Tên gọi của loại bánh lạ này xuất phát từ việc bánh có thể vắt lên vai khi đi đường và thưởng thức bất kỳ thời điểm nào. Đây là loại bánh truyền thống của người Cao Lan nên ngay từ nhỏ, các thiếu nữ đã được bà hoặc mẹ truyền dạy cách làm.
Trong gia đình, làm bánh do phụ nữ đảm nhiệm, do vậy trẻ em gái từ khi lên tám đã được cha mẹ truyền dạy cách làm bánh. Nguyên liệu làm bánh vắt vai có gạo nếp Phì Điền (một loại gạo nương thơm ngon nổi tiếng ở Lục Ngạn), đường, đậu xanh, lá chuối, rau ngải cứu... Theo đó, để làm nên những chiếc bánh thơm ngon, ngọt bùi ấy, cần thực hiện các công đoạn sau: gạo nếp nghiền nhỏ bằng cối xay đá; lá ngải cứu luộc lẫn nước vôi trong cho bớt vị chát, đắng, sau đó nghiền nhỏ và trộn cùng bột nếp.
 |
| Bánh vắt vai là món ăn dân dã của người Cao Lan ở Bắc Giang |
Thoạt nhìn, nguyên liệu làm món này giống như bánh chưng, bánh tét gồm gạo nếp, đậu xanh. Ngoài ra còn có lá chuối, đường và đặc biệt không thể thiếu rau ngải cứu. Chính thứ rau này mang đến mùi vị khác lạ và đặc biệt cho bánh.
Không phải gạo nếp nào cũng làm được bánh ngon mà phải là nếp Phì Điền nổi tiếng ở huyện Lục Ngạn. Nhờ chất đất và khí hậu đặc trưng, nếp cái hoa vàng Phì Điền có vị dẻo, hương thơm.
Gạo nếp được xay nhỏ bằng cối đá. Ngải cứu luộc cùng với nước vôi cho bớt vị chát và đắng rồi xay nhỏ, trộn cùng với bột gạo nếp. Công đoạn nặn bánh khá đơn giản, làm sao để thành những viên tròn, rồi cho nhân bánh gồm đường, đậu xanh vào giữa. Dùng lá chuối tươi nướng qua trên than hồng để gói bánh. Khi gói xong, bỏ bánh vào nồi đưa lên bếp luộc cách thuỷ chừng hai giờ đồng hồ là bánh chín, vớt ra cho ráo nước là có thể dùng được. Một chiếc bánh đạt yêu cầu phải bảo đảm cả về hình thức và hương vị, có màu xanh của lá chuối, hương thơm của đậu xanh và lá ngải cứu, vị ngọt... sẽ thêm đậm đà, quyến rũ đến khó quên.
Bánh vắt vai có vị của đậu xanh, vị ngọt của đường, bùi của gạo nếp và chút hương ngai ngái của ngải cứu khiến món bánh trở nên đậm đà, quyến rũ. Đến Lục Ngạn vào mùa tháng 3 âm lịch hay dịp gần Tết, bạn sẽ dễ dàng tìm mua bánh trong các chợ quê hoặc được người Cao Lan mời ăn trong mỗi dịp lễ hội.
Xem thêm:
Hoàng Yến Chibi thoải mái du lịch Singapore trước khi quay MV mới
MC Vân Hugo duyên dáng bên hoa sen trong video quảng bá vẻ đẹp Hà Nội
