Chưa thể di dời dân vì khu tái định cư chưa có
UBND huyện Thanh Trì vừa báo cáo kết quả thực hiện các chỉ đạo của UBND TP Hà Nội liên quan đến việc GPMB tuyến đường nối khu tưởng niệm danh nhân Chu Văn An với đường Phan Trọng Tuệ thuộc dự án đầu tư đường giao thông bao quanh khu tưởng niệm danh nhân Chu Văn An. Đây là dự án được thực hiện theo hình thức hợp đồng BT (Xây dựng - Chuyển giao) do Công ty CP Bitexco làm chủ đầu tư với tổng vốn đầu tư gần 1.500 tỷ đồng.
Theo UBND huyện Thanh Trì, đầu năm 2017 TP Hà Nội đã giao cho UBND huyện thực hiện GPMB bằng dự án Nút giao thông giữa tuyến đường số 1 thuộc dự án đầu đầu xây dựng đường giao thông bao quanh khu tưởng niệm danh nhân Chu Văn An với tuyến đường 70.
Theo đó, tổng diện tích thu hồi thuộc địa bàn huyện Thanh Trì là 5,08ha, liên quan 180 hộ (98 hộ đất, 82 hộ đất nông nghiệp giao theo Nghị định 64) và 1 đơn vị sự nghiệp có đất nằm trong chỉ giới GPMB. Tính đến ngày 30/9/2019, đã GPMB xong 4,15ha còn lại 0,83ha thuộc 98 hộ đất.
Từ tháng 3/2017 đến tháng 6/2017, Trung tâm Phát triển quỹ đất đã phối hợp với UBND xã Tân Triều tổ chức 5 buổi họp các hộ dân có đất ở để triển khai công tác GPMB, thông báo chủ trương thu hồi đất, công khai quy hoạch dự án, quy hoạch vị trí khu tái định cư (TĐC). Tổ công tác đã thực hiện 2 đợt đi vận động các hộ phối hợp điều tra kê khai đất, tài sản trên đất.
UBND huyện Thanh Trì cho biết, đã có 16/98 hộ đã phối hợp điều tra kê khai đất, tài sản trên đất (14 hộ chưa ký biên bản điều tra kê khai), còn tới 82/98 hộ không phối hợp điều tra kê khai. Lý do các hộ đưa ra vì cơ sở hạ tầng khu TĐC để bổ trí cho các hộ chưa được đầu tư xây dựng.
“Hiện tại, khu TĐC vẫn đang triển khai GPMB chưa đầu tư xây dựng nên chưa có cơ sở hạ tầng để bố trí đất TĐC cho các hộ. Do đó chưa có đủ điều kiện tổ chức kiểm đếm bắt buộc và cưỡng chế kiểm đếm đối với các hộ không phối hợp điều tra kê khai theo quy định. Do vậy đến nay vẫn chưa hoàn thành công tác GPMB dự án” – báo của của UBND huyện Thanh Trì nêu rõ.
Trước thực tế trên, UBND huyện Thanh Trì cho biết tiếp tục chỉ đạo tập trung đẩy nhanh tiến độ đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật để bố trí TĐC cho các hộ thuộc dự án. Cùng với đó, tiến hành họp xác định rõ nguồn gốc, tài sản trên đất, số nhân hộ khẩu của 98 hộ đang ăn ở, sinh tại vị trí GPMB, từ đó xác định số hộ được bố trí TĐC.
“Với 82 hộ còn lại, Tổ công tác tiếp tục vận động để các hộ phối hợp điều tra kê khai kiểm đếm đất, tài sản trên đất. Trường hợp hộ gia đình không được chính sách TĐC cố tình không phối hợp thì tổ chức cưỡng chế điều tra kê khai theo quy định” – UBND huyện Thanh Trì cho hay.
Liên tục "nới" tiến độ
Được biết, Dự án đường giao thông bao quanh khu tưởng niệm danh nhân Chu Văn An được UBND TP Hà Nội phê duyệt tháng 4/2011 với tổng mức đầu tư gần 1.500 tỷ đồng. Dự án dài khoảng 3,76km gồm một tuyến chính dài 2,5km, nền đường rộng 53,5m và một tuyến đường phụ dài 1,1km, nền đường rộng 20,5m. Toàn bộ dự án được khởi công vào tháng 5/2014.
Để thực hiện hợp đồng BT, UBND TP. Hà Nội đã phải trả cho Bitexco khu đất rộng khoảng 90 ha thuộc phường Đại Kim (quận Hoàng Mai) và phường Thanh Liệt (huyện Thanh Trì). Khu đất 90 ha này đang được Bitexco xây dựng khu đô thị The Mannor Central Park với vốn đầu tư lên tới 1 tỷ USD.
Lô đất 90 ha này được đánh giá có vị trí đắc địa khi có tới 3 mặt tiền là vành đai 3, đường Nguyễn Xiển - Xa La và đường nội khu tưởng niệm Chu Văn An. Không những vậy, khu đô thị này còn được hưởng lợi từ phần hồ nước và cảnh quan rộng lớn của khu tưởng niệm danh nhân Chu Văn An.
Điều đáng nói là trong khi dự án xây dựng các tuyến đường được giao chậm tiến độ kéo dài và không biết khi nào mới hoàn thành thì tại quỹ “đất vàng” được đối ứng, Bitexco đã xây dựng xong hàng chục dãy biệt thự, nhà liền kề, shophouse… bán ra thị trường. Tại dự này này, mỗi căn biệt thự, nhà liền kề… đang được chủ đầu tư rao bán với giá từ 16-39 tỷ đồng/căn.
Liên quan đến dự án này, vào tháng 12/2018, UBND TP Hà Nội đã ban hành quyết định số 6951/QĐ-UBND về việc phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi điều chỉnh dự án. Theo đó, thành phố điều chỉnh thời gian hợp đồng dự án từ 54 tháng lên thành 67 tháng (kể từ tháng 05/2014). Như vậy, đến hết năm 2019 thì hợp đồng BT dự án hết thời hạn. Đây là lần thứ hai UBND thành phố Hà Nội điều chỉnh thời gian hợp đồng dự án. Lần điều chỉnh trước đó là vào tháng 6/2017 (gia hạn từ 36 tháng lên 54 tháng).
Trước báo cáo của UBND huyện Thanh Trì, dư luận không khỏi băn khoăn khi chỉ đạo của UBND TP Hà Nội về việc dự án đảm bảo hoàn thành, bàn giao công trình vào khai thác sử dụng trong quý IV/2019 liệu có về đích đúng tiến độ kết thúc việc gia hạn cho công trình BT nghìn tỷ này?
Loạt sai phạm tại dự án đường BT nghìn tỷ
Liên quan đến dự án này, tại báo cáo kiểm toán năm 2017, Kiểm toán Nhà nước đã chỉ ra hàng loạt sai phạm trong các dự án BT của Hà Nội; trong đó có dự án của Bitexco thực hiện. Theo kết quả kiểm toán mới được Kiểm toán Nhà nước gửi đến Quốc hội hồi tháng 4/2018, Dự án đường bao quanh khu tưởng niệm danh nhân Chu Văn An do Tập đoàn Bitexco làm chủ đầu tư đội vốn không căn cứ lên tới 36,79 tỷ đồng.
Đây không phải lần đầu dự án này bị chỉ ra loạt sai phạm. Năm 2017, Thanh tra Chính phủ đã ban hành kết luận thanh tra về việc chấp hành quy định của pháp luật trong thực hiện một số dự án BT, BOT trong lĩnh vực giao thông trên địa bàn TP Hà Nội, trong đó chỉ rõ những vi phạm tại dự án BT đường bao quanh khu tưởng niệm danh nhân Chu Văn An.
Theo Thanh tra Chính phủ, dự án bị chậm tiến độ so với yêu cầu do năng lực về huy động vốn, bố trí vốn chủ sở hữu tham gia vào dự án của nhà đầu tư yếu kém, không đảm bảo theo tiến độ giải ngân cam kết. Công tác lập, thẩm định và phê duyệt tổng vốn đầu tư không chính xác do tính sai khối lượng, áp dụng đơn giá và định mức không đúng, làm tăng số tiền 12,17 tỷ đồng. Đồng thời, công tác lập, phê duyệt dự toán thiết kế bản vẽ thi công chưa chính xác do tính sai khối lượng; áp dụng đơn giá và áp dụng định mức chưa đúng, làm sai tăng số tiền 15,9 tỷ đồng...
