Bộ sách Hồi ký Lý Quang Diệu gồm 2 tập “Câu chuyện Singapore” và “Từ thế giới thứ ba lên thế giới thứ nhất” kể về câu chuyện phát triển của Singapore - từ một quốc gia thuộc thế giới thứ ba với tài nguyên nghèo nàn, kinh tế yếu kém và xã hội lạc hậu - dưới sự chèo lái của chính phủ do cố Thủ tướng Lý Quang Diệu lãnh đạo đã vươn lên vị thế hàng đầu thế giới.
Câu chuyện Singapore
Câu chuyện Singapore là tập đầu tiên trong bộ sách Hồi ký của Lý Quang Diệu, được bắt đầu viết từ năm 1994, và xuất bản lần đầu tiên năm 1998 - kể lại những ký ức đáng tự hào của chàng sinh viên giỏi Lý Quang Diệu trong những ngày tháng du học trên đất Anh; từ câu chuyện tình yêu cảm động của ông với người vợ, đến những hoài bão của chàng thanh niên trẻ tuổi: Kết giao, từng bước thâm nhập chính trường, học cách đối nhân xử thế, xây dựng đảng và lèo lái đất nước vượt qua khó khăn.
Tập 1 kết thúc ở thời điểm Singapore tuyên bố độc lập năm 1965, sau khi tách ra từ Liên bang Malaysia, cũng là lúc đánh dấu một cột mốc quan trọng trong quá trình hình thành suy nghĩ, tính cách của ông Lý.
Những bước đi “bươn chải” của một nhà lãnh đạo năng động được tả lại trong cuốn sách cũng giúp người đọc có thêm góc nhìn về tình hình thế giới thời Chiến tranh Lạnh, phong trào không liên kết, Mỹ, Anh, Nga, Trung Quốc và các cường quốc khác ở thời điểm còn đang “ẩn tàng” giữa hai bên màn sắt; về Liên minh châu Âu thời kỳ hình thành, khối Thịnh vượng chung, cùng những liên minh, hiệp ước khác.
Từ thế giới thứ ba vươn lên thứ nhất
Trong tập 2, tác giả Lý Quang Diệu thuật lại sự chuyển đổi của Singapore để trở mình từ đất nước nghèo khổ thành một “Con rồng châu Á”.
Ông nêu ra những nỗ lực phi thường để đưa đảo quốc nhỏ bé ở Đông Nam Á trở thành cường quốc chỉ trong vòng 30 năm: Bắt đầu từ xây dựng hệ thống đường sá, cơ sở hạ tầng, trên vùng đất chủ yếu là đầm lầy; xây dựng lực lượng quân đội từ nguồn dân số nhỏ bé, nạn phân biệt chủng tộc phổ biến, chia rẽ ý thức hệ; loại bỏ vấn đề tham nhũng còn tồn tại từ thời thuộc địa,…
“Nếu Singapore là một đứa trẻ, tôi tự hào vì đã chăm sóc và nuôi dưỡng đứa trẻ ấy”, Lý Quang Diệu viết trong hồi ký của mình.
Cũng trong cuốn sách, ông tỉ mỉ thuật lại những trải nghiệm và cảm nghĩ của mình qua thời gian dài tiếp xúc với những đất nước khác (trong đó có Việt Nam và Trung Quốc) mà có lẽ bạn đọc Việt Nam sẽ quan tâm nhiều.
Bộ sách được viết dựa trên những ghi chú của ông, cũng như các giấy tờ của chính phủ chưa được công bố, và những hồ sơ chính thức của chính phủ trước đây, là nguồn tư liệu quý giá để chúng ta tìm hiểu về một đất nước tuy nhỏ bé nhưng có trình độ phát triển cao trong khu vực.
Trang sử của sự phát triển thần kỳ
Sau khi ra mắt trên toàn thế giới, bộ sách Hồi ký Lý Quang Diệu đã thu được sự chú ý của nhiều lãnh đạo hàng đầu. Trong đó, Nguyên Tổng Thư ký Liên Hiệp Quốc, ông Kofi A.Annan nhận định tựa đề cuốn sách này biểu thị khát vọng của tất cả các nước đang phát triển. Du vậy, cho đến nay, số nước thành công rất ít. Singapore là một trong số đó. Vì thế, hồi ký về những năm đầu thời kỳ độc lập được viết bởi người cha sáng lập đất nước này – ông Lý Quang Diệu – sẽ rất lý thú đối với nhân dân các nước đang phát triển và những ai quan tâm đến vận mệnh của đất nước họ. Câu chuyện được kể bằng một văn phong thẳng thắn, trong sáng và thú vị.
Đại diện cho đơn vị xuất bản, ông Nguyễn Cảnh Bình, Chủ tịch HĐQT, người sáng lập Công ty Cổ phần Sách Alpha (Alpha Books) và Omega Việt Nam cũng cho biết: "Trong khoảng thời gian Thủ tướng Lý Quang Diệu lui về làm cố vấn sau ba thập kỷ lãnh đạo đất nước (1959 - 1990), ông đã dành nhiều tâm sức viết bộ hồi ký này. Cuốn Câu chuyện Singapore ra đời năm 1998 và cuốn Từ thế giới thứ ba vươn lên thế giới thứ nhất được hoàn thành năm 1999. Ngoài những trang lịch sử quý báu mô tả quá trình phát triển thần kỳ của Singapore, hồi ký còn ghi lại những kỷ niệm của Lý Quang Diệu về tuổi trẻ, gia đình, về chân dung của những chính trị gia như Margaret Thatcher, Ronald Reagan, George Bush, về những quốc gia láng giềng Đông Nam Á".
Có thể nói Lý Quang Diệu có tài nhìn nhận và khơi gợi nhiều vấn đề cùng các giải pháp khắc phục vấn đề đó. Tài năng lãnh đạo và cố vấn của ông đã được thể hiện tài tình qua quá trình ông lãnh đạo Singapore. Hồi ký Lý Quang Diệu là cuốn tự truyện chi tiết, dễ hiểu, xúc tích, giúp người đọc nghiệm ra được nhiều điều về quan điểm chính trị, tư tưởng lỗi lạc của ông nói riêng và của Singapore nói chung.
Lý Quang Diệu (16/9/1923 – 23/3/2015) là Thủ Tướng đầu tiên của nước Cộng hòa Singapore, ông đảm nhiệm chức vụ này từ năm 1959 - 1990.
Mặc dù đã rời chức vụ Thủ tướng, ông vẫn được xem là một chính trị gia có ảnh hưởng nhất tại quốc đảo này. Ông tiếp tục phục vụ trong chính phủ của thủ tướng Ngô Tác Đống trong cương vị Bộ trưởng Cấp cao.
Sau khi ông Ngô Tác Đống rút lui, ông Lý Quang Diệu đảm nhiệm chức vụ mới là Bộ trưởng Cố vấn (Minister Mentor), dưới quyền lãnh đạo của Thủ tướng Lý Hiển Long, thủ tướng thứ 3 của Singapore, chính là con trai ông.
