Nhân dịp dấu mốc tám thập kỷ, Ngày Nay, cơ quan ngôn luận của Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam, thực hiện cuộc phỏng vấn với ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng Đại diện Văn phòng UNESCO tại Việt Nam, nhằm làm rõ hơn hành trình ấy và những giá trị bền vững mà UNESCO đã đem lại cho nhân loại. Nơi chuyển hóa giá trị chung thành hành động thực tiễn Phóng viên: Thưa ông, ông đánh giá thế nào về vai trò lịch sử của UNESCO trong việc thúc đẩy hòa bình và phát triển bềnvững? Ông Jonathan Wallace Baker: Từ nguyên tắc sáng lập rằng vì chiến tranh bắt nguồn từ tư tưởng của con người nên chính trong tư tưởng của con người cần xây dựng những thành lũy củahòabình, UNESCO đã giữ vai trò đặc thù trong việc định hình nền tảng đạo đức và trí tuệ cho hòa bình. Trong 80 năm qua, UNESCO đã đồng hành cùng các quốc gia xây dựng những điều kiện thúc đẩy hòa bình và phát triển bền vững, như giáo dục có chất lượng cho mọi người, bảo vệ di sản văn hóa và thiên nhiên, thúc đẩy khoa học vì khả năng phục hồi, và bảo đảm tự do ngôn luận cùngquyền tiếpcận thông tin. Ngày nay, khi thế giới đối diện với xung đột, mất lòng tin, bất ổn khí hậu và cuộc cáchmạng công nghệ thông qua sự trỗi dậy của trí tuệ nhân tạo (AI), UNESCO tiếp tục dẫn dắt các khuôn khổ chuẩn mực toàn cầu, trong đó có Khuyến nghị đầu tiên trên thế giới về đạo đức AI. Có thể nói, UNESCO luôn giữ vai trò là diễn đàn tin cậy, nơi các quốc gia chuyển hóa giá trị chung thành hành động thực tiễn. Vai trò của UNESCO bền vững qua thời gian vì tổ chức nuôi dưỡng hòa bình không phải bằng những hành động mang tính chính trị, mà bằng những thực hành thường nhật Việt Nam - Đối tác có trách nhiệm và tầm nhìn UNESCO và đặc biệt là Văn phòng UNESCO tại Việt Nam đang thích ứng thế nào trong một thế giới đa cực đầy biến độngnhưng cũngđầy cơhội? - UNESCO đang điều chỉnh bằng cách trở nên linh hoạt hơn, liên ngành hơn và hướng tới tương lai nhiều hơn. Tổ chức đặt trọng tâm vào các lĩnh vực mới nổi có ảnh hưởng sâu rộng như đạo đức AI, chuyển đổi số, tăng cường khả năng chống chịu khí hậu, kinh tế sáng tạo và trao quyền cho thanh niên, phụ nữ, đồng thời giữ vững sứ mệnh thúc đẩy hòa bình thông qua giáo dục, khoa học và văn hóa. Tại Việt Nam, Văn phòng UNESCO đang chuyển từ hỗ trợ dự án truyền thống sang hợp tác dựa trên hệ sinh thái chiến lược. Điều này phù hợp với Chiến lược Quốc gia mới của UNESCO giai đoạn 2026 – 2030, nhấn mạnh giải pháp liên ngành, chính sách dựa trên bằng chứng và đổi thông qua giáo dục, văn hóa, khoa học trong một xã hội được thông tin đầy đủ. Từ góc nhìn quốc tế, theo ông, những thành tựu nổi bật nhất củaUNESCOtrong80năm qua làgì? - Những thành tựu bền vững nhất của UNESCO chính là các hệ thống toàn cầu được xây dựng để bảo vệ tri thức, di sản và tương lai chung của nhân loại. Trong giáo dục, UNESCO đã dẫn dắt nỗ lực toàn cầu nhằm mở rộng tiếp cận học tập và thúc đẩy tầm nhìn học tập suốt đời. Mạng lưới Thành phố Học tập Toàn cầu hiện có hơn ba trăm thành viên, tạo không gian đối thoại, học tập chia sẻ và huy động nguồn lực. UNESCO cũng thiết lập hệ thống bảo vệ di sản toàn diện nhất thế giới, với hơn 1.200 Di sản thế giới và hơn 700 thực hành thuộc Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể. Trong khoa học, UNESCO tiên phong thúc đẩy hợp tác khoa học toàn cầu thông qua Chương trình Con người và Sinh quyển, Mạng lưới Công viên Địa chất Toàn cầu và Chương trình Thủy văn Quốc tế, kết nối hàng nghìn địa điểm nơi khoa học và cộng đồng cùng hợp tác vì phát triển bền vững. UNESCO cũng là tổ chức dẫn dắt việc xây dựng chuẩn mực toàn cầu đầu tiên về đạo đức AI. Trong lĩnh vực thông tin, UNESCO củng cố tự do biểu đạt và hỗ trợ phát triển báo chí. 80NĂMTHÀNHLẬPUNESCO: Việt Namthể hiện vai trò giữa thế giới nhiều biến NGUYỆT LINH Từ nguyên tắc sáng lập đến các chuẩn mực mới, UNESCO đang điều chỉnh để thích ứng với một thế giới bất định. Trong bức tranh đó, Việt Namđược nhìn nhận như quốc gia gắn kết tri thức, di sản và phát triển bền vững, đóng góp tích cực vào tương lai chung của thế giới. Ông Jonathan Wallace Baker, TrưởngĐại diệnVănphòng UNESCOtại Việt Nam. Ông JonathanWallace Baker vàBộ trưởngBộKhoahọc vàCôngnghệNguyễnMạnhHùng. NGAYNAY.VN 8 CHUYÊNĐỀ Sốđặcbiệt
RkJQdWJsaXNoZXIy MTA3Mzg1MA==