Giữ vững đà tăng trưởng vĩ mô và quyết tâm tháo gỡ điểm nghẽn
Trọng tâm của tuần làm việc diễn ra từ chiều thứ Sáu ngày 30/10 đến hết sáng 31/10, khi Quốc hội bước vào phiên họp toàn thể tại Hội trường, được phát thanh và truyền hình trực tiếp. Phiên họp đã mang không khí khẩn trương, đến gần hơn với cử tri và nhân dân cả nước.
Theo đó, các đại biểu đã tập trung thảo luận về: Tình hình thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2026 và dự kiến kế hoạch năm 2027; Tình hình thực hiện ngân sách nhà nước năm 2026, dự toán ngân sách và kế hoạch đầu tư công năm 2027; Quyết toán ngân sách nhà nước năm 2025; Báo cáo tổng kết việc thực hiện Nghị quyết số 66/2013/QH13 kết thúc đầu tư xây dựng dự án đường Hồ Chí Minh quy mô hai làn xe.
Các đại biểu Quốc hội thống nhất đánh giá rằng dù chịu tác động từ bối cảnh kinh tế thế giới đầy biến động, nền kinh tế Việt Nam vẫn giữ vững đà tăng trưởng tích cực. GDP 9 tháng năm 2026 tăng 9,01%, riêng quý III tăng 9,95% là kết quả rất đáng ghi nhận. Bên cạnh đó, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) trung bình được kiểm soát ổn định quanh mức khoảng 4,5%, các cân đối lớn của nền kinh tế được bảo đảm an toàn. Kết quả này có ý nghĩa quan trọng khi Việt Nam vừa duy trì được đà tăng trưởng cao, vừa bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và quan tâm đến an sinh xã hội.
Bức tranh kinh tế cũng ghi nhận nhiều điểm sáng từ các địa phương bứt phá, tiêu biểu như tỉnh Khánh Hòa có mức tăng trưởng kinh tế 11,21% trong 9 tháng, vượt mục tiêu 10,2% được giao. Bên cạnh đó, việc quyết liệt giải ngân vốn đầu tư công cho các dự án hạ tầng giao thông trọng điểm quốc gia đã tạo lực đẩy lan tỏa mạnh mẽ.
Tuy nhiên, Quốc hội cũng thẳng thắn nhìn nhận những rào cản còn hiện hữu như tiến độ giải ngân tại một số bộ, ngành, địa phương chưa đạt kỳ vọng, chi phí tuân thủ thủ tục hành chính đối với khối doanh nghiệp vừa và nhỏ vẫn cao, cùng những điểm nghẽn kéo dài trong công tác giải phóng mặt bằng, quy hoạch và định giá đất…
Hướng tới năm 2027, Quốc hội dành phần lớn thời lượng để thảo luận về các mục tiêu và giải pháp bứt phá. Đại biểu thể hiện sự đồng thuận cao với quyết tâm của Chính phủ trong việc đặt mục tiêu phấn đấu đưa tốc độ tăng trưởng GDP năm 2027 đạt từ 10% trở lên, nâng GDP bình quân đầu người hướng tới mốc 6.100 USD.
Để hiện thực hóa chỉ tiêu tăng trưởng, các đại biểu nhấn mạnh yêu cầu như: bảo đảm tuyệt đối an ninh năng lượng, giữ nguồn cung cấp điện ổn định với chi phí hợp lý để không làm gián đoạn chuỗi sản xuất; tiếp tục tạo đột phá về hạ tầng số, hạ tầng giao thông bằng việc đẩy nhanh đà hoàn thành mạng lưới đường bộ cao tốc, kết nối đường sắt liên vùng và hạ tầng logistics cửa khẩu; đẩy mạnh liên kết vùng, phát triển kinh tế cửa khẩu và an sinh xã hội.
Đóng góp ý kiến về phát triển kinh tế vùng, các đại biểu đề xuất tạo quỹ đất sạch trong các khu kinh tế cửa khẩu khu vực trung du, miền núi, đồng thời xây dựng chính sách ưu đãi liên kết giữa doanh nghiệp, hợp tác xã và người sản xuất để giá trị gia tăng đến trực tiếp tay người dân.
Song song với đó, Quốc hội thảo luận sâu về việc bảo đảm giảm nghèo bền vững, phấn đấu hoàn thành khoảng 176.000 căn hộ nhà ở xã hội và giảm tỷ lệ hộ nghèo theo chuẩn đa chiều từ 1- 1,5%, nhất là ở khu vực đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi…
Siết kỷ cương tài chính, tạo đà cho mục tiêu tăng trưởng hai con số
Nội dung thảo luận về ngân sách nhà nước và đầu tư công năm 2026 - 2027 cũng ghi nhận nhiều ý kiến đóng góp sâu sắc. Việc thu ngân sách năm 2026 đạt và vượt dự toán đề ra đã giúp bảo đảm nguồn lực tài chính vững chắc cho các nhiệm vụ chi quan trọng về kinh tế, an ninh, quốc phòng và xã hội.
Định hướng cho năm 2027, Quốc hội yêu cầu siết chặt kỷ luật, kỷ cương tài chính, triệt để cắt giảm các khoản chi chưa cấp bách, đồng thời tập trung phấn đấu đạt mục tiêu giải ngân 100% vốn đầu tư công, ưu tiên vốn vào các dự án hạ tầng lớn nhằm phát huy vai trò vốn mồi dẫn dắt các nguồn lực xã hội.
Đối với nội dung quyết toán ngân sách nhà nước năm 2025, Quốc hội đánh giá cao sự chỉ đạo chặt chẽ trong việc giữ bội chi và nợ công trong giới hạn an toàn. Đại biểu cũng đề nghị Chính phủ khắc phục dứt điểm tình trạng lập dự toán chưa sát thực tế ở một số cơ quan, nâng cao chất lượng công tác thanh tra, kiểm toán để tránh lãng phí, thất thoát tài nguyên của nhà nước.
Một điểm nhấn nữa là việc Quốc hội tiến hành tổng kết Nghị quyết số 66/2013/QH13 và chính thức tuyên bố kết thúc giai đoạn đầu tư xây dựng dự án đường Hồ Chí Minh quy mô hai làn xe. Là công trình quan trọng quốc gia có ý nghĩa đặc biệt về kinh tế, quốc phòng và an ninh, việc hoàn thành thông tuyến quy mô hai làn xe kéo dài từ Bắc vào Nam đánh dấu một nỗ lực lớn của toàn hệ thống chính trị.
Khép lại giai đoạn này, Quốc hội thống nhất chuyển sang chặng đường mới là tập trung rà soát, đầu tư nâng cấp các đoạn tuyến lên quy mô cao tốc hoặc đường quy mô lớn hơn theo đúng Quy hoạch mạng lưới đường bộ quốc gia, đáp ứng yêu cầu giao thương trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.
Không khí nghị trường diễn ra sôi nổi khi đại diện lãnh đạo Chính phủ và các Bộ trưởng trực tiếp phát biểu giải trình, làm rõ các vấn đề được đại biểu và cử tri quan tâm. Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải đã báo cáo làm rõ phương án đẩy mạnh phân cấp, phân quyền triệt để cho địa phương đi đôi với kiểm tra, giám sát, cũng như việc tinh gọn bộ máy và bảo đảm chính sách tiền lương, phụ cấp đãi ngộ hợp lý cho cán bộ cơ sở.
Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh giải trình về các giải pháp tháo gỡ vướng mắc cho thị trường bất động sản, tiến độ phân bổ nguồn lực phát triển nhà ở xã hội và định hướng quy hoạch không gian đô thị bền vững.
Thay mặt Chính phủ, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng khẳng định mục tiêu tăng trưởng hai con số cho năm 2027 là thách thức rất lớn nhưng hoàn toàn có thể đạt được nếu toàn hệ thống chính trị đồng lòng tháo gỡ triệt để các điểm nghẽn thể chế, cắt giảm thủ tục hành chính và khơi thông mọi nguồn lực xã hội.
Kỳ vọng của cử tri và những chuyển biến mạnh mẽ trong tư duy lập pháp
Phiên phát thanh, truyền hình trực tiếp cuối tuần đã mang đến một cái nhìn toàn diện về bức tranh kinh tế - xã hội đất nước. Những đại biểu tham gia phát biểu như đại biểu Trịnh Xuân An (Đoàn Đồng Nai) hay đại biểu Phạm Ngọc Lâm (Đoàn Gia Lai) đều ghi nhận tinh thần đổi mới, cầu thị của phiên họp. Cử tri kỳ vọng rằng những quyết sách quan trọng được thảo luận trong phiên họp của Quốc hội từ chiều 30/10 đến sáng 31/10 sẽ nhanh chóng được thể chế hóa và cụ thể hóa thành hành động, tạo động lực mạnh mẽ đưa nền kinh tế bứt phá bền vững.
Điểm lại trong ngày làm việc đầu tuần (26/10), dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, các đại biểu đã tập trung thảo luận về nhóm năm dự án luật do Bộ Công an chủ trì soạn thảo liên quan đến an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội, chuyển đổi số, quản lý hành chính. Trong hai ngày (28 - 29/10), nghị trường thảo luận về thể chế kinh tế và đầu tư khi cho ý kiến về các dự án luật trọng điểm như Luật Đất đai (sửa đổi), Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa, Luật Ngân sách nhà nước (sửa đổi), Luật Đấu thầu (sửa đổi) cùng các cơ chế tài chính chống xói mòn cơ sở thuế toàn cầu.
Những hoạt động trên cho thấy chuyển biến rõ nét trong tư duy lập pháp: chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang khơi thông nguồn lực. Thông điệp xuyên suốt được Chủ tịch Quốc hội và các đại biểu nhấn mạnh là chính sách pháp luật phải tháo gỡ điểm nghẽn, không tạo rào cản cản trở sự phát triển.
Trong các phiên thảo luận về kinh tế - xã hội, các đại biểu và báo cáo của Chính phủ tiếp tục nhấn mạnh yêu cầu đẩy mạnh cải cách thể chế; trong đó tập trung cắt giảm tối đa chi phí tuân thủ thủ tục hành chính và đơn giản hóa môi trường đầu tư, đăng ký kinh doanh khi các luật sửa đổi có hiệu lực.
Cùng với đó, phân cấp, phân quyền phải gắn với nhân lực, kinh phí, dữ liệu, hạ tầng số, hướng dẫn chuyên môn, công cụ thực thi và cơ chế hậu kiểm...
Việc thảo luận cơ chế thí điểm thu hồi và xử lý tài sản liên quan đến tội phạm không qua kết tội được đánh giá là bước tiến mới trong tư duy pháp lý. Việc áp dụng cơ chế này theo thông lệ quốc tế được kỳ vọng sẽ nâng cao đáng kể hiệu quả thu hồi tài sản bị thất thoát, chiếm đoạt, đồng thời ngăn chặn kịp thời hành vi tẩu tán tài sản ngay từ giai đoạn đầu của quá trình tố tụng.
