Lễ tổng kết và trao Giải Báo chí Quốc gia lần thứ XIX - năm 2024 sẽ được tổ chức vào đúng ngày kỷ niệm 100 năm Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam (21/6/2025). Sự kiện sẽ được truyền hình trực tiếp trên kênh VTV2 Đài Truyền hình Việt Nam, VOV2 Đài Tiếng nói Việt Nam.
Lan tỏa rộng khắp
Giải Báo chí Quốc gia do Chính phủ phê duyệt, giao cho Hội Nhà báo Việt Nam là cơ quan thường trực tổ chức, là giải báo chí thường niên cao quý nhất, nhằm tôn vinh các tác giả, tác phẩm có những đóng góp xuất sắc vào sự nghiệp phát triển báo chí nước nhà. Giải thưởng là nguồn động viên tinh thần, khích lệ đội ngũ nhà báo tiếp tục phấn đấu, sáng tạo, xây dựng nền báo chí Việt Nam chuyên nghiệp, hiện đại, giàu tính chiến đấu và nhân văn. Đặc biệt trong năm 2025, kỷ niệm 100 năm Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam, Giải Báo chí Quốc gia càng có ý nghĩa trong việc khẳng định vị thế và những đóng góp to lớn của các thế hệ nhà báo Việt Nam trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Ông Trần Thái Sơn, Trưởng Ban Nghiệp vụ và Truyền thông Hội Nhà báo Việt Nam, Trưởng ban Thư ký tổng hợp Giải báo chí Quốc gia lần thứ XIX - 2024 cho biết: Bước sang năm thứ XIX, trong thời điểm các cơ quan báo chí cả nước tập trung cho công tác tổ chức, sắp xếp lại theo chủ trương tinh gọn bộ máy của Đảng và Nhà nước, uy tín của Giải báo chí Quốc gia vẫn tiếp tục được khẳng định vững chắc, giá trị của Giải báo chí Quốc gia vẫn được lan tỏa rộng khắp các cấp Hội và các hội viên, với sự tham gia của 17/21 Liên chi hội, 29 Chi hội trực thuộc, 59/63 Hội Nhà báo tỉnh, thành phố.
Quá trình sơ tuyển tại các cấp Hội đã chọn ra 1.970 tác phẩm gửi về tham dự, trong đó có 1913 tác phẩm đủ điều kiện theo quy định. Vòng chấm sơ khảo diễn ra từ ngày 22/4/2025 đến ngày 9/5/2025, với sự tham gia của 74 nhà báo giàu kinh nghiệm, chia thành 12 tiểu ban, thẩm định và chấm 13 loại giải. Ngày 3/6/2025, Hội đồng chung khảo gồm 33 thành viên đã thẩm định và chấm 183 tác phẩm lọt qua vòng sơ khảo, chọn ra 128 tác phẩm báo chí xuất sắc để trao giải, gồm: 13 Giải A, 27 Giải B, 49 Giải C và 39 Giải Khuyến khích.
Theo đánh giá của Hội đồng Giải báo chí Quốc gia lần thứ XIX - năm 2024, nhìn chung các tác phẩm dự Giải năm nay đã đáp ứng được tiêu chí xét chọn được nêu trong Hướng dẫn tuyển chọn của Hội đồng Giải, phản ánh toàn diện và sâu sắc đời sống chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh, quốc phòng và đối ngoại của đất nước trong năm 2024, với những mảng đề tài nổi bật như: Công cuộc tinh gọn bộ máy đưa đất nước bước vào kỷ nguyên mới, cải cách thể chế, cải cách thủ tục, sắp xếp đơn vị hành chính; chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, phát triển kinh tế xanh...
Các vấn đề xã hội nóng như: Những thiệt hại từ siêu bão Yagi và các hoạt động khẩn trương cứu trợ đồng bào, khôi phục sản xuất, nạn phá rừng, khai thác quá mức tài nguyên khoáng sản, triệt phá hàng lậu, hàng giả, vấn đề sát hạch lái xe, hiện tượng Thích Minh Tuệ,... Nhiều tác phẩm viết về những tấm gương người tốt việc tốt như: Nữ giáo viên vùng cao, bí thư chi bộ nơi thôn bản, chân dung nữ bác sĩ trẻ hay những cậu học trò khiếm thị... với những nghĩa cử cao đẹp, có tính thuyết phục, lay động lòng người.
Lần đầu có thêm 2 thể loại giải mới
Nói về những điểm mới ấn tượng trong Giải Báo chí Quốc gia lần thứ XIX, năm 2024, ông Nguyễn Đức Lợi, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nhà báo Việt Nam, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Giải Báo chí Quốc gia cho biết: Đây là năm đầu tiên Giải báo chí Quốc gia đưa vào chấm 2 thể loại giải mới là Báo chí đa phương tiện và Báo chí sáng tạo, nâng tổng số giải thưởng lên 13 giải. Quyết định tăng thêm 2 Giải thưởng của Hội đồng Giải để phù hợp với xu thế phát triển báo chí mới hiện nay. Khi những tác phẩm báo chí mới sáng tạo xuất hiện, chúng ta cần dành sân chơi cho họ.
Theo ông Nguyễn Đức Lợi, điểm nổi bật năm nay chính là các sản phẩm báo chí đa phương tiện, báo chí sáng tạo được các cơ quan báo chí đầu tư công phu, ứng dụng công nghệ làm báo hiện đại, phát triển báo chí đa nền tảng, đa phương tiện song vẫn chuẩn mực về nội dung, bảo đảm tính chính trị, tư tưởng, tính chính xác, kịp thời, có tác động xã hội tích cực và mạnh mẽ, tăng sức hấp dẫn và tăng khả năng tiếp cận công chúng. Những tác phẩm được Hội đồng Chung khảo lựa chọn rất xứng đáng để trao Giải Báo chí Quốc gia lần thứ XIX này.
“Mặc dù là loại hình giải thưởng mới, số lượng tác phẩm không thể so sánh được với những giải thưởng khác, nhưng đã có sự tham gia kịp thời của đông đảo các tác giả với nhiều tác phẩm chất lượng, được đánh giá cao, đáp ứng được tiêu chí của Giải thưởng. Hội đồng Giải đã lựa chọn và trao các giải A, B, C và Khuyến khích cho các tác phẩm. Điều này khẳng định sự thành công của việc quyết định bổ sung thêm 2 giải này”, ông Nguyễn Đức Lợi nhấn mạnh.
Một điểm mới đáng chú ý nữa sau nhiều năm không có giải A, mùa giải năm nay, Hội đồng Giải Báo chí Quốc gia đã tìm được tác phẩm xứng đáng để trao giải A ở thể loại Ảnh báo chí.
Theo ông Nguyễn Đức Lợi, nhiều năm qua, thể loại Ảnh báo chí tham gia ít và chất lượng ảnh dự giải chưa cao cũng là băn khoăn, trăn trở của Hội đồng Giải Báo chí Quốc gia. Hội đồng Giải đã nhiều lần lưu ý và có những ưu tiên đặc biệt cho các phóng viên ảnh, cho các cơ quan báo chí trong việc lựa chọn tác phẩm tham dự giải, tuy nhiên kết quả vẫn chưa được như mong đợi.
“Qua quan sát trên các bài báo điện tử hàng ngày, chúng tôi thấy có rất nhiều bức ảnh rất tốt, nhưng điều đáng tiếc là ảnh gửi về dự thi thì lại không nhiều, hoặc không có những tác phẩm báo chí tốt như chúng ta thấy khi đọc những bài báo điện tử. Đây cũng có thể nói phần nào về hạn chế của Ban tổ chức, nhưng phần nào đấy cũng là hạn của các cơ quan báo chí trong khâu tuyển chọn chất lượng tác phẩm để gửi lên Hội đồng giải báo chí Quốc gia còn nhiều khâu chưa được như ý. Và đây là điều chúng tôi đã lưu ý và chúng tôi tiếp tục lưu ý trong thời gian tới", ông Nguyễn Đức Lợi chia sẻ.
