Sáng 9/8 tại Hà Nội, 44 nhóm thanh niên, doanh nghiệp xã hội, cơ sở giáo dục và chương trình được Liên Hợp Quốc hỗ trợ đã cùng tham gia sự kiện hưởng ứng Ngày Quốc tế Thanh niên 2026. Chương trình do Nhóm công tác vì Thanh thiếu niên của Liên Hợp Quốc tại Việt Nam tổ chức với chủ đề “Muôn vàn bối cảnh, một khát vọng chung”.
Qua các gian trưng bày và hoạt động tương tác, những vấn đề quen thuộc của đời sống được tiếp cận bằng góc nhìn của người trẻ. Đó là câu chuyện tạo việc làm, bảo vệ môi trường, mở rộng cơ hội học tập, gìn giữ nghề truyền thống hay hỗ trợ những nhóm còn gặp nhiều rào cản trong xã hội.
Sự đa dạng của các mô hình phần nào phản ánh chính tinh thần của chủ đề năm nay. Người trẻ có thể xuất phát từ những địa bàn, điều kiện sống và cơ hội khác nhau, nhưng đều hướng đến những mong muốn căn bản về học tập, việc làm, quyền tham gia, phẩm giá và một tương lai bền vững.
Những lời giải bắt đầu từ đời sống
Tại ngày hội, nhiều nhóm thanh niên giới thiệu mô hình việc làm xanh, khởi nghiệp xã hội và sinh kế dựa trên nghề thủ công, nông sản địa phương, du lịch cộng đồng. Một số sáng kiến lựa chọn công nghệ số và trí tuệ nhân tạo để hỗ trợ học tập, định hướng nghề nghiệp, đồng thời tạo thêm những cách tiếp cận lịch sử, văn hóa và di sản.
Khí hậu và môi trường cũng trở thành mối quan tâm nổi bật. Các hoạt động phân loại rác, tái chế, xây dựng không gian xanh đô thị, thích ứng với biến đổi khí hậu và truyền thông môi trường cho thấy trẻ em, thanh thiếu niên đã bắt đầu tham gia từ những việc gần gũi với đời sống hằng ngày.
 |
Bà Pauline Tamesis, Điều phối viên thường trú Liên Hợp Quốc tại Việt Nam tại sự kiện |
Đáng chú ý, nhiều mô hình hướng đến những cộng đồng còn ít cơ hội tiếp cận thị trường và các nền tảng công cộng. Trong số đó có các sản phẩm tái chế được thực hiện cùng thanh thiếu niên khuyết tật trí tuệ và người tự kỷ; chương trình đào tạo nghề, tạo việc làm cho người khuyết tật; những sáng kiến của thanh niên vùng cao nhằm duy trì nghề truyền thống và xây dựng sinh kế ngay tại địa phương.
Mỗi mô hình có quy mô và cách tiếp cận riêng, song đều được hình thành từ nhu cầu thực tế. Các bạn trẻ không dừng lại ở việc nêu vấn đề mà đã thử nghiệm giải pháp, tạo ra sản phẩm và tìm cách kết nối với cộng đồng. Ngày hội vì thế mở thêm cơ hội để những sáng kiến ấy được giới thiệu rộng rãi, nhận phản hồi và tiếp cận các nguồn lực cần thiết cho chặng đường tiếp theo.
Bà Pauline Tamesis, Điều phối viên thường trú Liên Hợp Quốc tại Việt Nam, nhấn mạnh: “Ngày Quốc tế Thanh niên không chỉ là dịp để đưa ra những cam kết với người trẻ, mà còn là thời điểm để hành động, bảo đảm thanh niên có tiếng nói và vị trí trong mọi cuộc thảo luận về tương lai của chính mình. Các bạn không ngồi chờ tương lai đến, mà đang chủ động kiến tạo tương lai ngay từ hôm nay”.
Thông điệp này càng có ý nghĩa khi thanh niên hiện chiếm khoảng 21% dân số Việt Nam và đang đóng góp trên nhiều lĩnh vực, từ giáo dục, sức khỏe, khí hậu đến công nghệ, khởi nghiệp, văn hóa và phát triển cộng đồng.
Khơi lại “mạch ngầm” văn hóa
Giữa những sáng kiến được giới thiệu tại sự kiện, nhóm thanh niên “Mạch” lựa chọn văn hóa truyền thống làm điểm khởi đầu. Đây là một tổ chức còn trẻ, tập hợp những thanh thiếu niên đang trên hành trình tìm hiểu bản sắc văn hóa của chính mình.
Quỳnh Trang, thành viên của nhóm, cho biết việc tham gia ngày hội giúp “Mạch” có thêm cơ hội đưa sáng kiến đến với công chúng, đồng thời tiếp nhận sự quan tâm, động viên và những góp ý cần thiết từ cộng đồng.
 |
Chuỗi thông điệp đầy tích cực được truyền tải bởi các bạn thanh niên đến từ nhiều tổ chức |
Thông qua các sản phẩm và chương trình, nhóm mong muốn giúp người trẻ hiểu hơn, yêu hơn và có thêm sự rung cảm trước di sản văn hóa Việt Nam. Một trong những dự án tiêu biểu là “Khơi dòng mạch ngầm”, được xây dựng theo hành trình tìm hiểu nguồn gốc làng xã, ảnh hưởng của nền nông nghiệp lúa nước đối với người Việt, những giá trị văn hóa được tiếp nhận và gìn giữ qua nhiều thế hệ, từ đó gợi mở trách nhiệm của người trẻ đối với dòng chảy văn hóa dân tộc.
Câu chuyện của “Mạch” cũng gặp gỡ nhiều sáng kiến khác tại ngày hội ở tinh thần chủ động. Tình yêu quê hương, sự quan tâm đến những vấn đề chung được chuyển hóa thành sản phẩm, mô hình và chương trình có khả năng tác động trực tiếp đến đời sống.
Ngày Quốc tế Thanh niên được tổ chức hằng năm vào ngày 12/8 nhằm ghi nhận đóng góp của người trẻ đối với tiến bộ xã hội và quá trình thực hiện các Mục tiêu Phát triển Bền vững. Sự kiện tại Hà Nội mở đầu chuỗi hoạt động do các cơ quan Liên Hợp Quốc và đối tác phối hợp triển khai trong tháng 8 và tháng 9, tập trung vào đổi mới sáng tạo, việc làm xanh, khí hậu, công nghệ, kỹ năng quản lý dự án, truyền thông, điện ảnh và khởi nghiệp xã hội.
