Tiếng khóc của em bé trong phòng mổ và ký ức không thể quên
“Nhiều người thường ví bác sĩ phẫu thuật như những người lính tiên phong trên mặt trận, còn bác sĩ gây mê hồi sức giống như những người ‘gác cổng’ hay người cầm lái phi cơ. Để chuyến bay cất cánh và hạ cánh an toàn, người phi công phải giữ cho hệ thống vận hành không một lỗi nhỏ. Tôi chọn gây mê hồi sức chính vì tính chất ‘giữ sinh mệnh’ ấy”, ThS.BS Phạm Hòa Hưng - Trưởng khoa Gây mê - Phòng mổ, Bệnh viện Đa khoa Vinmec Hạ Long - trải lòng khi nhớ về hành trình gần 20 năm gắn bó với nghề.
Trong hành trình ấy, có những ca bệnh khiến anh nhận ra rằng, bác sĩ gây mê đôi khi là điểm tựa cuối cùng để níu giữ sự sống. Một trong những ký ức ám ảnh nhất với anh là trường hợp của một phụ nữ 26 tuổi mang thai ở tuần thứ 28, nhập viện vì xuất huyết não do vỡ phình mạch. Người mẹ trẻ rơi vào trạng thái sống thực vật nhưng trong cơ thể ấy vẫn còn một thai nhi đang lớn lên từng ngày.
Trong suốt 10 tuần, bác sĩ Hưng và ê-kíp gây mê hồi sức phối hợp cùng chuyên khoa Sản duy trì từng chỉ số sinh tồn của người mẹ để bảo vệ sự sống và sự phát triển tối ưu nhất cho thai nhi. Đến tuần thứ 38, cuộc mổ lấy thai được tiến hành trong áp lực nghẹt thở.
“Làm sao để cuộc gây mê vừa bảo toàn được tính mạng vốn đã rất mong manh của người mẹ, vừa đảm bảo em bé chào đời an toàn, không bị ảnh hưởng bởi thuốc mê. Đó là áp lực đè nặng lên từng thành viên trong phòng mổ”, bác sĩ kể lại. Khoảnh khắc tiếng khóc khỏe mạnh của em bé vang lên trong phòng mổ cũng là lúc cả ê-kíp vỡ òa cảm xúc.
Theo bác sĩ Hưng, chính những ca bệnh như vậy khiến anh nhận ra vai trò của gây mê hồi sức ngày nay không còn dừng ở việc “cho bệnh nhân ngủ” trong cuộc mổ. Điều quan trọng hơn là kiểm soát đau, ổn định sinh lý và tối ưu toàn bộ quá trình hồi phục sau can thiệp.
“Đó cũng là triết lý cốt lõi của ERAS - phác đồ phục hồi sớm sau phẫu thuật - mà chúng tôi đang triển khai tại Vinmec Hạ Long. Bởi ERAS không đơn thuần là một phác đồ điều trị, mà là sự thay đổi tư duy trong y học hiện đại: Giảm tối đa đau đớn, hạn chế sang chấn cơ thể và giúp người bệnh sớm quay lại sinh hoạt bình thường”, bác sĩ Hưng chia sẻ.
Tiên phong đưa ERAS và chiến lược giảm đau đa mô thức về Quảng Ninh
Tại Quảng Ninh, Vinmec Hạ Long hiện là cơ sở y tế tiên phong triển khai một cách bài bản và chuẩn hóa phác đồ ERAS cùng các kỹ thuật giảm đau chuyên sâu, hướng tới mô hình “bệnh viện không đau” trong điều trị ngoại khoa hiện đại.
Theo bác sĩ Hưng, trước đây, bệnh nhân sau phẫu thuật phải nhịn ăn kéo dài, nằm bất động nhiều ngày và chịu đau hậu phẫu như một điều đương nhiên. Tuy nhiên, với ERAS, toàn bộ quy trình điều trị được thiết kế dựa trên nền tảng phối hợp đa chuyên khoa, kết nối chặt chẽ giữa gây mê hồi sức, ngoại khoa, dinh dưỡng và phục hồi chức năng. Phác đồ này giúp cơ thể người bệnh hồi phục nhanh nhất ngay từ ngày đầu tiên sau mổ. Đây cũng là mô hình hiện đại đang được áp dụng rộng rãi tại nhiều trung tâm y khoa lớn trên thế giới.
 |
| ThS.BS Phạm Hòa Hưng, Trưởng khoa Gây mê - Phòng mổ, Bệnh viện Đa khoa Vinmec Hạ Long |
Trong mô hình này, kiểm soát đau giữ vai trò then chốt và cũng là nền tảng để Vinmec Hạ Long từng bước hiện thực hóa mục tiêu “bệnh viện không đau”. Bác sĩ Hưng cho biết, đau hậu phẫu không chỉ gây khó chịu, mà còn kích hoạt hàng loạt phản ứng bất lợi như tăng huyết áp, tăng nhịp tim, hạn chế hô hấp, tăng nguy cơ viêm phổi và kéo dài thời gian nằm viện. Khi cơn đau được kiểm soát tốt, bệnh nhân có thể vận động sớm, ăn uống sớm và phục hồi thể trạng nhanh hơn.
Do đó, đội ngũ Gây mê - Phòng mổ tại Vinmec Hạ Long tập trung phát triển chiến lược “giảm đau đa mô thức”, kết hợp nhiều phương pháp để kiểm soát cơn đau hiệu quả ngay từ trong và sau phẫu thuật, thay vì phụ thuộc vào một loại thuốc hay kỹ thuật đơn lẻ.
Trong đó, thế mạnh chuyên môn nổi bật của bệnh viện là các kỹ thuật gây tê vùng dưới hướng dẫn siêu âm. Nhờ siêu âm độ phân giải cao, bác sĩ có thể quan sát trực tiếp dây thần kinh, mạch máu và cấu trúc giải phẫu để đưa thuốc tê chính xác vào vị trí cần tác động, tối ưu hiệu quả giảm đau và hạn chế biến chứng.
Bên cạnh đó, các kỹ thuật như gây tê thần kinh thẹn cho sản phụ sinh thường hay gây tê khoang cơ vuông thắt lưng cho bệnh nhân mổ bụng, mổ lấy thai được triển khai tại bệnh viện cũng đã giúp nhiều người thay đổi hoàn toàn trải nghiệm điều trị, gần như không còn ám ảnh với đau sau sinh hay đau hậu phẫu.
Không chỉ trong ngoại khoa, với bác sĩ Hưng, giảm đau còn mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc trong chăm sóc giảm nhẹ cho bệnh nhân ung thư giai đoạn cuối. “Y học đôi khi không thể kéo dài thêm sự sống nhưng hoàn toàn có thể giúp người bệnh sống nhẹ nhàng hơn trong những ngày cuối cùng. Khi cơn đau được kiểm soát, họ mới có thể thanh thản ở bên gia đình”, bác sĩ Hưng chia sẻ.
Sau nhiều năm làm nghề, điều khiến bác sĩ Hưng tự hào nhất tại Vinmec Hạ Long không chỉ là hệ thống trang thiết bị hiện đại, mà còn là tinh thần phối hợp đa chuyên khoa của đội ngũ y bác sĩ.
“Chúng tôi có chung một DNA: luôn đặt sự an toàn và trải nghiệm của người bệnh lên trên hết. Khi cả ê-kíp phối hợp nhịp nhàng như một bộ máy thống nhất, đó chính là nền tảng để triển khai thành công những kỹ thuật khó và mang lại chất lượng điều trị tốt hơn cho bệnh nhân”, bác sĩ Hưng khẳng định.
