Nhiều mẫu xe ngoại hết sạch
Số liệu từ Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA) cho thấy, kim ngạch nhập khẩu ô tô đã giảm mạnh. Tính từ tháng 3-5/2018, số lượng xe nhập khẩu mỗi tháng giảm gần 50% so với cùng kỳ năm trước. Cộng dồn từ đầu năm đến hết tháng 5/2018, doanh số bán xe nhập khẩu giảm 46% so với cùng kỳ.
Nhiều mẫu xe nhập khẩu hiện đã hết sạch xe, có doanh số bán bằng 0. Toyota Việt Nam có tới 6 mẫu trong số này là Fortuner, Hilux, Yaris, Land Cruiser, Alphard, Hiace,... Mẫu Fortuner vốn được nhiều người quan tâm, trước đây có doanh số bán lên tới 1.400 chiếc/tháng, song từ đầu năm đến nay không có xe để bán. Trong dòng xe cao cấp có mẫu Land Cruiser, Alphard nhập khẩu nguyên chiếc từ Nhật Bản, khó hẹn ngày trở lại.
 Gần như không có mẫu xe Land Cruiser nhập khẩu mới về Việt Nam |
Honda Việt Nam cũng “dính” mẫu Odyssey - mẫu xe gia đình cỡ lớn cao cấp nhập khẩu nguyên chiếc từ Nhật Bản - cũng không hẹn ngày về. Còn Suziki có hai mẫu xe Ciaz và Celerio trong tháng 5 vừa qua có doanh số bán 0 chiếc.
Sắp tới, thêm một số mẫu xe thuộc các thương hiệu Mitsubishi, Ford,... có thể sẽ gia nhập danh sách này.
Các đại lý ô tô cho biết, những mẫu xe trên vẫn chưa chắc chắn thời điểm bàn giao cho khách. Chẳng hạn, với mẫu Toyota Fortuner, có đại lý dự kiến đầu tháng 8 tới giao xe, nhưng có đại lý khẳng định phải sang tháng 9. Còn khách hàng ký hợp đồng vào thời điểm này thì chắc chắn sẽ nhận xe vào đầu năm 2019.
Mẫu Everest của Ford Việt Nam nhập khẩu từ Thái Lan, đến nay có đại lý nhận đặt cọc với báo giá ban đầu khoảng 900 triệu đồng, nhưng cũng có đại lý không nhận đơn đặt hàng, vì chưa thấy thông báo từ chính hãng khi nào có xe,... Với xe Mitsubishi cũng tương tự, nhiều đại lý tại Hà Nội hiện còn duy nhất Outlander lắp ráp trong nước bày bán. Những mẫu xe nhập chỉ nhận cọc và không hứa hẹn ngày bàn giao.
Một số đại lý cho hay nếu thời gian tới xe nhập chưa về, có thể phải trả lại tiền đặt cọc cho khách hàng và hủy hợp đồng.
Một số mẫu xe khác của Suzuki, hay Honda Việt Nam cũng trong tình trạng tương tự. Ngay như mẫu CR-V của Honda Việt Nam đã nhập khẩu về nước hơn 5.000 chiếc, nay khách hàng vẫn phải chờ đợi tới tháng 7 và 8 mới có xe. Các mẫu xe nhập từ Nhật Bản như Toyota Land Cruiser, Alphard hay Honda Odyssey thì các đại lý không nhận đơn đặt hàng.
Chậm chân, chờ năm sau nhận xe?
Ô tô nhập khẩu từ Thái Lan đã được cơ quan chức năng nước này cấp Giấy chứng nhận chất lượng, theo yêu cầu của Nghị định 116, nhưng đến nay mới có vài mẫu về nước là Honda CR-V, GM Colorado, Trailbazer,...
Theo đại diện của Toyota Việt Nam, sau khi có giấy chứng nhận, các DN mới bắt đầu đặt hàng nhà sản xuất và phải sau 3 tháng mới có xe. Không những thế, xe nhập về nước còn phải kiểm tra chất lượng và khí thải từng lô. Thời gian kiểm tra kéo dài, nếu không đạt tiêu chuẩn lại phải tái xuất. Vì vậy, mà nhiều mẫu xe đến nay vẫn chưa thể về.
 Xe lắp ráp trong nước có cơ hội đẩy mạnh doanh số bán |
Với xe nhập từ Indonesia, được cấp Giấy chứng nhận chất lượng muộn hơn so với Thái Lan. Sau đó, các DN cũng phải đặt hàng nhà sản xuất và phải chờ đợi khoảng 3 tháng. Cuối tháng 6, đầu tháng 7 xe mới về cảng. Tuy nhiên, cũng phải thực hiện kiểm tra chất lượng và khí thải theo lô. Vì vậy, chưa thể định được thời gian chính xác giao xe cho khách hàng.
Các đại lý của Toyota Việt Nam hiện chỉ bán xe lắp ráp trong nước bởi không còn xe nhập khẩu. Nhiều đại lý có số lượng đơn đặt hàng xe nhập khẩu lên đến hàng trăm chiếc, giao xe từ nay đến cuối năm, vẫn đang ngóng chờ xe về.
Một số mẫu xe nhập khẩu ăn khách của Toyota hay Ford từng được các đại lý hứa hẹn sẽ có mặt ở Việt Nam vào tháng 6, nay phải lùi đến tháng 8 và 9. Các mẫu xe mới như Toyota Wigo, Rush vẫn chưa thể về Việt Nam sớm như dự định.
Không chỉ đại lý kinh doanh xe mà cả người tiêu dùng cũng suốt ruột khi phải chờ đợi nhiều tháng nay mà chưa thấy xe đâu. Với tình hình này, nhiều dự báo cho thấy những mẫu xe nhập khẩu ăn khách về nước sẽ không đáp ứng đủ nhu cầu.
Trước đây, xe nhập khẩu có doanh số bán khoảng 10.000 chiếc mỗi tháng. Trong khi số lượng từ đầu năm đến nay nhập về rất hạn chế. Vì vậy, cung không đáp ứng đủ cầu.
Ví dụ như mẫu Fortuner, nếu khách chưa đặt hàng trước, lại muốn có xe đi ngay, chắc chắn sẽ phải trả chênh lệch. Cũng giống như hiện nay muốn mua Honda CR-V thì phải chi thêm 60 triệu cho bộ phụ kiện. Trong khi đó, nhiều đơn đặt hàng được các đại lý kéo dài thời gian giao xe, do chưa biết thời điểm nào có.
Các DN phản ánh, quy định kiểm tra theo lô, đang tác động tới xe nhập khẩu. Việc kiểm tra, thử nghiệm từng lô xe nhập khẩu vừa kéo dài thời gian, vừa gây tốn kém chi phí (nhất là thử nghiệm khí thải). Từ nay đến cuối năm, xe nhập về nhiều, sẽ khó tránh khỏi quá tải trong khâu kiểm tra chất lượng. Như vậy, thời gian chờ đợi còn kéo dài và chi phí sẽ tốn kém hơn. Chi phí tăng, sẽ làm cho giá xe tăng theo. Không những thế, nhu cầu về ô tô vào dịp cuối năm thường tăng cao. Nhu cầu tăng mà nguồn cung thiếu thì giá xe càng có cơ hội tăng.
DN nhập khẩu ô tô mới đây đã kiến nghị cơ quan chức năng xem xét tháo gỡ khó khăn, cải cách thủ tục hành chính, đầu tư thêm dây chuyền thử nghiệm tại Hà Nội và TP.HCM để rút ngắn thời gian kiểm tra xe nhập khẩu.
