Theo đó, 9 tuyến đường cao tốc do ngân sách Nhà nước đầu tư được Bộ GTVT đề xuất thí điểm thu phí đường bộ. Trước tiên, Bộ đề xuất cho phép 9 tuyến đường bộ cao tốc do nhà nước đầu tư hoàn thành, đưa vào khai thác trước năm 2025 thực hiện thí điểm theo cơ chế phí.
9 tuyến đường bộ cao tốc do Nhà nước đầu tư đưa vào khai thác trước năm 2025 thực hiện thí điểm theo cơ chế phí bao gồm: Cao Bồ - Mai Sơn; Mai Sơn - QL45; QL45 - Nghi Sơn; Nghi Sơn - Diễn Châu; Cam Lộ - La Sơn; Vĩnh Hảo - Phan Thiết; Phan Thiết - Dầu Giây; cầu Mỹ Thuận 2 và TPHCM - Trung Lương.
Thời gian thực hiện thí điểm được kiến nghị áp dụng cho đến khi quy định pháp luật về thu phí sử dụng đường cao tốc được Quốc hội thông qua. Thời gian thu thí điểm theo cơ chế phí tối đa là 5 năm kể từ thời điểm đoạn/tuyến đường bộ được triển khai thu phí.
Cơ quan này cũng tính toán mức thu phí sẽ được xác định trên 3 nguyên tắc gồm: phù hợp với lợi ích và khả năng chi trả của người sử dụng; xây dựng trên cơ sở tổng số phí thu được sau khi bù đắp chi phí tổ chức thu phải đảm bảo còn dư để cân đối vào ngân sách nhà nước; tính toán theo từng đoạn/tuyến cao tốc cụ thể nhằm đảm bảo phù hợp với điều kiện khai thác, kinh tế-xã hội theo từng khu vực.
Về phương pháp tổ chức thu phí, Bộ GTVT kiến nghị áp dụng toàn diện thu phí không dừng, đa làn liên thông giữa các đoạn/tuyến cao tốc, giữa các dự án do nhà nước đầu tư và các dự án PPP. Số tiền thu được sau khi trừ chi phí tổ chức thu, sẽ nộp trực tiếp vào ngân sách nhà nước.
Bộ GTVT khẳng định việc tiến hành thí điểm phải được thực hiện tuần tự theo đúng quy định; trong đó Chính phủ trình Quốc hội ban hành Nghị quyết chấp thuận cơ chế thí điểm thu phí sử dụng đường cao tốc thông qua trạm thu phí trên các đoạn/tuyến đường bộ cao tốc.
Sau khi Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế thí điểm được thông qua, Chính phủ sẽ ban hành Nghị định hướng dẫn tổ chức thu, nộp, quản lý, sử dụng số tiền thu được. Trên cơ sở đó, Bộ GTVT, Bộ Tài chính ban hành các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan.
