Bổ sung thêm quy định pháp luật khi công dân trốn tránh nghĩa vụ quân sự

Chiều 23/8, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Doãn Anh, Quốc hội đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật về quân sự, quốc phòng với 472/474 tổng số đại biểu tham gia biểu quyết tán thành.

Trình bày Báo cáo tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật về quân sự, quốc phòng, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, Đại tướng Phan Văn Giang khẳng định việc sửa đổi các luật để phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, phù hợp với yêu cầu xây dựng quân đội tinh, gọn mạnh, cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ cách mạng trong tình hình mới.

Cụ thể, luật mới quy định trốn tránh thực hiện nghĩa vụ quân sự là hành vi không chấp hành quyết định gọi đăng ký nghĩa vụ quân sự; quyết định gọi sơ tuyển sức khỏe nghĩa vụ quân sự; quyết định gọi khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự; quyết định gọi nhập ngũ; quyết định, lệnh gọi tập trung huấn luyện, diễn tập, kiểm tra sẵn sàng động viên, sẵn sàng chiến đấu.

Luật mới cũng sửa đổi quy định về các hành vi bị nghiêm cấm quy định tại điều 10 của luật hiện hành.

Theo đó, luật hiện hành quy định nghiêm cấm gian dối trong khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự. Còn luật mới được thông qua bổ sung nghiêm cấm gian dối trong đăng ký nghĩa vụ quân sự; sơ tuyển nghĩa vụ quân sự; khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự.

Một nội dung khác, luật mới sửa đổi, bổ sung quy định về chế độ chính sách của công dân trong thời gian đăng ký nghĩa vụ quân sự, sơ tuyển, khám, kiểm tra sức khỏe.

Luật quy định công dân đang làm việc tại cơ quan, tổ chức trong thời gian thực hiện đăng ký nghĩa vụ quân sự, sơ tuyển, khám, kiểm tra sức khỏe nghĩa vụ quân sự thì được trả nguyên lương, tiền tàu xe và các khoản phụ cấp hiện hưởng.

Liên quan đến Luật Phòng chống, phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt, có 473/474 (94,6%) đại biểu tán thành thông qua.

Trước khi biểu quyết, Quốc hội nghe Đại tướng Phan Văn Giang, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng báo cáo giải trình. Đại tướng Phan Văn Giang cho biết, dự thảo Luật đã được rà soát chỉnh lý về phạm vi điều chỉnh, về đối tượng áp dụng, về giải thích từ ngữ và nguyên tắc áp dụng luật, bảo đảm tính toàn diện, thống nhất với hệ thống pháp luật, tương thích với điều ước quốc tế và phù hợp với thực tiễn.

Luật Phòng, chống phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt lấy phòng ngừa là chính; chủ động phát hiện, cảnh báo sớm, ngăn chặn, xử lý kịp thời nguy cơ, hành vi phổ biến, tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt; thực hiện quản lý, kiểm soát trên cơ sở đánh giá rủi ro.

Trong đó, Luật có các đặc điểm nổi bật như xây dựng danh mục kiểm soát hàng hóa lưỡng dụng và dịch vụ có nguy cơ bị lợi dụng để phổ biến, tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt. Danh mục được cập nhật hằng năm hoặc đột xuất khi có thay đổi từ Nghị quyết của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc hoặc các điều ước quốc tế về vũ khí hủy diệt hàng loạt (WMD).

Cũng trong chiều 23/8, Quốc hội thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước với đa số đại biểu tham gia biểu quyết tán thành.

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước có hiệu lực từ ngày 1/3/2027.

Trong đó, Luật bổ sung khái niệm và mở rộng phạm vi trách nhiệm bồi thường của Nhà nước đối với trường hợp không áp dụng hoặc áp dụng không kịp thời, không đúng biện pháp bảo vệ người tố cáo, người đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và người thân của họ. Đồng thời mở rộng trách nhiệm bồi thường sang các hành vi như: Cố ý cung cấp thông tin sai lệch, sai phạm trong cấp, thu hồi đăng ký hộ kinh doanh; thu tiền sử dụng đất trái pháp luật; cấp, từ chối, chấm dứt hiệu lực văn bằng bảo hộ sở hữu trí tuệ sai quy định.

Người yêu cầu bồi thường được phép nộp hồ sơ qua môi trường số, bên cạnh các hình thức truyền thống. Luật bổ sung nhiệm vụ chỉ đạo, thực hiện chuyển đổi số trong công tác bồi thường nhà nước đối với Chính phủ và ủy ban nhân dân cấp tỉnh, phù hợp với tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.