Báo New York Times của Mỹ dẫn lời một quan chức cấp cao giấu tên cho biết bản ghi nhớ của Ukraine trước vòng đàm phán trực tiếp tiếp theo với Liên bang Nga kêu gọi một lệnh ngừng bắn được quốc tế giám sát.
Trong khi đó, Moskva (Moscow) vẫn giữ lập trường rằng bất kỳ lệnh ngừng bắn nào cũng không nên bị Kiev lợi dụng để tái trang bị cho lực lượng của mình.
Theo kênh RT của Liên bang Nga, Moskva và Kiev đã gặp nhau lần gần nhất trong cuộc đàm phán trực tiếp tại Istanbul của Thổ Nhĩ Kỳ vào ngày 16/5, đánh dấu cuộc đàm phán chính thức đầu tiên kể từ tháng 4/2022.
Cuộc gặp đã dẫn đến hoạt động trao đổi tù binh lớn nhất kể từ khi xung đột Nga - Ukraine bùng nổ vào ngày 24/2/2022, với 1.000 tù binh chiến tranh được mỗi bên phóng thích và đã hoàn tất vào ngày 25/5.
Hai bên cũng đồng ý chuẩn bị các bản ghi nhớ để nêu rõ lập trường về một lệnh ngừng bắn tiềm năng trước cuộc gặp tiếp theo.
Vào hôm 28/5, Ngoại trưởng Liên bang Nga Sergey Lavrov đã đề xuất tổ chức vòng đàm phán tiếp theo vào ngày 2/6, cũng tại thành phố Istanbul.
Trong một bài báo hôm thứ Sáu (30/5), báo New York Times dẫn lời một nguồn tin giấu tên cho biết tài liệu của Ukraine bao gồm “các điều khoản về một lệnh ngừng bắn trên bộ, trên biển và trên không, với việc giám sát sẽ được thực hiện bởi các đối tác quốc tế”.
Trước đó, giới lãnh đạo Ukraine từng khăng khăng yêu cầu một lệnh ngừng bắn kéo dài 30 ngày như điều kiện tiên quyết để đàm phán.
Tuy nhiên, phía Liên bang Nga đã bác bỏ kịch bản đó, lập luận rằng Kiev sẽ lợi dụng thời gian này để tái tổ chức quân đội.
Báo New York Times không đề cập đến khung thời gian cụ thể trong đề xuất mới nhất của Kiev.
Phát biểu hôm 30/5, Ngoại trưởng Ukraine Andrey Sibiga cáo buộc Moskva cố tình kéo dài tiến trình đàm phán bằng cách từ chối chia sẻ bản ghi nhớ của mình trước cuộc gặp vào ngày 2/6.
Cũng vào hôm 30/5, người phát ngôn Điện Kremlin, ông Dmitry Peskov nói với báo chí rằng tài liệu này “sẽ không được công khai”.
Đáp lại yêu cầu tương tự từ Bộ trưởng Quốc phòng kiêm trưởng đoàn đàm phán Ukraine, ông Rustem Umerov, vào hôm 28/5, ông Peskov đã bác bỏ đề xuất này là “không mang tính xây dựng”.
Đầu tuần này, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Liên bang Nga, bà Maria Zakharova tiết lộ rằng bản ghi nhớ của Moskva bao gồm “các nguyên tắc dàn xếp, khung thời gian cho một thỏa thuận hòa bình tiềm năng (và) một lệnh ngừng bắn có thời hạn”.
Tổng thống Liên bang Nga Vladimir Putin đã nhiều lần tuyên bố rằng để đạt được một lệnh ngừng bắn hoàn toàn, Ukraine phải ngừng huy động quân, chấm dứt việc nhận vũ khí từ nước ngoài và rút quân khỏi các vùng lãnh thổ đã gia nhập Liên bang Nga sau các cuộc trưng cầu dân ý vào năm 2022, bao gồm Luhansk, Donetsk, Kherson và Zaoporizhkhia.
Trong khi đó, trong một cuộc phỏng vấn với đài ABC News hôm 29/5, ông Keith Kellogg – Đặc phái viên của Tổng thống Mỹ Donald Trump về vấn đề Ukraine – đã thúc giục Kiev tham dự vòng đàm phán tiếp theo với Moskva, bất kể việc Liên bang Nga có đồng ý chia sẻ bản ghi nhớ trước hay không.
Nói về tài liệu của Ukraine, ông Kellogg cho biết ông đã xem qua và tiết lộ rằng bản ghi nhớ bao gồm 22 điều khoản mà ông đánh giá là “khá tốt” và “hợp lý”.
Liên quan tới hoà đàm Nga - Ukraine ở Istanbul vào ngày 2/6, báo The Kyiv Independent của Ukraine ngày 30/5 dẫn trả lời phỏng vấn với ABC News hôm 29/5 của ông Keith Kellogg – đặc phái viên của Tổng thống Mỹ Donald Trump về vấn đề Ukraine, cho biết thêm các Cố vấn An ninh của Mỹ, Anh, Pháp và Đức sẽ tham dự cuộc đàm phán hòa bình dự kiến giữa Ukraine và Liên bang Nga vào ngày 2/6.
“Chúng tôi sẽ có cái gọi là nhóm E3, tức là các Cố vấn An ninh quốc gia từ Đức, Pháp và Vương quốc Anh… Khi chúng tôi ở London, họ đã giúp chúng tôi xây dựng bản điều khoản sơ bộ cho Ukraine”, ông Kellogg nói.
