Theo nghiên cứu công bố hôm 11/4 trên tạp chí Biorxiv.org, thay đổi về cấu trúc xảy ra trên protein hình gai mà nCoV sử dụng để liên kết với tế bào của con người. Cấu trúc này nhằm vào những tế bào chứa protein thụ thể ACE2, enzyme tìm thấy trong phổi và những cơ quan nội tạng khác, là cầu nối để virus SARS (hội chứng suy hô hấp cấp tính nặng) lây nhiễm sang người. Các nhà khoa học đang gấp rút tìm kháng thể nhằm vào thụ thể này nhưng thay đổi cấu trúc đột ngột có thể biến nỗ lực của họ thành vô ích.
Nhóm nghiên cứu đứng đầu là Wei-Lung Wang ở Đại học Giáo dục Changhua, Đài Loan, và cộng sự ở Đại học Murdoch, Australia, cho biết đây là báo cáo đầu tiên về một đột biến quan trọng có thể đe dọa việc phát triển vaccine ngừa nCoV. "Kết quả nghiên cứu cảnh báo biến thể nCoV với epitope (vùng kháng nguyên có khả năng gắn vào kháng thể) đa dạng có thể xuất hiện bất cứ lúc nào. Điều này có nghĩa nỗ lực phát triển vaccine ngừa nCoV hiện nay có nguy cơ thất bại", nhóm nghiên cứu cho biết.
Dù biến thể nCoV trong nghiên cứu được Viện Vi trùng học Quốc gia Ấn Độ lấy mẫu lần đầu tiên từ một bệnh nhân ở Kerala hồi đầu tháng 1, trình tự toàn bộ hệ gene của nó chỉ được chia sẻ với cộng đồng quốc tế vào tháng trước. Bệnh nhân là một sinh viên y khoa trở về từ Vũ Hán, nhưng biến thể mới không có quan hệ gần gũi với bất kỳ biến thể nào được nhận dạng ở thành phố Trung Quốc.
Các nhà nghiên cứu phát hiện đột biến xảy ra ở miền liên kết thụ thể (RBD) của protein hình gai. Mô phỏng trên máy vi tính cho thấy đột biến RBD không xuất hiện ở những biến thể khác trên toàn cầu và có thể loại bỏ một liên kết hydro ở protein hình gai. Không có liên kết này, virus ít có khả năng bám vào thụ thể ACE2 hơn.
Một số vaccine đang được thử nghiệm lâm sàng tại Trung Quốc và Mỹ, nhưng đột biến RBD có thể khiến tương lai của những vaccine đó trở nên không chắc chắn. Nghiên cứu của Wang và cộng sự chưa qua thẩm duyệt từ hội đồng chuyên gia và cần xác minh thêm. Ví dụ, đột biến có thể là kết quả từ lỗi kỹ thuật trong quá trình giải trình tự và mô phỏng vi tính có thể gây nhầm lẫn.
Tính đến ngày 14/4, Ấn Độ đã ghi nhận gần 10.500 ca nhiễm COVID-19. Số ca nhiễm gia tăng nhanh chóng trong những tuần gần đây, tập trung nhiều ở các khu ổ chuột. Giới nghiên cứu lo ngại đất nước đông dân thứ hai trên thế giới có thể là nơi bùng phát dịch tiếp theo. Cộng đồng quốc tế không có nhiều thông tin về quá trình tiến hóa và lây lan của nCoV ở Ấn Độ do xét nghiệm còn hạn chế.
