Tờ South China Morning Post ngày 1/5 đưa tin cho hay, Trung Quốc đã dành một sự tiếp đón đặc biệt cho Ngoại trưởng Nhật Bản Fumio Kishida và tỏ rõ sự chân thành đối với việc cải thiện quan hệ với Tokyo, trong bối cảnh mối quan hệ giữa hai cường quốc châu Á này căng thẳng trong những năm gần đây do tranh chấp lãnh thổ và những bất đồng về lịch sử.
Cả Tokyo và Bắc Kinh cùng tuyên bố chủ quyền đối với quần đảo Senkaku/Điếu Ngư hiện nằm dưới quyền kiểm soát của chính phủ Nhật Bản. Tàu và máy bay Trung Quốc và Nhật Bản cũng đã có nhiều cuộc đối đầu căng thẳng tại vùng biển này.
 |
Trung Quốc đã dành một sự tiếp đón đặc biệt cho Ngoại trưởng Nhật Bản Fumio Kishida.
Trong khi đó, những bất đồng về vấn di sản chiến tranh vẫn bao trùm lên mối quan hệ giữa Tokyo và Bắc Kinh nhiều năm qua. Bắc Kinh đã nhiều lần lên tiếng chỉ trích chính phủ Nhật Bản không thừa nhận những tội ác mà phát xít Nhật gây ra cho người dân Trung Quốc trong thế kỷ 20.
Ngày 29/4, Ngoại trưởng Nhật Bản Fumio Kishida đã chính thức bắt đầu chuyến thăm ba ngày tới Bắc Kinh. Đây là chuyến thăm Trung Quốc đầu tiên của ông Kishida kể từ khi đảm nhiệm vị trí này trong tháng 12/2012.
Tại Bắc Kinh, ông Kishida đã lần lượt có các cuộc hội đàm với các nhà lãnh đạo cấp cao Trugn Quốc gồm Thủ tướng Lý Khắc Cường, Ủy viên Quốc vụ viện Dương Khiết Trì, Ngoại trưởng Vương Nghị.
Đài Phát thanh Quốc gia Trung Quốc (China National Radio - CNR) đăng tải bình luận nói rằng các nhà lãnh đạo Bắc Kinh đã dành sự tiếp đón nồng nhiệt và ngoại lệ đối với Bộ trưởng Ngoại giao Nhật Bản.
CNR lưu ý rằng cuộc chuyến thăm của ông Kishida diễn ra vào ngày 30/4 và ngày 1/5, một dịp lễ tại Trung Quốc - thời điểm mà bình thường "rất hiếm khi Bộ trưởng Vương Nghị tiếp khách nước ngoài trong kỳ nghỉ".
CNR nói rằng ông Vương Nghị cũng đã dành một sự ngoại lệ cho Ngoại trưởng Mỹ John Kerry trong dịp cuối tuần hồi tháng 5 năm ngoái.
"Việc tiếp đón cấp cao dành cho ông Kishida phản ánh mong muốn thể hiện sự chân thành của Trung Quốc đối với Nhật Bản", CNR nhấn mạnh.
Trong cuộc hội đàm ngày 30/4, Ngoại trưởng Trung Quốc đã bày tỏ hy vọng rằng quan hệ Trung-Nhật sẽ trở lại "bình thường", rằng ông đã thấy các dấu hiệu cải thiện quan hệ song phương từ phía Nhật Bản, nhưng lưu ý thêm rằng chúng chưa đủ mạnh, tờ Kyodo News cho hay.
"Tôi hy vọng hai bên tăng cường ý thức trách nhiệm, duy trì đà tiến bộ hiện tại và thực hiện các nhiệm vụ thúc đẩy quan hệ song phương trở lại bình thường", Kyodo News dẫn lời ông Vương Nghị cho biết.
 |
Trung Quốc đã dành cho Ngoại trưởng Nhật Bản sự tiếp đón cấp cao.
Đài truyền hình nhà nước Trung Quốc (CCTV) cho biết, Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị cũng nhấn mạnh rằng Bắc Kinh sẽ làm việc với Nhật Bản để tăng cường sự tin cậy chính trị dựa trên "tinh thần học hỏi từ lịch sử và hướng tới tương lai".
Truyền thông Trung Quốc và Nhật Bản cho biết, sự tiếp đón long trọng mà Bắc Kinh dành cho ông Kishida là dấu hiệu cho thấy Trung Quốc muốn đưa quan hệ với Nhật Bản lên mức tương tự như quan hệ Trung-Mỹ, mặc dù có những bất đồng về chính trị và ngoại giao liên quan tới tranh chấp lãnh thổ ở Hoa Đông và Biển Đông.
Tuy nhiên, theo tuyên bố trên trang web của Bộ Ngoại giao Trung Quốc và Tân Hoa Xã, ông Vương Nghị đã đưa ra yêu cầu gồm 4 điểm thúc giục Nhật Bản thể hiện "sự chân thành" trong việc muốn cải thiện quan hệ song phương, trong đó bao gồm việc: Tokyo phải "ngừng gia tăng hay lặp lại các mối đe dọa chống lại Trung Quốc" hay "thuyết suy thoái kinh tế Trung Quốc".
Theo Jiji Press, ông Vương Nghị cũng đã đưa ra đề xuất với người đồng nhiệm Kishida về việc Nhật Bản nới lỏng các quy định cấp visa cho khách du lịch Trung Quốc.
Những cử chỉ ngoại giao nồng nhiệt mà Trung Quốc dành cho ông Kishida diễn ra trong bối cảnh hội nghị thượng đỉnh G20 chuẩn bị diễn ra tại Hàng Châu, Chiết Giang, trong đó có sự tham dự của Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe.
Lin Xiaoguang, một Giáo sư về quan hệ quốc tế tại Central Party School, cho rằng việc Trung Quốc và Nhật Bản chủ động tan băng là vì lợi ích của cả hai bên trước các sự kiện quan trọng trong năm nay như G7 và G20.
Trong một bình luận trước đó, South China Morning Post dẫn lời các nhà phân tích cho rằng sự cởi mở của Bắc Kinh trong quan hệ ngoại giao với Nhật Bản là nhằm để giảm bớt các chỉ trích chống lại các hoạt động của Trung Quốc ở Biển Đông và Hoa Đông tại G20 sắp tới.
Trước đó, tại G7, Nhật Bản và các nước phương Tây đã mạnh mẽ chỉ trích các hoạt động khai hoang (trái phép) và quân sự hóa của Trung Quốc ở Biển Đông và Hoa Đông.
Đổi lại, Nhật Bản cũng cần sự hợp tác của Trung Quốc trong việc thúc đẩy đối thoại với Hàn Quốc trong cuộc hội đàm ba bên dưới sự chủ trì của Tokyo đã bị gián đoạn nhiều năm nay.
Zhou Yongsheng, một chuyên gia về các vấn đề Nhật Bản tại Đại học Ngoại giao Trung Quốc nói với South China Morning Post rằng Bắc Kinh sẽ duy trì đối thoại với Tokyo và có thể đồng ý tổ chức hội đàm giữa Chủ tịch Tập Cận Bình và Thủ tướng Shinzo Abe tại G20 sắp tới.
"Một sự từ chối đối thoại giữa hai nhà lãnh đạo đơn giản giống như một thông báo rằng mối quan hệ giữa Trung Quốc và Nhật Bản đang rất xấu", Zhou nói thêm.
Hoàng Hải
