Có lẽ câu chuyện tình lãng mạn và trái ngang trong ca khúc Chuyện tình buồn sẽ phải niêm kín theo thời gian nếu không có một biến cố: Nhà thơ Phạm Văn Bình từ trần (ngày 22/7/2018, tại California - Mỹ). Lúc đó mới thấy trên mạng xã hội xuất hiện khá nhiều tình tiết về hai nhân vật chính trong bài thơ (cả lời kể của nhân vật nữ trong cuộc).
Những thư tình ngây dại
Phạm Văn Bình sinh năm 1939 tại Đông Hà (Quảng Trị). Ông từng theo học bậc trung học ở các trường Thánh Tâm, Nguyễn Hoàng (Quảng Trị), rồi học ở Quốc Học, Đại học Văn khoa (Huế)… Ở Đông Hà, Bình chơi thân với một anh bạn cùng trang lứa có nhà ở chung cùng một con hẻm. Anh bạn này có cô em gái tên Nguyễn Thị Túy, đẹp người đẹp nết và thua Bình đến 6 tuổi (sinh 1945). Cô Túy sau thời gian học ở Đông Hà rồi cũng vào Huế học tiếp cho nên Phạm Văn Bình và cô có nhiều cơ hội gặp gỡ rồi dẫn đến tình yêu. Thời hoa mộng và lãng mạn, chìm đắm trong cuộc tình của họ là: “… Những thư tình ngây dại/ Những vai mềm, môi ngoan/ Những hẹn hò cuống quýt/ Trên lối xưa thiên đàng…”.
Yêu nhau một thời gian dài, từ khi Túy còn ở tuổi tròn trăng cho đến lúc cô đã vào tuổi đôi mươi mà vẫn không thể tiến tới hôn nhân bởi một nguyên nhân khá là éo le: không cùng tín ngưỡng – Túy theo Công giáo (tên thánh của cô là Anna – không phải là Ana như nhiều tư liệu khác), còn Bình theo Phật giáo. Túy lại là một cô gái đẹp, được ăn học đàng hoàng nên có nhiều chàng trai theo đuổi, rắp tâm cưa gãy.
 |
| Tác giả Chuyện tình buồn Phạm Văn Bình thời trẻ và khi về già |
Thời điểm đó, nhà có con gái qua ngưỡng hai mươi mà chưa lấy chồng thì như… chứa mìn nổ chậm. Vậy rồi trước áp lực gia đình và sự tấn công dồn dập của người chồng tương lai, người đẹp Anna Nguyễn Thị Túy đã lên xe hoa cùng một bác sĩ quân y. Ngày cưới của cô cũng là: “Ngày nhà em pháo nổ/ Anh cuộn mình trong chăn/ Như con sâu làm tổ/ Trong trái vải cô đơn/ Ngày nhà em pháo nổ/ Tâm hồn anh nhuốm máu/ Ôi nhát chém hư vô/ Ôi nhát chém hư vô…”. Thời điểm này, anh cũng bị động viên vô lính, theo học khóa 24 sĩ quan trừ bị Thủ Đức. Ra trường anh được điều về làm phóng viên chiến trường.
5 năm rồi không gặp
5 năm sau, họ tình cờ gặp lại nhau trong một hoàn cảnh đầy ngang trái. Nàng bây giờ đã là góa phụ. Chồng của nàng đã tử nạn trong một phi vụ tải thương bằng trực thăng ở Pleiku vào Mùa hè đỏ lửa 1972. Đầu bịt tang chồng, tay bồng tay bế - e rằng nhà thơ đã tính sai nếu như chỉ sau 5 năm từ khi em lấy chồng - mà vợ chồng chị Túy có đến 4 người con? Cuộc gặp gỡ tình cờ trong một chiều mưa hắt hiu trước sân ngôi nhà thờ quen thuộc mà giờ đây vì khói lửa chiến tranh đã trở thành hoang phế. Chỉ còn tượng Chúa treo trên cây thánh giá, hình như Chúa cũng cảm thương số phận của những con người yêu nhau trong thời chiến đầy nghịch cảnh nên mắt Ngài cũng đẫm lệ trong chiều mưa nhạt nhòa…
 |
Nhạc sĩ Phạm Duy và tác giả bài viết |
Từ cuộc tái ngộ này, Phạm Văn Bình đã làm bài thơ Chuyện tình buồn, với những câu cuối: “… Năm năm rồi đi biệt/ Anh chẳng về lối xưa/ Sân giáo đường cỏ mọc/ Gác chuông nằm chơ vơ/ Chúa buồn trên thánh giá/ Mắt nhạt nhoà mưa qua… Anh một đời rong ruổi/ Em tay bế tay bồng/ Chiều hắt hiu xóm đạo/ Hồi chuông giáo đường vang… Năm năm rồi trở lại/ Một màu tang ngút trời/ Thương người em năm cũ/ Đêm góa phụ bên song…”, và rồi nhạc sĩ Phạm Duy đã nắm bắt được cái hồn cốt của bài thơ để phổ thành một ca khúc bất hủ.
Nói thêm về chị Nguyễn Thị Túy, giai đoạn chiến tranh khốc liệt (1972 – 1975), chị và gia đình nhà chồng đã từng chạy loạn khắp nơi: từ Huế vô Dĩ An, ra Nha Trang, lại vô Bình Tuy. Chị cũng thường xuyên đi về các vùng có phần đông người dân gốc Quảng Trị tản cư vào Nam sinh sống như: Quảng Biên, Trà Cổ, Trảng Bom, Cù Bị, Ngãi Giao… mà gia đình chị có nhiều người quen ở đó, để nhờ họ giúp đỡ trong giai đoạn “mẹ góa, con côi” hết sức khó khăn.
Sau 1975, gia đình chị chuyển vô vùng Bàu Cá (huyện Thống Nhất, Đồng Nai) làm nông nghiệp. Được một thời gian thì chuyển lên Sài Gòn. Năm 2006, chị Túy được sang Hoa Kỳ định cư với mấy người con. Và trùng hợp thay, thi sĩ Phạm Văn Bình cũng định cư ở đây. Không biết trên đất Mỹ, sau hơn 30 năm họ có tìm gặp lại nhau thay vì chỉ 5 năm trước đây? Chỉ biết ông mất năm 2018, 12 năm sau khi chị Túy qua Mỹ. Và chỉ sau khi ông mất, Chuyện tình buồn mới hé lộ một chuyện tình… rất buồn!
