Đây là nhận định của phần lớn tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài tại Việt Nam trong báo cáo điều tra xu hướng tín dụng tháng 12/2020 và xu hướng kinh doanh quý I/2021 do Vụ Dự báo, Thống kê (thuộc Ngân hàng Nhà nước) thực hiện.
Cụ thể, theo kết quả điều tra, hầu hết ngân hàng cho biết do tác động tiêu cực từ đại dịch Covid-19, nhu cầu tín dụng của khách hàng đã tăng chậm rõ rệt trong năm 2020 vừa qua. Tuy nhiên, cầu tín dụng được kỳ vọng tăng trưởng tốt trở lại trong năm 2021, với động lực chính là kỳ vọng về nhu cầu vay thương mại và dịch vụ, đặc biệt là vay xuất, nhập khẩu.
Các ngân hàng cũng cho biết đã và dự kiến tiếp tục cắt giảm lãi suất biên và các phí phi lãi suất trong nửa cuối năm 2020 và nửa đầu năm 2021 để hỗ trợ, tăng khả năng tiếp cận tín dụng của khách hàng. Bên cạnh đó, xếp hạng tín nhiệm và các điều kiện, điều khoản khác cũng được ngân hàng quan tâm, bổ sung vào hợp đồng tín dụng nhằm hạn chế rủi ro cho vay.
Các ngân hàng đều cho rằng rủi ro tín dụng tổng thể có dấu hiệu tăng trong năm 2020. Trong đó, tăng cao nhất là rủi ro của các khoản vay kinh doanh bất động sản, rủi ro của các khoản vay ngắn hạn cũng tăng cao hơn các khoản vay trung, dài hạn. Trong năm 2021 này, các ngân hàng kỳ vọng rủi ro tín dụng sẽ giảm nhẹ so với năm 2020.
Báo cáo điều tra xu hướng kinh doanh của các ngân hàng quý I/2021 cũng cho kết quả tương tự khi hầu hết ngân hàng kỳ vọng mặt bằng lãi suất tiếp tục giảm nhẹ trong quý I năm nay, với mức giảm bình quân 0,05-0,16 điểm %.
Tỷ lệ tổ chức tín dụng đánh giá rủi ro tổng thể của các nhóm khách hàng năm 2020 cũng tăng lên so với năm 2019 và ở mức cao nhất (52,9%) trong vòng 5 năm qua.
Trong đó, nhóm khách hàng doanh nghiệp nhỏ và vừa; công ty cổ phần; TNHH; doanh nghiệp tư nhân được đánh giá có rủi ro tăng cao hơn so với các nhóm khách hàng còn lại. Tuy nhiên, các rủi ro này được dự báo giảm trong quý đầu năm nay.
Về kết quả kinh doanh, các ngân hàng kỳ vọng huy động vốn toàn hệ thống sẽ tăng 3,5% trong quý I và tăng 11,9% cả năm 2021. Hầu hết nhóm ngân hàng đều nâng mức dự báo về tăng trưởng huy động vốn trừ nhóm ngân hàng thương mại cổ phần nhỏ.
Dư nợ tín dụng cũng được dự báo tăng 3,6% quý I và 13% cả năm. Ngoại trừ nhóm ngân hàng thương mại cổ phần lớn, các nhóm tổ chức tín dụng còn lại đều nâng dự báo về tăng trưởng tín dụng của đơn vị năm 2021.
Đáng chú ý, các ngân hàng đều cho biết đã nới lỏng tiêu chuẩn tín dụng với nhóm doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp trong lĩnh vực ưu tiên và giảm thắt chặt tiêu chuẩn tín dụng với các nhóm khách hàng khác trong nửa cuối năm 2020.
Trong nửa đầu năm 2021 này, các ngân hàng dự kiến tiếp tục nới lỏng nhẹ tiêu chuẩn tín dụng với các nhóm khách hàng. Trong đó, cơ sở để thực hiện việc nới lỏng tiêu chuẩn tín dụng trên là triển vọng kinh tế vĩ mô khả quan, phù hợp chính sách và định hướng của Chính phủ, NHNN để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế.
Dự kiến, các tổ chức tín dụng sẽ tập trung cho vay với các lĩnh vực có tiềm năng phục hồi tăng trưởng mạnh trong nửa đầu cũng như cả năm nay bao gồm bán buôn bán lẻ; xuất nhập khẩu; cho vay phục vụ nhu cầu đời sống; xây dựng…
