Triển khai thực hiện các chủ trương và chính sách thúc đẩy tăng trưởng xanh, góp phần ứng phó với biến đổi khí hậu và đạt mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050, sáng 3/11, tại Hà Nội, Viện Kinh tế Việt Nam (Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam) tổ chức "Diễn đàn Tăng trưởng xanh Việt Nam 2023”.
Diễn đàn có sự tham dự của hơn 300 đại biểu là chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý đến từ các viện nghiên cứu, trường đại học, hiệp hội, ngân hàng và doanh nghiệp. Đây là sự kiện quan trọng, nhằm góp phần cung cấp các luận cứ khoa học và thực tiễn cho việc đề xuất các giải pháp chính sách mang tính then chốt, đột phá trong tạo động lực thúc đẩy tăng trưởng xanh và chuyển đổi xanh ở Việt Nam.
Đồng thời, Diễn đàn cũng thảo luận những vấn đề còn hạn chế, điểm nghẽn, nút thắt về cơ chế, chính sách cần phải tháo gỡ; cũng như nhận diện và xác định đúng nguyên nhân sâu xa của những hạn chế, bất cập hiện nay. Trên cơ sở đó, đề xuất những giải pháp chính sách để khắc phục hạn chế và thách thức hiện nay, tận dụng cơ hội của bối cảnh mới để chuyển đổi mạnh mẽ trong quá trình xanh hóa nền kinh tế.
Phát biểu khai mạc, Phó Giáo sư, Tiến sỹ Nguyễn Đức Minh - Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam cho biết, xây dựng nền kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, thân thiện với môi trường là một trong những định hướng phát triển đất nước giai đoạn 2021-2030 được Đảng đề ra trong Báo cáo chính trị tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng.
Sau 10 năm thực hiện Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh thời kỳ 2011- 2020 và hai năm thực hiện Chiến lược quốc gia về )- tăng trưởng xanh giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, Việt Nam đã đạt được những bước tiến quan trọng; tuy nhiên, trong quá trình thực hiện, còn nhiều khó khăn phải giải quyết nhằm hướng tới triển khai ngày càng hiệu quả Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050; đề ra định hướng chung và định hướng phát triển các ngành, lĩnh vực chủ yếu.
Đại biểu dự Hội thảo đã tập trung trao đổi các vấn đề mang tính trọng tâm, then chốt như: Kinh nghiệm thực hiện tăng trưởng xanh và giảm phát thải ở một số quốc gia trên thế giới; thực hiện Chiến lược Tăng trưởng xanh ở Việt Nam tập trung vào thể chế, chính sách, khơi thông và huy động nguồn lực tài chính cho tăng trưởng xanh, phát triển thị trường carbon; đẩy mạnh chuyển dịch năng lượng theo hướng xanh và phát triển các nguồn năng lượng mới; các rào cản, điểm nghẽn trong thực hiện Chiến lược Tăng trưởng xanh thời gian qua.
Chia sẻ kinh nghiệm quốc tế về huy động vốn cho tăng trưởng xanh thông qua thị trường tài chính, Thạc sỹ Trần Đình Nuôi, Viện Kinh tế Việt Nam cho rằng, hiện nay, huy động vốn qua thị trường tài chính cho tăng trưởng xanh được thực hiện khá thành công ở một số quốc gia phát triển (Anh, Đức, Hàn Quốc...) thông qua các sản phẩm tài chính như trái phiếu xanh hoặc qua các chỉ số xanh, chương trình tín dụng xanh từ hệ thống các ngân hàng. Trong khi đó, các quốc gia khác có nền tài chính đang phát triển cũng đang tìm cách đưa các công cụ tài chính xanh này gia nhập thị trường tài chính.
Gợi ý các chính sách cho Việt Nam, theo Thạc sỹ Trần Đình Nuôi, trước hết cần phát triển trái phiếu xanh để tạo ra công cụ thu hút nguồn vốn xã hội cho các dự án, chương trình xanh. Theo đó, cần nghiên cứu kỹ các chuẩn mực, hướng dẫn về phát hành trái phiếu xanh, tổ chức tư vấn, xếp hạng, đánh giá về môi trường trên thị trường thế giới để đảm bảo sự thành công của đợt phát hành.
Về lâu dài, để phát triển thành công thị trường vốn xanh tại Việt Nam, cần có các nhóm giải pháp hỗ trợ để chuẩn hóa khung tiêu chí đánh giá, tạo cầu cho các sản phẩm tài chính xanh. Ngoài ra, cần phát triển hơn nữa sự hình thành và tham gia của các quỹ đầu tư tập thể thông qua việc xây dựng cơ chế thuế; khuyến khích tham gia đầu tư vào thị trường chứng khoán thông qua quỹ đầu tư, phù hợp các với thông lệ quốc tế.
Các đại biểu tham dự Diễn đàn đã dự thảo luận bàn tròn giữa chuyên gia, nhà khoa học, doanh nghiệp về những sáng kiến, mô hình khu công nghiệp sinh thái; mô hình kinh tế tuần hoàn, kinh tế xanh ở khu vực doanh nghiệp... Nhiều nội dung đã được nhận diện, phân tích, mổ xẻ nhiều chiều để chắt lọc thành những đề xuất giải pháp chính sách phù hợp với thực tiễn, đáp ứng yêu cầu của bối cảnh mới. Trên cơ sở đó, các đại biểu đã đề xuất những giải pháp chính sách để khắc phục hạn chế và thách thức hiện nay, tận dụng cơ hội của bối cảnh mới để có những chuyển đổi mạnh mẽ trong quá trình xanh hóa nền kinh tế.
