Ngân hàng SCB tham gia phiên toà với hai tư cách tố tụng là bị hại liên quan hành vi “Tham ô tài sản” và là bên có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan đến hành vi vi phạm quy định về ngân hàng của các bị cáo.
Tại tòa, đại diện theo ủy quyền của Ngân hàng SCB kiến nghị một số vấn đề liên quan đến việc xác định thiệt hại do hành vi phạm tội của các bị cáo gây ra. Cụ thể, phía SCB cho rằng kết quả định giá của Công ty Hoàng Quân là chưa phù hợp và tuyên bố không đồng ý với khoản tiền thiệt hại là 498.091 tỷ đồng như cáo trạng đã nêu.
Đại diện Ngân hàng SCB đề nghị Hội đồng xét xử xác định tổng số tiền thiệt hại mà SCB phải chịu do những hành vi vi phạm của các bị cáo là 677.286 tỷ đồng (tính đến ngày 17/10/2022); số liệu tạm tính đến thời điểm xét xử sơ thẩm ngày 5/3/2024 là 760.279 tỷ đồng.
Ngoài ra, phía SCB cho biết cơ quan Điều tra chỉ mới tính tiền nợ lãi/phí phát sinh tạm tính đến ngày 17/10/2022 với tổng số tiền hơn 193.315 tỷ đồng. SCB đề nghị Hội đồng xét xử tính bổ sung thêm số tiền lãi/phí phát sinh tạm tính kể từ ngày 18/10/2022 cho đến ngày 5/3/2024 là 84.515 tỷ đồng. Đó là chưa tính lãi bổ sung đến thời điểm thi hành án xong và số tiền lãi này sẽ tiếp tục phát sinh cho đến khi khắc phục được toàn bộ thiệt hại cho Ngân hàng SCB.
Liên quan đến 1.166 mã tài sản bảo đảm cho 1.284 khoản vay được cáo trạng xác định là “vật chứng của vụ án” và thuộc trách nhiệm của bị cáo Trương Mỹ Lan, đại diện SCB đề nghị được quyền khai thác, sử dụng, quản lý, không phân biệt tài sản đó có đủ điều kiện pháp lý về tài sản hoặc pháp lý khi thế chấp, cầm cố hay không.
Đối với vật chứng là những tài sản đã được cơ quan điều tra kê biên, phong toả, thu giữ được nêu trong kết luận điều tra, Ngân hàng SCB đề nghị tòa buộc trả lại, bồi thường cho Ngân hàng SCB ngay trong quá trình xét xử theo đúng quy định pháp luật và giao cho SCB toàn quyền khai thác, sử dụng các vật chứng này.
Ngoài ra, theo đại diện SCB, cáo trạng cũng xác định bị cáo Trương Mỹ Lan chỉ đạo các đồng phạm thực hiện việc hoán đổi, rút các tài sản đảm bảo có giá trị ra khỏi Ngân hàng SCB, thay thế bằng các tài sản khác có giá trị thấp hơn tài sản đã rút ra.
Trong số 1.284 khoản vay thuộc trách nhiệm của bị cáo Lan có 240 tài sản bảo đảm có tổng trị giá trên sổ sách là 487.500 tỷ đồng, bị hoán đổi thành 278 tài sản bảo đảm khác. Từ đó, đại diện SCB đề nghị tòa xem xét có quyết định thu hồi đối với 240 tài sản đã bị hoán đổi ra khỏi SCB để ngân hàng sử dụng khắc phục thiệt hại.
SCB cũng đề nghị Hội đồng xét xử tiếp tục truy tìm các tài sản chưa bị kê biên của bị cáo Lan, hệ sinh thái Vạn Thịnh Phát và các cá nhân liên quan để có thể đảm bảo nghĩa vụ thi hành án của các bị cáo cho SCB, khắc phục tối đa thiệt hại vụ án.
Theo đại diện SCB, đến nay đã xác định có các công ty thẩm định giá gồm: Công ty Trách nhiệm hữu hạn Thẩm định giá Tầm Nhìn Mới, Công ty Trách nhiệm hữu hạn Thẩm định giá MHD, Công ty Cổ phần Thẩm định giá Thiên Phú, Công ty Trách nhiệm hữu hạn hãng Kiểm toán và Định giá ATC, Công ty Cổ phần Tư vấn Dịch vụ về Tài sản, Bất động sản DATC, Công ty Thẩm định giá E Xim đã phát hành 23 chứng thư thẩm định giá hợp thức cho các khoản vay của nhóm Trương Mỹ Lan, gây thiệt hại cho SCB.
Tuy nhiên, các cơ quan tiến hành tố tụng chưa xem xét trách nhiệm bồi thường thiệt hại của các công ty này. Do đó, đại diện SCB đề nghị xem xét trách nhiệm liên đới bồi thường đối với các công ty thẩm định giá có bị cáo trong vụ án.
Đại diện SCB cho rằng thiệt hại vụ án mà các bị cáo gây ra là đặc biệt lớn, khiến SCB mất khả năng chi trả tiền gửi của người dân và được Ngân hàng Nhà nước kiểm soát đặc biệt, do đó đề nghị hội đồng xét xử xem xét những kiến nghị trên của SCB để ngân hàng không chỉ khắc phục hậu quả mà còn chi trả tiền gửi cho người dân.
Theo cáo trạng, bị cáo Trương Mỹ Lan đã chỉ đạo lập khống hồ sơ, cho vay, giải ngân 2.527 khoản (gồm 1.057 khoản khách hàng cá nhân và 1.470 khoản khách hàng tổ chức) với tổng số tiền hơn 1 triệu tỷ đồng. Đến ngày 17/10/2022 còn 1.284 khoản vay với dư nợ hơn 677.000 tỷ đồng thuộc nợ nhóm 5, không có khả năng thu hồi.
Đại diện Ngân hàng Nhà nước tại tòa cho biết, sau khi vụ án xảy ra, Ngân hàng Nhà nước đã tăng cường các biện pháp để tránh sự việc tương tự. Bên cạnh đó, Ngân hàng Nhà nước cũng tăng cường sự phối hợp với các cơ quan, ban, ngành liên quan trong việc kiểm soát các ngân hàng thương mại tổ chức tín dụng. Ngân hàng Nhà nước cũng đã xây dựng, ban hành luật tổ chức tín dụng mới tăng cường hơn việc kiểm soát các ngân hàng, chức năng của ban kiểm soát...
Đại diện Ngân hàng Nhà nước cũng đề nghị hội đồng xét xử xem xét giảm nhẹ trách nhiệm cho nhóm bị cáo từng công tác ở Cơ quan thanh tra giám sát và Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Thành phố Hồ Chí Minh, do các bị cáo này đã nhận thức được sai lầm của mình và tích cực hợp tác với cơ quan điều tra trong quá trình giải quyết vụ án.
Trả lời hội đồng xét xử, bà Bùi Thị Vân Anh, vợ bị cáo Nguyễn Cao Trí, cựu Chủ tịch Hội đồng Quản trị Công ty Cổ phần đầu tư và quản lý giáo dục Văn Lang, cựu Chủ tịch Hội đồng Quản trị kiêm Tổng giám đốc Công ty Capella cho biết, từ thời điểm bị cáo Trí bị bắt đến nay gia đình đã nộp khắc phục phần lớn số tiền thiệt hại.
Tuy nhiên, hiện gia đình bị cáo Trí vẫn còn 266 tỷ đồng chưa khắc phục do chưa thu hồi được số nợ gần 1.500 tỷ đồng mà một số cá nhân, đơn vị nợ gia đình bị cáo. Bên cạnh đó, một số tài khoản ngân hàng của bị cáo Trí còn số tiền lớn nhưng hiện đang bị phong tỏa sau khi bị cáo Trí bị bắt nên cũng chưa thể rút ra để khắc phục.
Bà Bùi Thi Vân Anh đại diện gia đình bị cáo Nguyễn Cao Trí cam kết với Hội đồng xét xử sẽ sớm thu xếp khắc phục hơn 260 tỷ đồng tiền mặt còn lại ngay trong quá trình xét xử vụ án này. Gia đình bị cáo Trí cũng đề nghị Hội đồng xét xử xem xét hỗ trợ gia đình thu hồi số tiền này để sớm khắc phục. Về đề nghị này, hội đồng xét xử đề nghị luật sư hỗ trợ gia đình bị cáo Nguyễn Cao Trí.
