Có rất nhiều sai phạm pháp luật về đất đai, quy hoạch, đầu tư, xây dựng, đấu thầu… liên quan đến 6 dự án BT đã bị thanh tra.
Trong đó, có các sai phạm của UBND tỉnh Khánh Hòa theo kiểu đã trình Thủ tướng Chính phủ "chấp thuận một đường" lại quyết định giao đất sân bay Nha Trang cho Công ty CP Tập đoàn Phúc Sơn "làm một nẻo".
Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo, giao chủ tịch UBND tỉnh "trong quá trình tổ chức thực hiện ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về kết luận thanh tra nếu phát hiện có dấu hiệu tội phạm thì phải chuyển hồ sơ sang cơ quan Công an tỉnh Khánh Hòa để xử lý theo quy định của pháp luật".
Theo kết luận, có 3 dự án BT tỉnh Khánh Hòa giao cho Công ty CP Tập đoàn Phúc Sơn làm nhà đầu tư rất nhiều vi phạm.
Đó là không thực hiện đúng các cam kết mà tỉnh đã trình để được Thủ tướng Chính phủ "đồng ý về nguyên tắc cho phép áp dụng hình thức lựa chọn nhà đầu tư trong trường hợp đặc biệt".
Tỉnh Khánh Hòa còn tách 1 dự án nhóm A thành 2 dự án nhóm B (thuộc thẩm quyền phê duyệt đầu tư của tỉnh).
Tổng mức đầu tư các dự án BT mà UBND tỉnh Khánh Hòa đã phê duyệt giao cho Phúc Sơn thực hiện đã tăng hơn 484 tỉ đồng so với tờ trình của tỉnh và văn bản được Thủ tướng chấp thuận (tháng 7-2016).
Trong khi đó, thời gian thực hiện các dự án BT của Phúc Sơn lại tăng lên thêm 30 tháng.
Thế nhưng các dự án BT đó thực hiện không hoàn thành đưa vào sử dụng đúng hợp đồng vào cuối năm 2017. Và mặc dù đã được tỉnh gia hạn đến tháng 6-2021, nhưng đến thời điểm thanh tra Phúc Sơn chỉ thi công đạt 27% khối lượng xây lắp (tổng giá trị đầu tư chỉ tương đương 558 tỉ đồng xây lắp và 394,4 tỉ đồng chi phí đền bù giải phóng mặt bằng).
Việc lập, thẩm định, phê duyệt về dự án, ký kết hợp đồng các dự án BT với Phúc Sơn lại có các "sai sót" về định mức, đơn giá, biện pháp thi công… làm tăng tổng mức đầu tư lên gần 500 tỉ đồng.
Thanh tra Chính phủ cũng kết luận những sai phạm về việc UBND tỉnh Khánh Hòa tiếp nhận quỹ đất sân bay Nha Trang từ Bộ Quốc phòng và đồng thời bàn giao luôn đất cho Công ty Phúc Sơn (12-2015) khi chưa có quyết định thu hồi đất, giao đất, cho thuê đất là không đúng quy định của Luật đất đai năm 2013.
Sau đó, từ tháng 10-2016, UBND tỉnh Khánh Hòa đã ban hành các quyết định và quyết định điều chỉnh, giao toàn bộ hơn 62,3ha đất sân bay Nha Trang cho Công ty Phúc Sơn thuê đất để thực hiện dự án khu trung tâm đô thị thương mại - dịch vụ - tài chính - du lịch Nha Trang không đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư là vi phạm Luật đầu tư.
Còn việc UBND tỉnh Khánh Hòa phê duyệt quy hoạch chi tiết (1/500) dự án khu trung tâm và điều chỉnh cục bộ dự án khu trung tâm đô thị thương mại - dịch vụ - tài chính - du lịch Nha Trang theo đề nghị của Phúc Sơn, cũng theo kết luận của Thanh tra Chính phủ, đã vi phạm quy hoạch chung TP Nha Trang theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt và vi phạm quy hoạch phân khu (1/2000) do chính UBND tỉnh Khánh Hòa đã phê duyệt trước đó.
Còn đối với 3 dự án BT đã giao các nhà đầu tư khác, theo kết luận của Thanh tra Chính phủ, việc UBND phê duyệt dự án, ký kết hợp đồng BT khi quỹ đất thanh toán tại sân bay Nha Trang chưa được Bộ Quốc phòng bàn giao, chưa xác định được giá trị quỹ đất theo "nguyên tắc ngang giá" theo quyết định của Thủ tướng, dẫn đến những sai sót, vi phạm, tồn tại đến nay vẫn chưa thanh toán xong.
Ngoài các kiến nghị giao cho tỉnh Khánh Hòa thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả, Thanh tra Chính phủ cũng kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo về việc chuyển cơ quan Công an tỉnh Khánh Hòa để xử lý khi phát hiện sai phạm như đã nêu trên.
Theo kết luận của Thanh tra Chính phủ, trong 6 dự án BT sử dụng quỹ đất thanh toán tại sân bay Nha Trang có 3 dự án UBND tỉnh Khánh Hòa có các quyết định phê duyệt dự án (tháng 8 và 9-2016) đều giao cho Công ty CP Tập đoàn Phúc Sơn (Công ty Phúc Sơn) làm nhà đầu tư và đồng thời đã giao đất thanh toán để hoàn vốn cho Phúc Sơn.
Trong đó, dự án các tuyến đường, các nút giao thông kết nối với khu sân bay Nha Trang (tổng mức vốn dự kiến đầu tư 725,3 tỉ đồng; đất thanh toán hoàn vốn đã giao 4,07ha với giá trị đất tạm tính hơn 741,6 tỉ đồng).
Dự án BT nút giao thông Ngọc Hội (dự kiến tổng vốn đầu tư 1.378,9 tỉ đồng; đất hoàn vốn đã giao 5,37ha, tổng giá trị đất tạm tính 1.358,4 tỉ đồng).
Dự án BT đường vành đai kết nối nút giao thông Ngọc Hội (tổng vốn dự kiến đầu tư 1.180,1 tỉ đồng; đất thanh toán đã giao 9,68ha với tổng giá trị đất tạm tính 1.099,25 tỉ đồng).
Còn 3 dự án BT đã giao cho các nhà đầu tư khác thực hiện, gồm: dự án đường số 4 chạy qua các khu dự án kinh doanh đô thị của Hà Quang và của VCN, ở phía tây đường Lê Hồng Phong, TP Nha Trang, đã được UBND tỉnh ký hợp đồng BT giao cho Công ty CP đầu tư VCN làm nhà đầu tư (dài 3,17km, có tổng kinh phí đầu tư được duyệt quyết toán hơn 211,7 tỉ đồng, phương án giao đất sân bay Nha Trang để hoàn vốn hơn 3,868ha).
Dự án BT đường Nguyễn Thiện Thuật nối dài (gồm 3 đoạn dài tổng cộng 1,087km), đã được UBND tỉnh phê duyệt các quyết định đầu tư, sau đó giao UBND TP Nha Trang ký kết hợp đồng dự án BT giao cho Công ty Hacom Holdsing thực hiện vào năm 2017. Dự án này có giá trị đầu tư 132,22 tỉ đồng; phương án hoàn vốn đã được tỉnh dự kiến giao 11 khu, lô đất tại sân bay Nha Trang.
Còn dự án BT hệ thống thu gom, xử lý nước thải khu du lịch Bắc bán đảo Cam Ranh, được UBND tỉnh Khánh Hòa quyết định phê duyệt tháng 6-2014. Sau đó, tỉnh giao cho ban quản lý khu du lịch vừa nêu ký kết hợp đồng BT cho liên danh Công ty CP đầu tư và công nghệ môi trường INCOTEC - Công ty CP xây dựng và thương mại Ngọc Minh UDIC thực hiện, vào tháng 11-2016 (có tổng vốn đầu tư 473,73 tỉ đồng; đến nay mới hoàn thành 80%).
Theo quyết định phê duyệt kể trên của UBND tỉnh Khánh Hòa, quỹ đất thanh toán, hoàn vốn dự án BT cho liên danh hai nhà đầu tư kể trên gồm: lô đất D12b (7,97ha) tại khu du lịch Bắc bán đảo Cam Ranh; khu đất thuộc các nhà số 168-170-172 đường Thống Nhất, TP Nha Trang (tổng diện tích 1.516m2) và khu đất 19.308m2 tại sân bay Nha Trang.
Cả 3 dự án BT của các nhà đầu tư khác vừa nêu hiện chưa được giao đất hoàn vốn tại sân bay Nha Trang.
