Hubble – ‘nhãn cầu’ quan sát vũ trụ rộng lớn của Trái Đất

Sau gần 25 năm được phóng ra ngoài không gian vũ trụ, kính thiên văn Hubble được xem là ‘nhãn cầu’ quan sát những chuyển động rộng lớn của các thiên hà, sự giãn nở của vũ trụ cũng như chứng minh được sự hiện diện của Lỗ Đen...
Hubble – ‘nhãn cầu’ quan sát vũ trụ rộng lớn của Trái Đất
Hubble – ‘nhãn cầu’ quan sát vũ trụ rộng lớn của Trái Đất - anh 1

Tinh vân Cánh Bướm NGC 6302...

Hubble – ‘nhãn cầu’ quan sát vũ trụ rộng lớn của Trái Đất - anh 2

...và Cột trụ Sáng tạo (Pillars of Creation) là hai trong những bức ảnh
nổi tiếng nhất của Hubble

Hubble là tên kính thiên văn vũ trụ (còn gọi là Đài thiên văn vũ trụ Hubble, Hubble Space Telescope, viết tắt HST) của Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Mỹ (NASA).

Hubble – ‘nhãn cầu’ quan sát vũ trụ rộng lớn của Trái Đất - anh 3

Kính thiên văn Hubble

Được đặt theo tên của nhà vật lý, thiên văn học người Mỹ Edwin Powell Hubble (1889 - 1953), Hubble được xem là đài thiên văn lớn nhất thế giới hiện nay.

Hubble – ‘nhãn cầu’ quan sát vũ trụ rộng lớn của Trái Đất - anh 4

Nhà thiên văn học người Mỹ Edwin Powell Hubble (1889 - 1953)

Edwin Powell Hubble

Sinh ngày: 20/11/1889

Mất ngày: 28/9/1953

Những đóng góp to lớn của Edwin Powell Hubble cho ngành thiên văn học thế giới:

- Ông là người rất thành công trong việc nghiên cứu về thiên văn, vũ trụ. Những nghiên cứu, phát hiện của ông về vũ trụ đã đặt nền móng cho ngành khoa học về vũ trụ.

- Ông chỉ ra, vũ trụ gồm những Thiên hà (Galaxy) đang giãn ra và phồng lên giống như một quả khinh khí cầu lớn không giới hạn.

- Đưa ra bằng chứng đầu tiên cho thuyết Vụ nổ lớn (Big Bang) mô tả quá trình hình thành và phát triển của vũ trụ.

- Phát hiện vũ trụ là vô tận và Ngân hà (Milky Way) chúng ta đang sống chỉ là một phần không đáng kể.

Kính thiên văn Hubble được nghiên cứu từ thập niên 1970 và phóng lên không gian năm 1990, đã tạo ra một bước đột phá quan trọng trong quan sát thiên văn trong phổ quang học, tử ngoại và hồng ngoại trong thập niên 1990 và về sau.

Cách Trái Đất khoảng 610km, kính thiên văn Hubble là loại là kính thiên văn phản xạ được trang bị hệ thống máy tính và một gương thu ánh sáng có đường kính 240cm. Nhờ đó, Hubble có thể quan sát các thiên thể mà không bị ảnh hưởng bởi khí quyển Trái Đất.

Kính thiên văn Hubble có tổng trọng lượng là 11.110 kg; đường kính 2,4m; được trang bị các thiết bị hiện đại, cho phép các nhà khoa học thu nhận ánh sáng từ vật thể cách xa 12 tỉ năm ánh sáng (một Năm Ánh sáng ứng với 9.460.730.472.580,8 km). Hubble có thể cung cấp khoảng 5 – 10 GB dữ liệu mỗi ngày.

Sau gần 25 năm được phóng ra ngoài không gian, kính thiên văn vũ trụ Hubble đã có những bước phát hiện đột phá, bao gồm:

(1) Hình ảnh chi tiết của mọi loại tinh vân, đặc biệt là những tinh vân đang phát tán gần các thiên hà xoắn ốc;

(2) Hình ảnh những thiên hà đang va chạm nhau và những thiên hà quasar;

(3) Chứng cứ đầu tiên về sự hiện diện của Lỗ Đen;

Hubble – ‘nhãn cầu’ quan sát vũ trụ rộng lớn của Trái Đất - anh 5

Lỗ Đen

(4) Vị trí chính xác những cơn bão bụi trên sao Hỏa và thêm chi tiết về bầu khí quyển của hành tinh này;

(5) Chi tiết sự va đập của sao chổi Shoemaker-Levy 9 vào sao Mộc;

(6) Chi tiết những cơn bão rộng hàng ngàn km trên sao Thiên Vương;

(7) Xác định và tính toán sự giãn nở của vũ trụ.

Một số hình ảnh ngoài vũ trụ mà kính thiên văn Hubble chụp được:

Hubble – ‘nhãn cầu’ quan sát vũ trụ rộng lớn của Trái Đất - anh 6

Tinh vân Con Cua

Hubble – ‘nhãn cầu’ quan sát vũ trụ rộng lớn của Trái Đất - anh 7

Tinh vân NGC 6357

Hubble – ‘nhãn cầu’ quan sát vũ trụ rộng lớn của Trái Đất - anh 8

Thiên hà Sombrero

Hubble – ‘nhãn cầu’ quan sát vũ trụ rộng lớn của Trái Đất - anh 9

Tinh vân hình Nón NGC 2264

Hubble – ‘nhãn cầu’ quan sát vũ trụ rộng lớn của Trái Đất - anh 10

Tinh vân hình Nón NGC 2264 nhìn gần

Hubble – ‘nhãn cầu’ quan sát vũ trụ rộng lớn của Trái Đất - anh 11

Thiên hà xoắn ốc NGC 1300

Xem thêm về Khám phá vũ trụ:

1. Năng lượng tối và hành trình khám phá bí ẩn lớn nhất trong vũ trụ

2. Trái đất có nguy cơ bị thiên thạch đường kính 400m lao thẳng vào

3. Phát hiện bất ngờ về Antikythera, cỗ máy tính thiên văn cổ nhất thế giới

4. Thuyết Tương đối và những lý giải liên quan đến cuộc sống

5. Bí mật Hải Vương tinh, hành tinh khổng lồ lớn hơn Trái đất 17 lần

6. Khám phá bí mật của sao Kim, hành tinh duy nhất quay ngược chiều kim đồng hồ

7. Khám phá bí mật cuộc sống của phi hành gia trong vũ trụ

8. 10 quốc gia chi tiền ‘siêu khủng’ cho thám hiểm vũ trụ (Kỳ cuối)

UNESCO công bố cẩm nang mới, tái định hình cách thức quản trị di sản thế giới
UNESCO công bố cẩm nang mới, tái định hình cách thức quản trị di sản thế giới
(Ngày Nay) - Trong bối cảnh các Di sản Thế giới phải đối mặt với sức ép ngày càng gia tăng từ phát triển kinh tế, biến đổi khí hậu đến những hạn chế trong quản trị, UNESCO cùng ba Cơ quan Tư vấn của Ủy ban di sản thế giới là ICCROM, ICOMOS và IUCN đã công bố ấn phẩm mới mang tên Quản lý Di sản Thế giới (Managing World Heritage). Ấn phẩm được xác định là tài liệu nền tảng, định hình khung hệ thống quản lý và bảo tồn không chỉ cho các Di sản Thế giới mà còn cho các địa điểm di sản nói chung.
Bali. Ảnh: Outlook Travel Magazine
Từ Bali nghĩ tới Vân Đồn - Thương cảng đệ nhất Đông Nam Á
(Ngày Nay) - Trong lúc Bali ngột ngạt trong dòng người và hiểm họa ô nhiễm môi trường vẫn là điểm đến của 6,5 triệu du khách mỗi năm, thì Vân Đồn với những lợi thế du lịch tương đồng lại vẫn đang như nàng tiên cá nép mình dưới biển xanh, như viên ngọc quý ẩn trong lớp vỏ trai.
Quang cảnh vòng đàm phán 3 bên giữa Nga, Mỹ và Ukraine tại Geneva, Thụy Sĩ, ngày 17/2/2026
Quan chức Nga xác nhận vẫn duy trì đàm phán với Ukraine
(Ngày Nay) - Thứ trưởng Ngoại giao Nga cho biết tại vòng đàm phán mới vừa diễn ra ở Geneva (Thụy Sĩ), hai bên cũng đã trao đổi tất cả vấn đề trong bối cảnh đang tìm kiếm một giải pháp nhằm chấm dứt xung đột.