Con người đã từng thực hiện những nghi lễ cầu cho mưa thuận gió hòa từ hàng nghìn năm trước. Nhưng nghiên cứu về việc điều khiển thời tiết thật sự mới bắt đầu được các nhà khoa học tiến hành vào những năm 1930.
Sau gần một thế kỉ, mặc dù LHQ đã cấm sử dụng các công nghệ biến đổi thời tiết trong chiến tranh, nhưng thực ra những công nghệ này vốn dĩ vẫn còn giậm chân tại chỗ.
Nhà phân tâm học người Áo Willhelm Reich là một trong những người đầu tiên cố gắng kiểm soát thời tiết bằng cách phát triển một thiết bị gọi là cloudbuster vào năm 1951.
Ông sử dụng một chiếc gậy ánh sáng được thiết kế để hấp thụ "orgone"- một thuật ngữ giả khoa học cho một loại lực sống - mà có giả thuyết cho rằng đó là yếu tố tạo nên sự hình thành mây và mưa. Nhưng thật không may, chiếc gậy của ông không hoạt động.
Trung Quốc phóng tên lửa ngăn mưa trong dịp Thế vận hội Bắc Kinh 2008.
Gần đây hơn, trong thời gian Thế vận hội mùa hè 2008 ở Bắc Kinh, chính phủ Trung Quốc đã sử dụng một số biện pháp khá quyết liệt để đảm bảo rằng không có mưa trong thời gian diễu hành của họ.
Đối với ngày lễ khai mạc 8 tháng 8, Trung Quốc thông báo rằng 1.100 tên lửa đã được bắn lên bầu trời, chúng được vũ trang bằng hóa chất đặc biệt để ngăn chặn những trận mưa lớn có thể đổ xuống ở thủ đô Bắc Kinh.
Thực tế tỉ lệ mưa hay không mưa vào ngày hôm đó là 50/50. May mắn là Bắc Kinh đã đón một ngày lễ khai mạc nắng ráo, nhưng ngược lại thành phố Bảo Bình ở cạnh Bắc Kinh lại mưa như trút nước.
Các tên lửa phóng lên ngày hôm trước đó thực sự có hiệu quả hay không vẫn chưa một bằng chứng khoa học xác thực nào chứng minh cho việc đó.
Theo lý thuyết, mây tích tụ sẽ tạo thành mưa, bởi vậy để gia tăng lượng mưa cần phải tạo ra mấy nhiều hơn.
Trong những năm gần đây tạo mưa đã được đầu tư coi trọng và đã chuyển từ một ngành khoa học ngoài rìa trở thành một khoa học chính thống.
Các hóa chất được sử dụng trong việc “nuôi cấy” mây chủ yếu bao gồm iodide bạc và carbon dioxide đông lạnh, chúng thường được rải trên đầu những đám mây để tăng lượng mưa.
Nga cũng thường xuyên phóng những tên lửa nhằm thay đổi thời tiết theo ý muốn của mình.
Kỹ thuật sử dụng các tên lửa hóa chất phóng lên các đám mây đã được sử dụng tại Mỹ từ những năm 1950. Sau này, Nga, Trung Quốc, Ấn Độ và Úc cũng đã tiếp bước thử nghiệm kỹ thuật này để cố gắng làm gia tăng lượng mưa cho quốc gia mình.
Nhưng hiệu quả của kĩ thuật trên vẫn là câu hỏi còn để ngỏ. Hội đồng Nghiên cứu Quốc gia Hoa Kỳ đã đưa ra một báo cáo năm 2004 nói rằng không có bằng chứng khoa học nào cho thấy đám mây “giống” mà con người đưa lên nhằm kích thích tạo mưa thực sự hoạt động.
Ngoài việc tạo và ngăn mưa, con người còn hướng tới mục tiêu to lớn hơn đó là điều khiển bão tố. Đã có nhiều thử nghiệm trên toàn thế giới trong một nỗ lực làm suy yếu hoặc bẻ đường đi của các cơn bão hay lốc xoáy.
Bộ phim tài liệu “Làm thế nào để ngăn cản một cơn bão” năm 2007 đã tiết lộ một vài những cách điên rồ nhất mà các nhà khoa học đang cố gắng để ngăn chặn các thảm họa tự nhiên.
Trong đó, Robert Dickerson, một nhà nghiên cứu thiết bị, vũ khí cao cấp tại Trung tâm Nghiên cứu Bão Quốc Gia của Mỹ đã tự tin cho rằng mình có thể thay đổi tính chất của cơn bão bằng cách sử dụng các xung lực laser cường độ cao.
Các nhà khoa học Mỹ còn cho rằng mình có thể thay đổi được đường đi của bão tố, lốc xoáy.
Một nhà khí tượng học khác cùng trung tâm này là William Gray lại tin rằng đốt dầu khí trên con đường của cơn bão đi qua có thể làm cho nó đi chậm lại. Và tất nhiên chưa có cách nào trong số này thành công hoặc được chứng minh là có hiệu quả thực sự.
Có rất nhiều những quan điểm khác nhau về vấn đề này nhưng tựu chung lại khao khát điều khiển thời tiết của con người vẫn là một niềm khao khát rất mãnh liệt. Một số học giả lạc quan thì tin rằng bằng cách này hoặc cách khách con người rồi sẽ nắm giữ thời tiết trong lòng bàn tay.
Nhưng lại có những quan điểm phản bác lại rằng dù cho mất đến hàng thế kỷ nữa con người cũng không thể tiến tới được sức mạnh của Chúa. Để làm được điều đó tốt hơn hết họ hãy giải quyết vấn đề dự báo thời tiết chính xác trước đã rồi hãy mơ cao vời.
Mạnh Kiên
