Nền tảng tích cực tạo đà cho kinh tế tháng đầu năm 2026

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) - Trên nền tảng ổn định của năm 2025, kinh tế tháng Một ghi nhận các tín hiệu tích cực, cho thấy hiệu quả của cải cách thể chế, tháo gỡ rào cản thị trường và sự lan tỏa của các lĩnh vực tăng trưởng mới.
Xe chở container hoạt động trên cảng quốc tế Gemalink thuộc hệ thống Cảng biển Cái Mép (phường Tân Phước).
Xe chở container hoạt động trên cảng quốc tế Gemalink thuộc hệ thống Cảng biển Cái Mép (phường Tân Phước).

Kinh tế tháng đầu năm 2026 ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực trên cơ sở nền tảng ổn định của năm 2025 cùng với nỗ lực cải cách môi trường kinh doanh, giảm chi phí tuân thủ và tháo gỡ rào cản gia nhập thị trường, thêm vào đó là lực đẩy, cơ hội đầu tư, phát triển từ các lĩnh vực tăng trưởng mới.

Tín hiệu tích cực

Bộ Tài chính cho biết, tính đến hết năm 2025, cả nước có hơn 1 triệu doanh nghiệp đang hoạt động. Riêng tháng 1/2026, ước tính có trên 54.000 doanh nghiệp gia nhập và tái gia nhập thị trường, tăng khoảng 62% so với cùng kỳ năm trước.

Đáng chú ý, gần 1.000 hộ kinh doanh đã chuyển đổi lên mô hình doanh nghiệp, tương đương khoảng 25% tổng số hộ chuyển đổi của cả năm 2025.

Diễn biến này cho thấy xu hướng "chính thức hóa" hoạt động kinh doanh đang được đẩy nhanh, trong bối cảnh các rào cản gia nhập thị trường tiếp tục được tháo gỡ và chi phí tuân thủ giảm dần.

Cơ quan hải quan cũng ghi nhận, trong 15 ngày đầu tháng 1/2026, xuất khẩu đạt 18,05 tỷ USD, tăng 9,6% so với cùng kỳ năm trước, trong khi nhập khẩu đạt 21,29 tỷ USD, tăng tới 17,8%.

So với nửa cuối tháng 12/2025, trị giá xuất khẩu trong nửa đầu tháng 1/2026 giảm 24,2%. Nhiều nhóm hàng chủ lực ghi nhận mức sụt giảm lớn như máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện giảm 1,52 tỷ USD; máy móc, thiết bị, dụng cụ và phụ tùng giảm 1,03 tỷ USD; hàng dệt may giảm 647 triệu USD.

Tuy nhiên, nếu so với cùng kỳ năm 2025, xuất khẩu lại cho thấy xu hướng phục hồi rõ nét. Một số nhóm hàng có mức tăng trưởng cao gồm máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện tăng 27,7%; điện thoại các loại và linh kiện tăng 21,5%; máy móc, thiết bị, dụng cụ và phụ tùng tăng 12,7%.

Đáng chú ý, khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) tiếp tục đóng vai trò chủ lực trong xuất khẩu. Trị giá xuất khẩu của khối này đạt 14,03 tỷ USD, chiếm khoảng 78% tổng kim ngạch xuất khẩu của cả nước.

Cục Hải quan ghi nhận, ở chiều nhập khẩu, trong 15 ngày đầu tháng 1/2026 đạt 21,29 tỷ USD. So với nửa cuối tháng 12/2025, kim ngạch nhập khẩu giảm 4,7%, chủ yếu do sụt giảm ở một số nhóm hàng như máy móc, thiết bị; dầu thô; sắt thép các loại. Tuy nhiên, so với cùng kỳ năm trước, nhập khẩu tăng mạnh 17,8%.

Bà Nguyễn Thị Hương, Cục trưởng Cục Thống kê, Bộ Tài chính cho biết, tăng trưởng kinh tế năm 2025 đạt là kết quả tích cực, cho thấy nội lực và khả năng thích ứng của nền kinh tế Việt Nam đang dần được củng cố. Đây là điểm tựa tốt cho tăng trưởng kinh tế trong năm 2026 và những năm sau.

Tuy nhiên, bước sang giai đoạn mới 2026-2030, kinh tế trong nước đứng trước nhiều thách thức bất định với nhiều cơ hội đan xen thách thức, việc duy trì và đạt được mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao trong những năm tiếp theo đòi hỏi sự nỗ lực vượt bậc của cả nền kinh tế, đồng thời phải hội tụ đồng bộ nhiều điều kiện quan trọng, cả về nền tảng vĩ mô, nguồn lực tăng trưởng, chất lượng phát triển và năng lực điều hành chính sách.

Nâng chất lượng và hiệu quả tăng trưởng

"Để đạt được mục tiêu tăng trưởng, trước hết, giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô là điều kiện tiên quyết. Việc kiểm soát lạm phát, bảo đảm an toàn nợ công, duy trì các cân đối lớn của nền kinh tế và điều hành chính sách tài khóa-tiền tệ theo hướng linh hoạt, thận trọng sẽ góp phần tạo môi trường thuận lợi cho hoạt động đầu tư, sản xuất và kinh doanh, tăng khả năng chống chịu của nền kinh tế, qua đó hỗ trợ tăng trưởng kinh tế bền vững," bà Nguyễn Thị Hương nhận định.

Tiếp đến, các giải pháp được bà Hương nêu ra là huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực cho tăng trưởng giữ vai trò then chốt; đầu tư công cần tiếp tục phát huy vai trò dẫn dắt, tập trung vào các lĩnh vực hạ tầng then chốt, tăng cường giải ngân vốn đầu tư công đúng tiến độ, đặc biệt là các dự án trọng điểm quốc gia, nâng cao hiệu quả phân bổ vốn, tránh đầu tư dàn trải, lãng phí đồng thời, cần tạo điều kiện thuận lợi để khu vực đầu tư tư nhân phát triển, trở thành động lực quan trọng của tăng trưởng.

Nền tảng tích cực tạo đà cho kinh tế tháng đầu năm 2026 ảnh 1
Sản xuất sản phẩm đồ chơi trẻ em xuất khẩu sang thị trường Mỹ, Pháp, Chi Lê của Công ty TNHH Chế xuất Billion Max Việt Nam, 100% vốn Hong Kong (Trung Quốc).

Việc thu hút đầu tư FDI cần được thực hiện theo hướng có chọn lọc, gắn với chuyển giao công nghệ, bảo vệ môi trường và tăng cường liên kết với khu vực kinh tế trong nước.

Cùng với đó, đặc biệt giải pháp cần có là nâng cao chất lượng và hiệu quả tăng trưởng. Tăng trưởng kinh tế cần chuyển dần từ mô hình dựa nhiều vào vốn và lao động sang mô hình dựa trên nâng cao năng suất, hiệu quả phân bổ nguồn lực và chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng hiện đại, bền vững.

Mặt khác, tạo đột phá về năng suất lao động và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư thông qua việc đẩy mạnh ứng dụng khoa học-công nghệ và chuyển đổi số, nhất là trong các ngành, lĩnh vực có hàm lượng công nghệ cao, qua đó gia tăng giá trị gia tăng và nâng cao chất lượng tăng trưởng; tăng cường đào tạo gắn với nhu cầu thị trường, nhất là khu vực kinh tế tư nhân và các ngành giá trị cao, để tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững.

Từ góc nhìn của cộng đồng doanh nghiệp Hàn Quốc, ông Hong Sun, Chủ tịch danh dự KOCHAM Hàn Quốc cho biết, bức tranh kinh tế của Việt Nam trong năm 2025 đã cho thấy nội lực mạnh mẽ của nền kinh tế trong nước; đồng thời, cho thấy sự điều hành linh hoạt, hiệu quả của Đảng, Chính phủ Việt Nam.

Mức tăng trưởng GDP 8,02% mà Việt Nam đạt được trong năm 2025 có ý nghĩa rất lớn, đặc biệt trong bối cảnh kinh tế trong nước và thế giới đối diện với nhiều thách thức. Kết quả này chính là "bệ phóng" tâm lý quan trọng để Việt Nam đạt mục tiêu tăng trưởng trong giai đoạn tới.

Đặc biệt, dù mục tiêu tăng trưởng hai con số (trên 10%) cho giai đoạn 2026-2030 là rất thách thức, nhưng kết quả năm 2025 cho thấy lộ trình này có tính khả thi. Và nếu Việt Nam tập trung vào các động lực mới tăng trưởng mới như kinh tế số, đầu tư cho khoa học công nghệ và chuyển đổi xanh… thì tốc độ tăng trưởng của Việt Nam có thể bứt phá khỏi những khuôn mẫu thông thường.

Tuy vậy, để “chạm” tới mục tiêu tăng trưởng hai con số trong năm 2026 và giai đoạn 2026-2030, Việt Nam cần tập trung vào hạ tầng năng lượng, thủ tục hành chính số và ổn định vĩ mô.

Với những dự báo lạc quan về tốc độ tăng trưởng của Việt Nam trong giai đoạn 2026-2030, ông Hong Sun cho rằng: "Đà tăng trưởng GDP năm 2025 đã biến Việt Nam từ một "lựa chọn ưu tiên" trở thành một "địa điểm chiến lược bắt buộc" trong chuỗi cung ứng của các tập đoàn Hàn Quốc.

Trong đó, về đầu tư mới, chúng tôi đang nhìn thấy làn sóng các doanh nghiệp vệ tinh trong lĩnh vực công nghệ cao và năng lượng tái tạo của Hàn Quốc đang đổ xô vào Việt Nam. Về quy mô, nhiều doanh nghiệp hiện hữu đã bắt đầu lập kế hoạch mở rộng nhà máy hoặc nâng cấp dây chuyền sản xuất lên tiêu chuẩn tự động hóa cao hơn.

“Từ thực tế trên, giai đoạn 2026-2030, doanh nghiệp Hàn Quốc sẽ chuyển dịch từ "gia công xuất khẩu" sang "sản xuất sâu và phát triển công nghệ" ngay tại Việt Nam, nhằm tận dụng lợi thế của một nền kinh tế đang bùng nổ,” ông Hong Sun khẳng định.

Để đạt được mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao trong năm 2026, chuyên gia kinh tế TS. Nguyễn Bích Lâm, nguyên Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê cho rằng cần bảo đảm đồng thời ổn định kinh tế vĩ mô, huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực, nâng cao chất lượng tăng trưởng, hoàn thiện thể chế và tăng cường khả năng thích ứng của nền kinh tế, qua đó, bảo đảm tăng trưởng cao gắn với ổn định và phát triển bền vững trong trung và dài hạn.

Trưng bày 300 hiện vật, hình ảnh khảo cổ ven biển và hải đảo
Trưng bày 300 hiện vật, hình ảnh khảo cổ ven biển và hải đảo
(Ngày Nay) - Hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam, ngày 15/11, Bảo tàng - Thư viện Bà Rịa-Vũng Tàu (Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh) tổ chức khai mạc Không gian trưng bày chuyên đề “Khảo cổ học ven biển, hải đảo Thành phố Hồ Chí Minh - Những phát hiện mới giai đoạn 2020 -2025”.
Huế triển khai ba chính sách giảm phí tham quan di tích để kích cầu du lịch
Huế triển khai ba chính sách giảm phí tham quan di tích để kích cầu du lịch
(Ngày Nay) - Chiều 15/11, Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế (thành phố Huế) cho biết, thành phố đã ban hành các quyết định triển khai ba chính sách giảm phí tham quan các điểm di tích thuộc Quần thể Di tích Cố đô Huế dành cho du khách sử dụng các tuyến giao thông du lịch mới, khách tham dự hội nghị, hội thảo, triển lãm (du lịch MICE) và khách sử dụng dịch vụ khám, chữa bệnh (du lịch y tế). Đây là các chính sách nhằm kích cầu du lịch của UBND thành phố Huế.
Nga tái khẳng định lập trường đàm phán về Ukraine
Nga tái khẳng định lập trường đàm phán về Ukraine
(Ngày Nay) - Ngày 15/11, Ngoại trưởng Sergei Lavrov khẳng định lập trường đàm phán của Moskva về Ukraine tiếp tục hướng tới các mục tiêu do Tổng thống Vladimir Putin đề ra hồi tháng 6/2024. Trong khi đó, phía Mỹ cho biết đang thúc đẩy đối thoại trực tiếp giữa Nga và các nước châu Âu về giải pháp cho cuộc xung đột.
Nghệ sĩ Đặng Văn Phúc chụp hình với một tiểu thương của khu chợ
“Chạm Đồng Xuân”: khám phá những “kho báu” nghệ thuật ẩn giấu trong lòng chợ
(Ngày Nay) - Trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 từ 13-28/11/2026 , chương trình “Chạm Đồng Xuân”, với sự đồng hành của Ngân hàng TMCP Sài Gòn - Hà Nội (SHB), mang đến một hành trình trải nghiệm nghệ thuật độc đáo, nơi công chúng có thể tìm kiếm những “kho báu” sáng tạo ẩn mình giữa không gian giao thương tuổi đời hơn một thế kỷ.
TP. HCM: Dàn sao châu Á hội tụ tại Asian Television Awards
TP. HCM: Dàn sao châu Á hội tụ tại Asian Television Awards
(Ngày Nay) - Lễ trao giải Giải thưởng Truyền hình giải trí Châu Á lần thứ 31 - năm 2026 (31 st Asian Television Awards 2026 - ATA2026) diễn ra trong hai đêm 13 và 14/11/2026 tại Nhà hát Hòa Bình, TP.Hồ Chí Minh, quy tụ hơn 400 nghệ sĩ, nhà sản xuất, nhà làm phim và lãnh đạo các đài truyền hình châu Á và Việt Nam.
Các tác giả giao lưu, chia sẻ tâm huyết sáng tác sách tranh thiếu nhi tại chương trình “Gọi tên yêu thương, ươm mầm cảm xúc” vào sáng 14/11.
Các tác giả tìm cách giữ sức hút cho sách tranh thiếu nhi thời AI
(Ngày Nay) - Trước sự phát triển của AI và các hình thức đọc số, những người viết sách tranh thiếu nhi lựa chọn đầu tư vào câu chuyện, hình ảnh và cảm xúc; đồng thời đề cao vai trò đồng hành của cha mẹ để nuôi dưỡng thói quen đọc, giúp trẻ gắn bó với sách từ những năm đầu đời.