Những năm đầu với nghệ thuật của Thu Trần không chỉ là sự đam mê, mà còn là quá trình khám phá bản thân và tìm hiểu những cách biểu đạt cảm xúc. Chị tâm sự, nghệ thuật “luôn lơ lửng trước mắt”, chiếm vị trí quan trọng trong mọi hoàn cảnh sống. Tuy nhiên, mãi sau này, nữ nghệ sĩ mới nhận ra nghệ thuật thị giác chính là ngôn ngữ mà chị có thể sử dụng để truyền tải thông điệp và cảm xúc một cách trọn vẹn nhất.
Trong sự nghiệp của mình, Thu Trần đã tạo nên nhiều tác phẩm để lại những dấu ấn sâu sắc trong lòng công chúng và giới chuyên môn. Một trong những cột mốc đáng nhớ nhất là vào năm 2014 với tác phẩm sơn dầu "Tôi" (kích thước 120x180 cm). Tác phẩm này bất ngờ đạt giải nhất trừu tượng của Hội Mỹ thuật Việt Nam, được trao bởi hội đồng do họa sĩ Thành Chương chủ trì. Thu Trần thừa nhận bản thân cảm thấy bất ngờ khi nhận được giải thưởng lớn như vậy, dù trong lòng chị luôn mang sẵn khát vọng thành công. Tác phẩm "Tôi" đã trở thành bước ngoặt, giúp nữ nghệ sĩ có thêm tự tin để tiếp tục bước trên con đường nghệ thuật đã chọn.
Sau thành tựu với hội họa, Thu Trần bắt đầu mở rộng sáng tạo sang các lĩnh vực khác trong nghệ thuật thị giác. Năm 2017, chị khởi đầu với dự án thời trang nghệ thuật “Chuyện của Thị” tại sự kiện Domino Art Fair. Tiếp nối là triển lãm cá nhân “Thu” tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam vào tháng 12/2017, đánh dấu sự dấn thân sâu hơn vào nghệ thuật thị giác đương đại. Đến năm 2019, nữ nghệ sĩ trình diễn triển lãm “Giăng Tơ” – một tác phẩm kết hợp giữa hội họa giá vẽ và sắp đặt trình diễn. Triển lãm không chỉ thể hiện sự phong phú trong tư duy sáng tạo mà còn là một bước tiến mới trong sự nghiệp của chị. Chưa bao giờ nhận mình là người tiên phong, nhưng rõ ràng Thu Trần đã góp phần thúc đẩy nghệ thuật thị giác đương đại tại Việt Nam.
Những dự án sau đó cho thấy quy mô và tính liên ngành ngày càng rõ trong thực hành nghệ thuật của Thu Trần. Năm 2023, triển lãm “Tiếng gọi” của chị tại Nhà máy Xe lửa Gia Lâm, trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội, sử dụng 2.000m lụa cùng 15 tác phẩm trên chất liệu tổng hợp để kiến tạo một không gian giàu tính thị giác. Đến năm 2025, chị tiếp tục kết hợp cùng nghệ sĩ Tây Phong trong “Mưỡu”, đưa hội họa và sắp đặt đối thoại với nghệ thuật trình diễn ca trù.
 |
Triển lãm Tiếng gọi (2023) của nghệ sĩ Thu Trần |
Đối với Thu Trần, mỗi dự án nghệ thuật thị giác đều là một hành trình sáng tạo riêng biệt, yêu cầu tư duy đa chiều và sự tập trung cao độ. Nữ nghệ sĩ xem ý tưởng là yếu tố then chốt và là điểm khởi đầu cho mọi dự án. Theo chị, "ý tưởng là thứ quan trọng nhất để hình thành một dự án nghệ thuật". Đặc biệt, với những dự án nghệ thuật cộng đồng, Thu Trần luôn chú trọng tới sự bền vững và phù hợp với văn hóa địa phương, nhưng vẫn phải mang tinh thần sáng tạo cá nhân của người nghệ sĩ. Bám vào nguồn cội văn hoá dân tộc, đó chính là nguồn dinh dưỡng tạo nên tinh thần nghệ sĩ của từng thời đại. Chị tin rằng một dự án cộng đồng không nên mang tính ngẫu hứng mà cần có sự nghiên cứu kỹ lưỡng, từ đó tạo nên những tác phẩm có giá trị lâu dài, kết nối với công chúng.
Chị nhấn mạnh tầm quan trọng của sự kết hợp giữa nghệ thuật và văn hóa bản địa trong các dự án cộng đồng. Đối với chị, hiểu biết và tôn trọng văn hóa địa phương là nòng cốt giúp nghệ sĩ sáng tạo ra những tác phẩm có ý nghĩa sâu sắc, lan tỏa tinh thần nghệ thuật đến từng vùng miền. "Tinh thần nghệ sĩ" – đó là điều mà Thu Trần luôn cố gắng truyền tải qua mỗi tác phẩm, giúp nghệ thuật trở nên gần gũi và dễ hiểu hơn đối với mọi người.
 |
Triển lãm Mưỡu (2025) |
Các triển lãm của Thu Trần không chỉ thu hút sự chú ý của giới chuyên môn mà còn được đón nhận nồng nhiệt từ công chúng. Chị kể rằng một trong những niềm vui lớn nhất là khi chứng kiến cảm xúc chân thực từ khán giả trong triển lãm của mình. Trong một lần triển lãm, một người phụ nữ từ Thái Nguyên đã dành thời gian đến xem triển lãm của chị và đã bày tỏ sự biết ơn khi có dịp gặp gỡ trực tiếp người sáng tạo ra những tác phẩm mà bản thân yêu thích. Hay khi một lớp mẫu giáo dẫn nhau tới triển lãm, những ánh mắt ngạc nhiên của các em nhỏ và câu hỏi ngây thơ của một cậu bé rằng: "Bác ơi, sao bác làm được nhiều thế ạ?" đã khiến Thu Trần xúc động. Những khoảnh khắc này là động lực lớn lao để chị tiếp tục sáng tạo và cống hiến.
Thu Trần tin rằng nghệ thuật thị giác có tiềm năng mạnh mẽ để thay đổi cách nhìn nhận của cộng đồng về nghệ thuật đương đại. Chị nhận định muốn thành công trong các dự án nghệ thuật công cộng, cần có sự tham gia của nhiều nghệ sĩ thị giác với sự tâm huyết và tầm nhìn rõ ràng. Nữ nghệ sĩ cho rằng, nghệ thuật thị giác không chỉ đơn thuần là một hình thức biểu đạt mà còn là một công cụ giáo dục, giúp mọi người hiểu hơn về văn hóa, xã hội và chính mình. Để làm được điều này, trong nhiều năm qua, Thu Trần không ngừng khám phá và sáng tạo, mong muốn đem nghệ thuật tới gần hơn với mọi người, từ những người dân địa phương tới các nhà phê bình nghệ thuật.
