Tại Hội thảo khoa học “Những vấn đề lý luận, pháp lý và bảo đảm điều kiện hoạt động của Mặt trận Tổ Quốc Việt Nam trong giai đoạn mới,” Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Hoàng Công Thủy phân tích và đánh giá Dự thảo sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp 2013 hướng tới tính thống nhất, đồng bộ trong cả hệ thống của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam. Việc này đang hướng tới sự đổi mới, nâng cao vị thế, vai trò của Mặt trận Tổ Quốc Việt Nam trong hệ thống chính trị khi điều kiện đất nước đang có những bước chuyển mình bước vào kỷ nguyên mới.
Đề cập tới việc sửa đổi, bổ sung vị trí, nhiệm vụ, tổ chức công đoàn tại Điều 10 Hiến pháp năm 2013 và tại dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công đoàn, Phó Chủ tịch Hoàng Công Thủy cho biết, tại Điều 10 Hiến pháp năm 2013 và Dự thảo Luật bổ sung quy định về vị trí, nhiệm vụ của Công đoàn “là tổ chức thành viên trực thuộc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam”, là “đại diện của người lao động ở cấp quốc gia trong quan hệ lao động và quan hệ quốc tế về công đoàn”.
Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung các quy định liên quan đến hệ thống tổ chức của Công đoàn để đồng bộ với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và điều chỉnh tổ chức công đoàn trong cơ quan, đơn vị sự nghiệp hưởng 100% lương từ ngân sách nhà nước để thực hiện chủ trương kết thúc hoạt động của công đoàn viên chức Việt Nam; bảo đảm tổ chức công đoàn chủ yếu ở các doanh nghiệp, công đoàn ngành, được tổ chức theo hướng mở, linh hoạt theo đặc thù của tổ chức công đoàn.
Theo đó, tổ chức công đoàn gồm các cấp: công đoàn Trung ương là Tổng Liên đoàn lao động Việt Nam, công đoàn cấp trên cơ sở gồm Liên đoàn lao động cấp tỉnh; công đoàn ngành trung ương; công đoàn tập đoàn kinh tế, công đoàn tổng công ty trực thuộc Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam và công đoàn cấp trên cơ sở đặc thù do cấp có thẩm quyền cho phép thành lập phù hợp với tổ chức công đoàn, công đoàn cấp cơ sở bao gồm công đoàn cơ sở, nghiệp đoàn cơ sở.
Bên cạnh đó, dự thảo Luật điều chỉnh quy định liên quan đến đối tượng đóng kinh phí công đoàn và quản lý, sử dụng tài chính, tài sản công đoàn để phù hợp với tổ chức công đoàn sau sắp xếp, tinh gọn.
Nội dung tiếp theo Phó Chủ tịch Hoàng Công Thủy đề cập đó là hoạt động giám sát, phản biện xã hội của Mặt trận Tổ Quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội.
Theo đó, dự thảo Luật đã sửa đổi, bổ sung theo hướng Ủy ban Mặt trận Tổ Quốc Việt Nam chủ trì thực hiện hoặc thống nhất với các tổ chức chính trị - xã hội trong thực hiện hoạt động giám sát và phản biện xã hội; các tổ chức chính trị - xã hội chủ trì các nội dung giám sát, phản biện trên cơ sở thống nhất của Ủy ban Mặt trận Tổ Quốc Việt Nam (tại khoản 1 Điều 25, khoản 3 Điều 26, khoản 1 Điều 32 Luật Mặt trận Tổ quốc Việt Nam).
“Quy định này vừa bảo đảm nguyên tắc các tổ chức chính trị - xã hội cùng với các tổ chức thành viên khác của Mặt trận hiệp thương dân chủ, phối hợp thống nhất hành động dưới sự chủ trì của Mặt trận Tổ Quốc Việt Nam, đồng thời phát huy tính chủ động, sáng tạo của mỗi tổ chức chính trị - xã hội. Bên cạnh đó, để bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ, tại dự thảo Luật đã sửa đổi, bổ sung đồng thời các quy định về giám sát, phản biện của công đoàn tại khoản 2, Điều 16 Luật Công đoàn và của Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tại khoản 2, Điều 28 Luật Thanh niên.” Phó Chủ tịch Hoàng Công Thủy nhấn mạnh.
Đối với việc sửa đổi, bổ sung quy định liên quan tới tổ chức của Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tại Luật thanh niên, Phó Chủ tịch Hoàng Công Thủy nêu rõ, dự thảo Luật chỉ sửa đổi quy định tại 2 Điều để khẳng định Đoàn thành niên Cộng sản Hồ Chí Minh là tổ chức thành viên trực thuộc Mặt trận Tổ Quốc Việt Nam; mối quan hệ giữa Mặt trận Tổ Quốc Việt Nam với Đoàn thanh niên trong hoạt động giám sát, phản biện xã hội, bảo đảm thống nhất với nội dung sửa đổi của Luật Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.
Đối với vấn đề sửa đổi, bổ sung quy định liên quan tới tổ chức bộ máy tại Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở, Phó Chủ tịch Hoàng Công Thủy cho biết, dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều tập trung vào một số nội dung: các quy định để thực hiện chủ trương kết thúc việc sử dụng người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã; các quy định liên quan tới tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp và trách nhiệm của Bộ Nội vụ tiếp nhận các nhiệm vụ quản lý về thực hiện dân chủ trong các tổ chức có sử dụng lao động khi không còn Bộ Lao động- Thương binh và Xã hội; bãi bỏ các quy định về trách nhiệm của tổ chức Công đoàn, Ban chấp hành công đoàn tại các cơ quan, đơn vị không có tổ chức công đoàn cơ sở khi thực hiện chủ trương chấm dứt hoạt động của Công đoàn Viên chức Việt Nam (theo Nghị quyết số 60-NQ/TW).
“Về cơ bản qua các hội nghị, hội thảo và ý kiến góp ý của các cơ quan, tổ chức; ý kiến thẩm tra sơ bộ, thẩm tra chính thức của Uỷ ban Văn hoá và xã hội của Quốc hội; ý kiến của Chính phủ, ý kiến của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội thống nhất cao với dự thảo,” Phó Chủ tịch Hoàng Công Thủy nói.
