Nghệ sĩ Jim Sanborn - "cha đẻ" của tác phẩm điêu khắc bí ẩn đặt tại trụ sở của Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) vào năm 1990, đã bày tỏ sự ngạc nhiên về việc thông điệp cuối cùng trong số 4 thông điệp trên bản điêu khắc vẫn chưa được giải mã.
Vào những năm 1980, ông Sanborn được giao nhiệm vụ tạo ra một tác phẩm đặt tại trụ sở của CIA ở Virginia, điều này đã thôi thúc nghệ sĩ điêu khắc tạo ra một bản mật mã khó hiểu với ít nhất 4 thông điệp bí mật trong đó, 3 trong số đó đã được giải mã thành công.
"Tôi không nghĩ sau 30 năm vẫn chưa ai giải mã được thông điệp cuối cùng", ông Sanborrn nói. "Tôi tạo ra bản điêu khắc này bằng tay không và cưa, với gần 2.000 chữ cái."
Cha đẻ của mật mã Kryptos lưu ý rằng các thông điệp sẽ dần được tiết lộ "như tách từng lớp hành tây".
Ông cũng ca ngợi những nỗ lực của nhà mật mã học nổi tiếng Elonka Dunin để giải quyết thông điệp thứ tư, nhấn mạnh rằng cô "có lẽ biết nhiều về Kryptos hơn" chính người tạo ra nó.
Elonka Dunin trước đó đã tạo ra một trang web liên quan đến Kryptos, giúp cô thành lập một cộng đồng những người quan tâm đến việc giải mã thông điệp cuối cùng càng sớm càng tốt.
"Một số trong số họ là những người giải mã chuyên nghiệp. Một số trong số họ chỉ là những sinh viên", Dunin cho biết về nhóm những người cùng góp sức trong việc phá giải câu đố hóc búa tồn tại suốt 3 thập kỷ.
"Cá nhân tôi sẽ cảm thấy nhẹ nhõm vô cùng nếu giải được thông điệp cuối cùng. Điều này sẽ giúp giải thoát cho tâm trí của tôi", Dunin nhấn mạnh. "Tôi không cần biết ai là người giải được mật mã, tôi chỉ muốn xem cách nó được giải đáp".
Trong ba thập kỷ qua, nhiều nhân viên của CIA và Cơ quan An ninh Quốc gia Mỹ (NSA), cũng như giới hâm mộ mật mã đã tìm cách giải mã 3 trong số 4 thông điệp được mã hóa trên tác phẩm điêu khắc Kryptos.
Thông điệp đầu tiên đề cập đến "sắc thái của iqlusion", với từ "iqlusion" được cố tình viết sai chính tả bởi Sanborn.
Thông điệp thứ hai cũng bao gồm lỗi chính tả, chỉ ra các tọa độ kinh độ và vĩ độ cho CIA, cũng như đề cập đến cụm từ "WW", viết tắt tên của người đứng đầu CIA vào những năm 1990 là William Webster.
Thông điệp thứ ba chứa một trích dẫn được giải thích từ bản báo cáo của nhà khảo cổ học Howard Carter về việc mở lăng mộ pharaoh Tutankhamun vào tháng 11 năm 1922.
