thực thể sống. Việc lựa chọn Chợ Đồng Xuân và khu vực Bắc Qua làm trung tâm của không gian di sản trong định hướng lễ hội 2026 là một quyết định mang nhiều tầng ý nghĩa. Đây không chỉ là một khu chợ buôn bán, mà là ký ức kinh tế và văn hóa của Hà Nội. Việc thí điểmbiến đổi khu chợ này thành một khu chợ của kinh tế sáng tạođặt ramột câu hỏi lớn. Liệu sáng tạo có thể song hành cùng đời sống tiểu thương; và nghệ thuật cùng thiết kế có thể tạo thêm giá trị mà không làm mất đi sinh kế truyền thống? Từ góc nhìn của giới kiến trúc, KTSHoàngThúcHào, Phó Chủ tịch Hội Kiến trúc sư Việt Nam, cho rằng: “Sự chuyển dịch của lễ hội sang mô hình hệ sinh thái sáng tạo đô thị là một lựa chọn chính xác. Giá trị riêng của giới sáng tạo Việt Nam nằm ở tính nhân bản, sự giảndị, chất liệubảnđịavàkhả năng tái sinh những không gian nhỏ bé nhưng giàu sức sống. Những không gian ấy, nếu được thiết kế đúng cách, có thể trở thànhnơi ươmmầm ý tưởng và lan tỏa cảm hứng lâu dài cho cộng đồng”. Không thể không nhắc tới vai trò của UNESCO trong tiến trình này. Ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng Đại diện Văn phòng UNESCO tại Việt Nam, nhận định: “Việc chuyển từ một lễ hội sang xây dựng một hệ sinh thái sáng tạo sẽ tạo ra cơ hội bền vững cho nhà thiết kế, nghệ sĩ, doanh nghiệp sáng tạo, sinh viên và cộng đồng. Quan trọng hơn, sáng tạo có thể trở thành một thực hành chung, hiện diện trong đời sống đô thị hàng ngày, chứ không chỉ xuất hiện trong các sự kiện ngắn hạn”. Đối chiếu với chiến lược phát triển trongMạng lưới các Thành phố Sáng tạo, có thể thấy Hà Nội đang đi theo một xu hướng mà nhiều thành phố sáng tạo trên thế giới lựa chọn. Đó là coi sáng tạo như một hạ tầng mềm của đô thị. Một hạ tầng không thể đo đếm bằng bê tông cốt thép, nhưng quyết định sức hấp dẫn, khả năng cạnh tranh và sự gắn bó của người dân với thành phố. Lễ hội Thiết kế Sáng tạo trong trường hợp này, đóng vai trò như một phòng thí nghiệm chính sách, nơi các ý tưởng được thử nghiệm trước khi nhân rộng. Đích đến là cộng đồng và an sinh xã hội Năm 2026 đánh dấu một bước ngoặt quan trọng khi Hà Nội chính thức chuyển Lễ hội Thiết kế Sáng tạo từ mô hình tổ chức hàng năm sang chu kỳ hai nămmột lần, đồng thời côngbố khunghoạt động kéo dài từ tháng 1 đến tháng 11. Đây không chỉ là điều chỉnh về lịch trình, mà cho thấy sự thay đổi về tư duy mang tính chiến lược. Thay vì dồn mọi nguồn lực cho một thời điểm, thành phố lựa chọn cách nuôi dưỡng sáng tạo theo tiến trình dài hạn, mang tính thẩm thấu và bền vững hơn. Với chủ đề Kinh tế sáng tạo và Nghệ thuật liên ngành, Lễ hội Thiết kế Sáng tạo năm 2026 được thiết kế thành chuỗi hoạt động dày đặc bao gồm triển lãm sáng tạo, hội chợ sáng tạo, diễn đàn đối thoại, cuộc thi, dự án sáng tạo, giải thưởng, quỹ sáng tạo và phát triển cơ sở hạ tầng sáng tạo. Những hợp phần này tạo thành một vòng tuần hoàn, từ ý tưởng đến thử nghiệm, từ kết nối đến thươngmại hóa và tái đầu tư cho cộng đồng. Điểm cốt lõi của hệ sinh thái này là gắn sáng tạo với đời sống cộngđồngvà an sinh xã hội. Khi sinh kế của người làm sáng tạo được đảm bảo, họ mới có điều kiện đầu tư cho kỹ năng, công nghệ và tư duy mới. Những sản phẩm sáng tạo khi đó không chỉ mang tính trình diễn, mà có khả năng quay trở lại phục vụ cộng đồng. Tuy nhiên, cùng với những kỳ vọng đặt ra, mô hình này cũng đòi hỏi năng lực tổ chức và điều phối tương xứng trong quá trình triển khai. Một hệ sinh thái sáng tạo chỉ có thể vận hành hiệu quả khi các chủ thể tham gia, từ cơ quan quản lý, giới chuyên gia, cộng đồng sáng tạo đến doanh nghiệp và người dân, được kết nối trong một cơ chế chia sẻ lợi ích và trách nhiệm rõ ràng. Đội ngũ giám tuyển, trung tâm điều phối và các cơ chế tài chính minh bạch vì thế sẽ đóng vai trò quyết định để các ý tưởng không dừng lại ở mức thử nghiệm. Trong bối cảnh cạnh tranh giữa các đô thị ngày càng gia tăng, cáchHàNội tiếpcậnkinh tế sáng tạo thôngqua lễhội và hệ sinh thái đi kèm cho thấy một hướng đi đáng chú ý. Nếu được triển khai nhất quán và có chiều sâu, mô hình này có thể góp phần định hình cách một đô thị di sản thamgia vào nền kinh tế sáng tạo, mở ra dư địa phát triển mới, đồng thời duy trì những lớp ký ức và giá trị văn hóa vốn làm nên bản sắc của thành phố.n Đối chiếuvới chiến lượcphát triển trong Mạng lưới các ThànhphốSáng tạo, có thể thấyHàNội đangđi theomột xu hướngmànhiều thànhphố sáng tạo trên thếgiới lựa chọn. Đó là coi sáng tạo nhưmột hạ tầngmềmcủađô thị.Một hạ tầngkhông thểđođếmbằngbê tôngcốt thépnhưngquyết định sứchấpdẫn, khả năngcạnh tranhvà sựgắnbócủangười dânvới thànhphố. Giá trị riêng của giới sáng tạo Việt Nam nằm ở tính nhân bản, sự giản dị, chất liệu bản địa và khả năng tái sinh những không gian nhỏ bé nhưng giàu sức sống. KTS Hoàng Thúc Hào NGAYNAY.VN 5 CÔNGNGHIỆPVĂNHÓA Sốđặcbiệt
RkJQdWJsaXNoZXIy MTA3Mzg1MA==