Bí ẩn của những xác ướp ở Trung Quốc khiến các nhà khoa học tranh luận

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) - Các nhà khảo cổ học thường bắt gặp những hiện vật cổ đại vượt ra ngoài phạm vi khoa học lịch sử và không phù hợp với khái niệm hiện đại về sự phát triển của nền văn minh nhân loại. Một trong những phát hiện bí ẩn đó là các xác ướp Tarim đã được khai quật ở phía tây Trung Quốc, trong số đó có xác ướp của những người gốc châu Âu hoặc Kavkaz.
Hình ảnh một xác ướp tại Bảo tàng Khu tự trị Duy Ngô Nhĩ Tân Cương, Trung Quốc.
Hình ảnh một xác ướp tại Bảo tàng Khu tự trị Duy Ngô Nhĩ Tân Cương, Trung Quốc.

Phát hiện này khiến chúng ta có cái nhìn hơi khác về những truyền thuyết địa phương về những người mắt xanh, tóc vàng, những người sáng lập ra nhà nước Trung Quốc và là những người cai trị và chính khách đầu tiên.

Bí ẩn xác ướp Taklamakan

Những xác ướp đầu tiên đã được phát hiện vào đầu thế kỷ 20. Nhà thám hiểm Thụy Điển Sven Hedin đã tiến hành nghiên cứu trên sa mạc Taklamakan ở hai nhánh của Con đường Tơ Lụa, nơi ông tìm thấy những ngôi mộ cổ.

Sau khi khai quật mộ cổ, ông nhận thấy ngay rằng đây là hài cốt của những người không thuộc đại chủng Á hay Mongoloid. Nhà khoa học đã đưa xác ướp bí ẩn này tới các bảo tàng châu Âu.

Bí ẩn của những xác ướp ở Trung Quốc khiến các nhà khoa học tranh luận ảnh 1
Nhà thám hiểm Thụy Điển Sven Hedin. Ảnh: Getty Images

Nhưng chiến tranh thế giới thứ nhất đã ngăn cản nghiên cứu chi tiết về xác ướp đó. Các chuyên gia Trung Quốc cũng không tiến hành khai quật thêm nữa vì phát hiện này làm dấy lên nghi ngờ về tính liên tục nổi bật của nền văn minh Trung Hoa.

Những xác ướp này đã được lưu giữ an toàn tại một trong những bảo tàng ở châu Âu. Nhưng sau khi những xác ướp khác được tìm thấy ở sa mạc Taklamakan vào những năm 1970, phát hiện bí ẩn này lại thu hút sự quan tâm của giới khoa học.

Trong những năm gần đây, các nhà khảo cổ học Trung Quốc và các đồng nghiệp từ các quốc gia khác đã khai quật được hơn 300 xác ướp ở miền tây Trung Quốc.

Những xác ướp này gây ấn tượng mạnh bởi vì được bảo quản hoàn hảo cả về cơ thể và quần áo, có đặc điểm khuôn mặt châu Âu, mái tóc vàng hoe và hạt dẻ, cùng vóc dáng khá cao. Phát hiện khảo cổ này chấn động thế giới.

Bí ẩn của những xác ướp ở Trung Quốc khiến các nhà khoa học tranh luận ảnh 2
Sa mạc Taklamakan, Trung Quốc. Ảnh: Getty Images

Người đẹp với mái tóc hạt dẻ

Một trong những xác ướp Tarim nổi tiếng và cổ xưa nhất được đặt tên là mỹ nhân Lâu Lan. Theo các mẫu phân tích, mỹ nhân qua đời là một phụ nữ trẻ cao ráo, cao 180 cm, là người da trắng, có mái tóc hạt dẻ. Theo các nhà khoa học, tuổi thọ của mỹ nhân Lâu Lan lên tới 3.800 năm.

Xác ướp này đã được phát hiện vào năm 1980 ở phía nam sa mạc Lop Nor. Điều thú vị là thi thể không được chôn trong quan tài mà được quấn trong tấm chiếu rơm.

Bí ẩn của những xác ướp ở Trung Quốc khiến các nhà khoa học tranh luận ảnh 3

Một "Mỹ nhân Lâu Lan" khác, được khai quật vào năm 2004. Được chôn cất ở tuổi 25, cô đã 3800 tuổi. Ảnh: Sputnik

Bên cạnh hài cốt còn có chiếc lược, chiếc giỏ và tấm thảm. Chắc là, người phụ nữ này đã sử dụng tất cả những vật dụng này trong suốt cuộc đời mình.

Hiện nay xác ướp được lưu giữ tại bảo tàng Khu tự trị Duy Ngô Nhĩ Tân Cương ở thành phố Urumqi.

Hình xăm trên xác ướp "võ sĩ da trắng"

Các nhà khảo cổ học đã tìm thấy một ngôi mộ rất thú vị không xa mỹ nhân Lâu Lan - đó là xác ướp của người đàn ông có làn da sáng và tóc xám, cao khoảng hai mét. Các nhà khoa học đặt tên cho xác ướp này là “Người đàn ông Cherchen” theo tên thành phố Cherchen, nơi xác ướp được tìm thấy.

Các nhà khoa học cho rằng đây là xác ướp được bảo quản tốt nhất thế giới, mặc dù có niên đại khoảng 3.000 năm trước. Vào thời điểm qua đời, người đàn ông Cherchen khoảng 50 tuổi. Khuôn mặt ông phủ đầy hình xăm.

Bí ẩn của những xác ướp ở Trung Quốc khiến các nhà khoa học tranh luận ảnh 4
Xác ướp của “Người đàn ông Cherchen”, Trung Quốc. Ảnh: Getty Images

Theo các nhà khoa học, ông có thể là một thủ lĩnh bộ lạc vì có 10 mũ đội đầu, một cái yên, hộp sọ ngựa và mấy móng guốc được chôn cạnh ông.

Trong ngôi mộ này, còn có xác ướp của đứa trẻ ba tháng tuổi được quấn trong tấm vải liệm. Đứa bé nằm trên chiếc gối da cừu, đôi mắt được che bằng những viên đá màu xanh.

Giới khoa học vẫn đang tranh luận về điều gì?

Cộng đồng khoa học vẫn chưa thống nhất ý kiến về nguồn gốc của những xác ướp này, mặc dù sự phân bố rộng rãi của người châu Âu ở Nội Á cách đây 2 - 3.000 năm đã được chứng minh bằng dữ liệu từ một số nguồn tài liệu cổ.

Ví dụ, sử gia La Mã Pliny the Elder cho biết một sứ thần Ceylon đến dinh thự của Hoàng đế Claudius đã mô tả cư dân miền tây Trung Quốc là những người "cao hơn chiều cao trung bình, với mái tóc vàng hoe và đôi mắt xanh".

Giả thuyết phổ biến nhất: những xác ướp Tarim thuộc về người Tochari hay người Tokhari là một dân tộc Ấn - Âu nói tiếng Tocharian.

Tuy nhiên, các nhà khoa học cũng đang tranh luận về chính người Tochari. Rõ ràng là những xác ướp của người da trắng sẽ giúp chúng ta tìm hiểu về quá khứ.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Doanh nghiệp phải được đặt ở vị trí trung tâm của đổi mới sáng tạo
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Doanh nghiệp phải được đặt ở vị trí trung tâm của đổi mới sáng tạo
(Ngày Nay) - Sáng 4/10 đã diễn ra Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia năm 2026 với chủ đề: “Đổi mới sáng tạo - Động lực phát triển của toàn xã hội”. Sự kiện do Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với UBND thành phố Hà Nội tổ chức. Tham dự có: Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đoàn Minh Huấn; Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng cùng đông đảo đại biểu.
Triều Tiên tuyên bố thử tên lửa siêu vượt âm
Triều Tiên tuyên bố thử tên lửa siêu vượt âm
(Ngày Nay) - Ngày 4/10, Hãng thông tấn Trung ương Triều Tiên (KCNA) đưa tin nước này đã tiến hành cuộc huấn luyện phóng tên lửa đạn đạo chiến lược tầm trung có khả năng cơ động quỹ đạo và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), nhằm nâng cao khả năng tác chiến của lực lượng tên lửa.
Khi "thành trì" băng tuyết Argentina tan chảy với tốc độ kỷ lục
Khi "thành trì" băng tuyết Argentina tan chảy với tốc độ kỷ lục
(Ngày Nay) - Từng được xem là một trong những sông băng ổn định hiếm hoi trên thế giới, Perito Moreno, một trong những thắng cảnh nổi tiếng nhất của Argentina và là biểu tượng của vùng băng tuyết Patagonia, đang tan chảy và thu hẹp với tốc độ chưa từng thấy trong lịch sử.
Việt Nam - Canada: Mở rộng không gian hợp tác mới
Việt Nam - Canada: Mở rộng không gian hợp tác mới
(Ngày Nay) - Chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Canada đánh dấu bước nâng cấp đáng kể trong quan hệ Việt Nam - Canada, đưa quan hệ hai nước từ khuôn khổ hợp tác vốn tập trung nhiều vào thương mại và giao lưu nhân dân sang một giai đoạn mang tính chiến lược hơn, với phạm vi hợp tác mở rộng sang chuỗi cung ứng, công nghệ tiên tiến, an ninh năng lượng, quốc phòng và an ninh hàng hải.
Google thử nghiệm chip AI trong không gian
Google thử nghiệm chip AI trong không gian
(Ngày Nay) - Ngày 2/10, công ty Google thuộc Tập đoàn Alphabet đã phóng vệ tinh mẫu thử nghiệm lên quỹ đạo nhằm đánh giá khả năng hoạt động của chip TPU trong môi trường khắc nghiệt của không gian.
Đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh và Bến Thành – Cần Giờ đồng loạt thi công những phiến dầm đầu tiên
Đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh và Bến Thành – Cần Giờ đồng loạt thi công những phiến dầm đầu tiên
(Ngày Nay) - Ngày 1/10/2026, Công ty CPĐT &PT Đường sắt Cao tốc VinSpeed - chủ đầu tư hai tuyến đường sắt tốc độ cao đầu tiên tại Việt Nam và Công ty CPĐT&XD SGC - đơn vị thi công đã chính thức triển khai đúc những phiến dầm đầu tiên cho hai tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh và Bến Thành - Cần Giờ. Đây là cột mốc đặc biệt, đánh dấu khả năng làm chủ công nghệ và thời điểm thi công bước vào giai đoạn tăng tốc nhằm đưa hai tuyến đi vào vận hành sớm ngay trong năm 2029.
OpenAI phát hiện thêm vụ xâm nhập hệ thống Chính phủ Australia
OpenAI phát hiện thêm vụ xâm nhập hệ thống Chính phủ Australia
(Ngày Nay) - Công ty công nghệ OpenAI của Mỹ vừa thông báo phát hiện thêm một vụ xâm nhập trái phép vào hệ thống của một cơ quan chính phủ tại Australia, đánh dấu lỗ hổng an ninh mạng nghiêm trọng thứ hai được xác nhận chỉ trong vòng vài tuần qua.