên ba thành tố chính, bao gồm: sáng tạo, sản xuất và thương mại để tạo ra giá trị kinh tế. Và công nghiệp văn hoá là một phần cụ thể của công nghiệp sáng tạo, trong đó yếu tố văn hóa là linh hồn cốt lõi không thể thiếu. PGS.TS Nguyễn Nghĩa Phương Sáng tạo phải gắn với thời đại, nhưng bản sắc văn hóa Việt Nam chính là chìa khóa để tạo sự khác biệt và thu hút thị trường quốc tế. PGS.TS Nguyễn Nghĩa Phương NGAYNAY.VN 9 CHUYÊNĐỀ Số436 | ThứNăm, ngày 3/7/2025
RkJQdWJsaXNoZXIy MTA3Mzg1MA==