Những tiếng thở dài chất chứa
Những ngày cuối năm 2017, người ta thường bận rộn với công việc tổng kết năm củ, mừng đón năm mới,… thế nhưng người dân ở phường Hương Vân và Hương Văn lại cùng nhau túc trực xung quanh nhà máy xi măng Luks để bày tỏ sự bất bình đã dồn nén trong lòng.
Biết có phóng viên về tìm hiểu sự việc, hàng chục con người gồm đàn ông và phụ nữ dù đã mệt lã vì nhiều giờ liền không ngủ, đứng phắt dậy, người nào cũng tranh nhau nói. Tiếng ồn ào ngày cuối năm nơi đây tuyệt nhiên không phải là lời chúc mừng một năm mới an lành, tiếng cười hạnh phúc mà là những câu chuyện hàm chứa nỗi uất nghẹn tận tâm can lẫn cùng tiếng thở dài ngán ngẫm.
 Bà Hoàng Thị Thương và nhiều người dân sống gần nhà máy xi măng luks khốn khổ vì bụi bặm, tiếng ồn phát ra từ nhà máy xi măng quá lớn |
Thấy tôi nghe không rõ, Bà Hoàng Thị Thương (Tổ dân phố Sơn Công 2, phường Hương Vân) đứng ra trình bày ngắn gọn: “Gia đình tôi sống cạnh khu vực nhà vòm của Nhà máy xi măng Luks. Từ nhiều năm nay, bụi từ nhà máy xả ra làm cuộc sống khốn khổ, một ngày quét dọn nhà không biết bao nhiều lần mà vẫn bụi. Hằng đêm, khi lò và băng tải đá trước nhà hoạt động kêu rất to, tôi và những người xung quanh không cách gì ngủ được. Bụi bặm, ồn ào mãi khổ quá chú ơi!”
Trong lúc bà Thương nói, những người còn lại bỗng nhiên im lặng, không ai nói với nhau câu gì. Tôi đoán có lẽ họ đang cố tìm sự bình tĩnh để trình bày nỗi bức xúc dồn nén lâu ngày ngỗn ngang trong đầu làm sao thật dễ hiểu. Bà Thương vừa dứt lời, ông Nguyễn Văn An (tổ dân phố Giáp Thượng 3, phường Hương Văn, sống cách nhà máy khoảng 50m) níu tay tôi, nhấn mạnh: “Dân làng ở đây sống cùng ô nhiễm từ nhà máy xi măng Luks mấy chục năm nay, phản ánh lên chính quyền, ban ngành các cấp nhiều lần, vậy nhưng không có giải pháp nào giứt điểm cả. Kể từ khi nhà máy về đây chúng tôi sống khổ sở, bẩn thỉu, bụi bám đầy áo quần. Ở địa phương tôi có 10 nhà di dời rồi, còn 60-70 hộ không có điều kiện nên ở lại đây chịu trận”.
Nhiều lần “vây” nhà máy vì ô nhiễm
Bà Trần Thị Lan (56 tuổi) chỉ tay lên hệ thống băng chuyền nhà máy xi măng Luks, nước mắt ứa ra, nói: “Con đường dẫn vào nhà tôi phải đi qua băng chuyền của nhà máy, nhiều lần bụi, đá từ trên rớt xuống đầy người, ao quần lấm lem. Con cháu bị viêm phổi, ho cả ngày. Cây cối trong vườn giờ không mọc lá, mà ra thì bị bụi xi măng ám đầy. Mặc dù Nhà máy có hỗ trợ nhưng chỉ là tạm thời, không thấm gì so với sức khỏe, kinh tế mà nhiều gia đình ở đây phải gánh chịu cả.”
 |
 Người dân “tố” cống thải của nhà máy gây ô nhiễm đồng ruộng, cá ở đây không ăn được vì mùi dầu |
Mọi sự khổ sở của người dân nơi đây không chỉ dừng lại ở ô nhiễm tiếng ồn, bụi bặm hằng ngày mà việc cống thải phía sau nhà máy xi măng xả nước thải ám đầy mùi dầu ra đồng ruộng khiến nhiều diện tích đất phải bỏ hoang. Một phụ nữ đưa tôi ra khu vực phía sau nhà máy xi măng Luks, băng qua nhiều lùm cây, bùn lầy và nhảy qua một con suối nhỏ chúng tôi mới “mục sở thị” được miệng cống này. Người dân cho biết, cá đánh bắt tại con suối này về không ăn được, bán chẳng ai mua vì mùi dầu trong ruột cá quá nặng.
Theo tìm hiểu, từ khi nhà máy ximăng của Công ty hữu hạn ximăng Luks Việt Nam đi vào hoạt động tại thị xã Hương Trà, người dân phường Hương Văn và Hương Vân đã nhiều lần đến vây quanh nhà máy nhằm phản đối việc gây ô nhiễm môi trường.
Cụ thể, vào năm 2010, từ 18 giờ đêm 20-21 tháng 11, gần 100 người dân xã Hương Văn, huyện Hương Trà đã kéo đến “bao vây” nhà máy xi măng Văn Xá (thuộc Cty Hữu hạn xi măng Luks Việt Nam), ngăn chặn công nhân đến làm việc. Tiếp đến ngày 7/3/2014, hàng trăm người dân hai phường này cũng tụ tập trước cổng Nhà máy xi măng Luks cũng để phản đối tình trạng ô nhiễm khói bụi, nước thải gây ảnh hưởng đến cuộc sống và chậm hỗ trợ tái định cư.
 Nhà máy xi măng Luks của Cty Hữu hạn xi măng Luks (Việt Nam) do Tập đoàn Luks Industrial Limited (Hồng Kông) đầu tư 100% vốn nước ngoài. Nhà máy chuyên sản xuất sản phẩm xi măng mác cao (PCB30, PCB40, PC40) mang nhãn hiệu Kim Đỉnh. |
Ngày 24/8/2015, người dân phường Hương Văn tập trung chặn tất cả các phương tiện ra vào nhà máy ximăng của Công ty hữu hạn ximăng Luks Việt Nam để phản đối. Do bị phong tỏa, hàng loạt xe tải cùng hàng trăm công nhân không thể ra vào nhà máy làm việc nhiều giờ. Và lần gần nhất là ngày 12-13/12/2017.
Hơn ai hết, người dân Hương Văn và Hương Vân mong muốn quê hương mình ngày càng giàu đẹp, văn minh; con em đươc vui chơi, học tập với môi trường trong lành như bao vùng quê khác. Những con người vốn thật thà, chất phác này cũng không hề vui vẻ gì khi phải mệt mỏi với những cuộc “vây ráp” nhà máy Xi măng Luks như vậy. Nhưng, cứ hết lần này đến lần khác nhà máy này gây ô nhiễm, “tra tấn” cuộc sống người dân trong vùng.
Theo Môi Trường và Cuộc Sống
