Chiều ngày 26/9, tại Đại học Phenikaa, kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế lần thứ 19 (IOAA 2026) đã chính thức khai mạc.
 |
Chương trình nghệ thuật chào mừng tại lễ khai mạc Kỳ thi IOAA 2026 |
Kỳ thi IOAA 2026 được Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội chỉ đạo, phối hợp cùng Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Công an, Bộ Ngoại giao, Hội đồng IOAA quốc tế và các đơn vị liên quan; Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội là cơ quan chủ trì phối hợp cùng các sở, ban, ngành. Đại học Phenikaa là địa điểm chính tổ chức các hoạt động chuyên môn và điều hành của Kỳ thi. IOAA 2026 sẽ diễn ra từ ngày 25/09/2026 đến ngày 05/10/2026 tại Thủ đô Hà Nội.
IOAA 2026 là sự kiện giáo dục - khoa học quốc tế dành cho học sinh trung học phổ thông, góp phần phát hiện, bồi dưỡng tài năng trẻ trong lĩnh vực thiên văn học và vật lý thiên văn; đồng thời mở rộng giao lưu học thuật, trao đổi khoa học và hợp tác quốc tế.
Chương trình chuyên môn của Kỳ thi gồm các nội dung chính như: Thi Lý thuyết - thí sinh giải các bài toán chuyên sâu về thiên văn học và vật lý thiên văn; Thi Phân tích dữ liệu - thí sinh phân tích, xử lý và diễn giải dữ liệu thiên văn; Thi Quan sát - gồm phần thi sử dụng kính thiên văn và phần thi tại Nhà chiếu hình vũ trụ; lịch thi có phương án điều chỉnh khi cần thiết do điều kiện thời tiết, an toàn hoặc yêu cầu chuyên môn; Thi Đồng đội - các thí sinh phối hợp giải quyết nhiệm vụ chuyên môn theo quy định của IOAA.
Đề thi được xây dựng bằng tiếng Anh; trưởng đoàn thực hiện việc dịch đề theo quy trình chuyên môn và bảo mật của IOAA. Kết quả, huy chương, giải thưởng và giấy chứng nhận được Hội đồng quốc tế và Ban Giám khảo xem xét, phê duyệt theo Điều lệ IOAA.IOAA 2026 là sự kiện giáo dục - khoa học quốc tế dành cho học sinh trung học phổ thông, góp phần phát hiện, bồi dưỡng tài năng trẻ trong lĩnh vực thiên văn học và vật lý thiên văn; đồng thời mở rộng giao lưu học thuật, trao đổi khoa học và hợp tác quốc tế.
Chương trình chuyên môn của Kỳ thi gồm các nội dung chính như: Thi Lý thuyết - thí sinh giải các bài toán chuyên sâu về thiên văn học và vật lý thiên văn; Thi Phân tích dữ liệu - thí sinh phân tích, xử lý và diễn giải dữ liệu thiên văn; Thi Quan sát - gồm phần thi sử dụng kính thiên văn và phần thi tại Nhà chiếu hình vũ trụ; lịch thi có phương án điều chỉnh khi cần thiết do điều kiện thời tiết, an toàn hoặc yêu cầu chuyên môn; Thi Đồng đội - các thí sinh phối hợp giải quyết nhiệm vụ chuyên môn theo quy định của IOAA.
Đề thi được xây dựng bằng tiếng Anh; trưởng đoàn thực hiện việc dịch đề theo quy trình chuyên môn và bảo mật của IOAA. Kết quả, huy chương, giải thưởng và giấy chứng nhận được Hội đồng quốc tế và Ban Giám khảo xem xét, phê duyệt theo Điều lệ IOAA.
Phát biểu tại buổi lễ, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu chia sẻ, đây là lần đầu tiên Việt Nam đăng cai Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế, tiếp nối các Kỳ thi Olympic Toán học quốc tế năm 2007, Olympic Vật lý quốc tế năm 2008 và Olympic Hóa học quốc tế năm 2014 đã được tổ chức rất thành công.
 |
Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu phát biểu tại lễ khai mạc |
Phó Thủ tướng Chính phủ bày tỏ quan điểm, từ rất sớm trong lịch sử, con người đã hướng mắt lên bầu trời để tìm lời giải cho những câu hỏi về thế giới, về vũ trụ và về chính mình. Thiên văn học đưa tầm mắt con người tới những khoảng cách rất xa, nhưng cũng nhắc chúng ta về một điều rất gần: Dù khác nhau về quốc gia, văn hóa và ngôn ngữ, chúng ta cùng sống trên một hành tinh, cùng nhìn lên một bầu trời.
Trong một thế giới nhiều biến động, khoa học chính là ngôn ngữ chung có sức mạnh đưa con người đến gần nhau hơn bằng tri thức, sự thật và tinh thần hợp tác. Do đó, Kỳ thi của chúng ta mang ý nghĩa vượt ra ngoài một cuộc tranh tài. Đó không chỉ là một kỳ thi dành cho những học sinh xuất sắc, mà còn là một diễn đàn khoa học trẻ, nơi các em học sinh được chia sẻ tri thức, khơi mở tài năng và hình thành những trải nghiệm mới.
"Tôi mong các em hãy vững bước vào Kỳ thi với sự tự tin, trung thực và bản lĩnh, nỗ lực hết mình để đạt kết quả tốt nhất. Tuy nhiên, ngoài kết quả là những điểm số và những tấm huân chương, tôi cũng mong các em hãy đón nhận trải nghiệm này một cách toàn diện nhất. Theo đó, giá trị lớn nhất của Kỳ thi này nằm chính ở những câu hỏi được gợi mở, những ý tưởng được sẻ chia và những tình bạn được hình thành tại Thủ đô Hà Nội của chúng tôi. Các em đang sống trong một thời đại khoa học và công nghệ phát triển rất nhanh; nhiều giới hạn của hôm nay sẽ được chính thế hệ của các em vượt qua. Vũ trụ vẫn còn những câu hỏi chưa có lời giải, và cuộc sống vẫn cần những cách nghĩ mới, những con người dám tìm tòi, sáng tạo", Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu nhấn mạnh.
Phát biểu chỉ đạo tại lễ khai mạc, Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng cũng khẳng định, Hà Nội từ lâu là một trong những trung tâm lớn về giáo dục, đào tạo và nghiên cứu của Việt Nam, nơi tập trung nhiều trường đại học, viện nghiên cứu, đội ngũ trí thức, nhà khoa học và nguồn nhân lực chất lượng cao.
 |
Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng |
Trên nền tảng đó, Hà Nội đang đặt khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo vào vị trí ngày càng quan trọng trong chiến lược phát triển Thủ đô; đồng thời chủ động mở rộng hợp tác với các trung tâm tri thức, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo trong khu vực và trên thế giới.
Là thành viên Mạng lưới các Thành phố sáng tạo và Mạng lưới Thành phố học tập toàn cầu của UNESCO, Hà Nội mong muốn không chỉ tiếp nhận những giá trị tri thức và sáng tạo của thế giới, mà còn đóng góp ngày càng tích cực vào các mạng lưới hợp tác quốc tế về giáo dục, khoa học và đổi mới sáng tạo.
Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hà Nội tin rằng, mỗi sự kiện khoa học quốc tế được tổ chức tại Hà Nội đều góp thêm một bước vào hành trình xây dựng Thủ đô bằng tri thức và sáng tạo; nơi những giá trị truyền thống được tiếp nối bằng tinh thần đổi mới và khát vọng vươn tới những chuẩn mực phát triển cao hơn.
"Đảng và Nhà nước Việt Nam luôn xác định giáo dục và đào tạo, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là quốc sách hàng đầu, là lựa chọn chiến lược cho tương lai đất nước. Theo đó, nhiệm vụ phát hiện, bồi dưỡng và tạo môi trường phát triển cho tài năng trẻ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Việc Việt Nam đăng cai Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế năm 2026 là bước đi cụ thể nhằm hiện thực hóa chủ trương ấy, đồng thời mở thêm cơ hội để thế hệ trẻ Việt Nam kết nối, hội nhập với cộng đồng giáo dục, khoa học quốc tế".
Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu
