Dưới đây là một số lý do giải thích cho hiện tượng trên.
Vaccine cần thời gian để phát huy hiệu quả
Theo Trung tâm Ngăn ngừa và Kiểm soát dịch bệnh Mỹ, cần một vài ngày cho tới một vài tuần để vaccine phát huy tác dụng. Do đó, những người được tiêm vaccine vẫn có thể dương tính với virus SARS-CoV-2 cho tới khi vaccine có hiệu quả.
"Chúng ta cần một khoảng thời gian để hệ miễn dịch phát triển", tiến sĩ Robert Salata, giám đốc Trung tâm Center for Travel Medicine & Global Health thuộc Bệnh viện Đại học Roe Green tại Cleveland cho hay.
Liều vaccine đầu tiên sẽ giúp cơ thể được bảo vệ ở một mức độ nhất định nhưng CEO của hãng dược phẩm Moderna Stephane Bancel cho biết hôm 1/2, "chúng ta thực sự không có bất kỳ dữ liệu nào chứng minh được việc đó vào thời điểm này".
Với Pfizer, sau 14 ngày nhận được mũi tiêm đầu tiên, hiệu quả trong việc ngăn ngừa dịch bệnh Covid-19 ở mức 52%, Salata, người đứng đầu phụ trách giám sát việc tiêm vaccine Pfizer tại bệnh viện ông làm việc cho hay.
Vaccine không hoàn toàn ngăn ngừa được dịch bệnh
Chúng ta vẫn có thể dương tính với virus SARS-CoV-2 sau khi tiêm vaccine bởi vaccine không có hiệu quả 100%. Hai vaccine được Mỹ cấp phép có hiệu quả cao nhưng chúng không thể bảo vệ hoàn toàn chúng ta khỏi bệnh dịch.
Vaccine của Pfizer có hiệu quả 95% trong việc ngăn ngừa dịch bệnh Covid-19 trong các cuộc thử nghiệm lâm sàng sau khi mọi người được tiêm 2 mũi vaccine.
Vaccine của Moderna có hiệu quả 94% trong việc ngăn ngừa dịch bệnh ở những người nhận được 2 mũi tiêm trong các cuộc thử nghiệm lâm sàng.
Chưa rõ có ngăn chặn sự lây nhiễm hay không
Vaccine có thể ngăn ngừa dịch bệnh nhưng hiện vẫn chưa rõ liệu vaccine có thể ngăn ngừa sự lây nhiễm hay không và nếu có, mức độ này diễn ra như thế nào.
"Hiện vẫn chưa có thông tin rõ ràng về việc liệu vaccine có thể ngăn ngừa virus lây nhiễm dịch bệnh cho chúng ta hay không. Điều này vẫn đang trong quá trình nghiên cứu", bác sĩ William Schaffner, một chuyên gia về bệnh truyền nhiễm, đồng thời là giáo sư tại Khoa Chính sách Y tế thuộc Đại học Vanderbilt cho hay.
"Như những gì chúng ta chứng kiến, những vaccine này thực sự đang thay đổi tình hình trong việc ngăn ngừa và hạn chế mức độ nghiêm trọng của dịch bệnh", Namandje Bumpus, giám đốc khoa dược lý học và khoa học phân tử tại Đại học Johns Hopkins cho hay.
"Tuy nhiên, việc tập trung vào số liệu về tính hiệu quả không phản ánh bức tranh toàn cảnh bởi chúng ta vẫn có thể mắc Covid-19 sau khi được tiêm vaccine mặc dù có những chỉ dẫn cho thấy những ca mắc này ít nghiêm trọng hơn so với những người chưa được tiêm vaccine”.
Các nhà sản xuất vaccine vẫn đang nghiên cứu liệu vaccine có thể bảo vệ mọi người khỏi dịch bệnh và sự lây nhiễm hay không.
Nếu bạn ở trạng thái tiền triệu chứng, bạn vẫn sẽ dương tính với virus SARS-Cov-2. Điều đó cũng tức là thậm chí nếu bạn được tiêm vaccine, bạn vẫn có thể lây lan dịch bệnh. Đó là lý do tại sao thậm chí những người được tiêm vaccine vẫn cần đeo khẩu trang.
Vaccine không có hiệu quả nếu trước đó bạn đã mắc Covid-19
Một người có thể đã dương tính với virus SARS-CoV-2 trước khi được tiêm vaccine mà không biết điều đó. Việc này đã xảy ra với một số trường hợp trong các nhân viên y tế được tiêm vaccine trong một nghiên cứu được Trung tâm Ngăn ngừa và Kiểm soát dịch bệnh công bố hôm 1/2.
Nghiên cứu trên cho thấy 22 trong số 4.081 nhân viên y tế được tiêm vaccine vẫn dương tính với virus SARS-CoV-2 sau khi nhận được mũi tiêm đầu tiên.
Một trong số những tác giả của nghiên cứu trên, Tiến sĩ Eyal Leshem thuộc Trung tâm Y tế Sheba ở Israel cho biết, hiện vẫn chưa rõ một số nhân viên y tế dương tính với SARS-CoV-2 có thực sự mắc bệnh trước khi họ được tiêm liều vaccine đầu tiên hay không.
Câu hỏi về các biến chủng
Việc xuất hiện một số biến thể của virus SARS-CoV-2 cũng đang đặt ra câu hỏi về hiệu quả của vaccine trong việc ngăn ngừa dịch bệnh Covid-19.
Dữ liệu sơ bộ trong phòng thí nghiệm cho thấy vaccine có thể bảo vệ con người trước dịch bệnh Covid-19 và các nhà lãnh đạo y tế công cộng muốn có nhiều người được tiêm vaccine nhất có thể để hạn chế khả năng virus biến chủng.
Các nhà sản xuất vaccine Covid-19 cho biết họ đang thử nghiệm xem liệu vaccine có hiệu quả trong việc chống lại các biến thể, đồng thời nghiên cứu xem liệu việc bổ sung thêm các mũi tiêm có thể ngăn ngừa các biến thể mới hay không.
"Chúng ta phải tìm cách thích nghi với những thay đổi của virus, phải có khả năng bắt kịp virus và thậm chí dẫn trước nó", chuyên gia Schaffner đánh giá.
