Việc ngừng tiếp nhận rác bắt đầu từ sáng 6/6. Phía bên trong Nhà máy, các dây chuyền phân loại rác, lò đốt rác cũng tạm ngưng hoạt động. Đến tối cùng ngày, hàng chục xe chở rác từ nội đô thành phố Đà Lạt đến Nhà máy xử lý chất thải rắn Xuân Trường bị dồn ứ trước cổng. Sau đó, Công ty Trách nhiệm hữu hạn Môi trường Năng lượng xanh đã cho các xe đổ rác vào bãi tập kết. Đến sáng 7/6, Nhà máy này ngừng hoàn toàn việc tiếp nhận xe chở rác từ thành phố Đà Lạt.
Theo ông Cao Văn Bé, Phó Giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn Môi trường Năng lượng xanh, nguyên nhân dẫn đến việc Công ty từ chối tiếp nhận rác là do phía UBND thành phố Đà Lạt không thanh toán chi phí xử lý rác cho đơn vị từ tháng 4/2024 đến nay. Do đó, đơn vị không đủ kinh phí để duy trì hoạt động Nhà máy xử lý rác. “Thời điểm từ tháng 3/2024 trở về trước, việc nghiệm thu và thanh toán chi phí rác diễn ra bình thường. Nhưng hơn hai tháng nay, thành phố Đà Lạt lại tạm ngưng thanh toán tiền khiến Công ty gặp nhiều khó khăn trong việc vận hành Nhà máy”, ông Bé cho hay.
Theo thống kê của Công ty Trách nhiệm hữu hạn Môi trường Năng lượng xanh, chi phí xử lý rác của các tháng 4, 5/2024 mà thành phố Đà Lạt chưa thanh toán cho Công ty ước tính từ 9 – 11 tỷ đồng (dựa theo khối lượng rác đã xử lý với đơn giá 461.000 đồng/tấn rác).
 |
Nhà máy xử lý chất thải rắn Xuân Trường ngừng hoàn toàn việc tiếp nhận rác. |
Đại diện Công ty cũng cho biết, trong cuộc họp cuối tháng 5 vừa qua, doanh nghiệp được UBND thành phố Đà Lạt thông báo sẽ tạm ngưng việc thanh toán chi phí xử lý rác từ tháng 4/2024 theo chỉ thị của UBND tỉnh Lâm Đồng. Đến ngày 5/6, Phòng Quản lý đô thị thành phố Đà Lạt có công văn gửi Công ty Trách nhiệm hữu hạn Môi trường Năng lượng xanh về việc xác nhận lượng rác nhập vào và xử lý rác tháng 4/2024 của đơn vị.
Theo đó, Phòng Quản lý đô thị thành phố Đà Lạt cho rằng, qua kiểm tra cho thấy, Công ty chưa xử lý phần khối lượng tách lọc làm nguyên liệu phân vi sinh và đang chứa bên hông nhà máy khối lượng gần 300 tấn rác (gồm khối lượng còn lại của mùn nhỏ, tạp chất chuyển sang xử lý đốt). Do đó, Phòng Quản lý đô thị thành phố Đà Lạt đề nghị Công ty khẩn trương hoàn thành việc xử lý phần khối lượng nêu trên để có cơ sở xác nhận khối lượng rác tháng 4/2024.
Tuy nhiên, phía Công ty Trách nhiệm hữu hạn Môi trường Năng lượng xanh lý giải, việc tồn đọng khối lượng tách lọc nguyên liệu làm phân vi sinh là do trên thực tế sản phẩm phân vi sinh không tiêu thụ được. Dù Nhà máy đã sản xuất nhưng không có cơ quan nào cấp phép việc kinh doanh phân vi sinh từ nguồn rác thải sinh hoạt. Công ty cũng không sản xuất dầu DO vì đã lỗi thời.
Hiện nay, Nhà máy đang hoạt động với 3 dây chuyền tách lọc, 3 lò đốt, công suất xử lý bình quân 350 tấn rác/ngày đêm. Giai đoạn từ năm 2020 đến tháng 10/2023, nhà máy này đã xử lý gần 376.000 tấn rác cho thành phố Đà Lạt. Bình quân mỗi ngày, Nhà máy tiếp nhận và xử lý trên 200 tấn rác cho Đà Lạt, các ngày lễ, Tết khối lượng xử lý tăng lên 300 – 400 tấn rác.
Từ năm 2020, UBND tỉnh Lâm Đồng ban hành quyết định phê duyệt đơn giá áp dụng từ tháng 1/2017 – tháng 2/2018 là 336.000 đồng/tấn rác, đơn giá áp dụng từ tháng 2/2018 đến tháng 12/2020 là 456.000 đồng/tấn rác, đơn giá áp dụng từ tháng 12/2020 đến nay là 461.000 đồng/tấn rác. Theo Công ty Trách nhiệm hữu hạn Môi trường Năng lượng xanh, việc áp dụng đơn giá xử lý rác như trên là phù hợp với giá cả của thị trường dịch vụ xử lý rác thải và quy trình, công nghệ xử lý rác tại Nhà máy.
 |
Một số công nhân của nhà máy dọn dẹp phế phẩm phụ của rác thải sau khi dây chuyền xử lý rác ngừng hoạt động. |
UBND thành phố Đà Lạt đã đề xuất tạm ứng chi phí xử lý rác với đơn giá 129.500 đồng/tấn rác, tuy nhiên Công ty cho rằng sẽ gặp nhiều khó khăn do thực tế không có thu nhập từ sản phẩm phân vi sinh; các sản phẩm phụ cũng không bán được. Trước thực trạng trên, Công ty Trách nhiệm hữu hạn Môi trường Năng lượng xanh kiến nghị UBND tỉnh Lâm Đồng xem xét thanh toán chi phí xử lý rác tháng 4/2024 để có kinh phí duy trì hoạt động Nhà máy trong thời gian tới.
Liên quan đến vấn đề trên, UBND tỉnh Lâm Đồng đã giao Sở Tài chính Lâm Đồng chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan và UBND thành phố Đà Lạt xem xét đề nghị của Công ty Trách nhiệm hữu hạn Môi trường Năng lượng xanh, sớm có báo cáo để UBND tỉnh Lâm Đồng xem xét.
