Ngày 4/11, tại cuộc họp báo thường kỳ, đại diện Bộ Ngoại giao Việt Nam đã lên tiếng về sự xuất hiện trở lại của các tàu cá Trung Quốc ở đá Ba Đầu thuộc cụm Sinh Tồn của quần đảo Trường Sa của Việt Nam.
Phó phát ngôn viên Phạm Thu Hằng nhấn mạnh Việt Nam có đầy đủ cơ sở pháp lý và chứng cứ lịch sử để khẳng định chủ quyền đối với quần đảo Trường Sa là phù hợp với luật pháp quốc tế, được hưởng các quyền chủ quyền, quyền tài phán theo Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật biển (UNCLOS) 1982.
Đại diện Bộ Ngoại giao khẳng định Việt Nam luôn "kiên quyết kiên trì các biện pháp phù hợp với luật pháp quốc tế để bảo vệ các quyền hợp pháp và chính đáng trên".
"Việc các tàu Trung Quốc hoạt động trong phạm vi lãnh hải Sinh Tồn Đông thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam đã xâm phạm nghiêm trọng chủ quyền của Việt Nam, vi phạm các quy định của UNCLOS 1982 và đi ngược lại tinh thần, nội dung Tuyên bố ứng xử các bên ở Biển Đông.
Việt Nam yêu cầu Trung Quốc rút tàu cá khỏi các vùng biển trên, tôn trọng chủ quyền Việt Nam", bà Hằng nêu yêu cầu.
Theo các bức ảnh vệ tinh chụp ngày 1/11 của công ty Planet Lab, hàng chục tàu cá Trung Quốc đã trở lại đá Ba Đầu sau vài tháng vắng bóng.
 |
| Ảnh chụp vệ tinh ngày 1-11 cho thấy nhóm tàu cá Trung Quốc xuất hiện tại đá Ba Đầu - Ảnh: PLANET LABS |
Trước đó, chương trình Sáng kiến Minh bạch Hàng hải châu Á (AMTI) thuộc Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) ngày 22/10 công bố bài viết và hình ảnh vệ tinh cho thấy số lượng tàu đã tăng dần ở Cụm Sinh Tồn (nơi có Đá Ba Đầu) trong ba tháng qua.
Theo AMTI, đầu tháng 8, ảnh vệ tinh cho thấy trung bình có 40 tàu ở nửa phía bắc Cụm Sinh Tồn. Tới tháng 9, ảnh vệ tinh thấy cho thấy có hơn 100 tàu. Con số này là hơn 150 tàu trong một ảnh vệ tinh chụp ngày 17/10.
AMTI nhận định đa số tàu nói trên là tàu cá Trung Quốc với độ dài dễ nhận biết từ 50 m trở lên. So với lần tàu Trung Quốc neo đậu trái phép tại Đá Ba Đầu hồi tháng 3, những tàu lần này phân tán đều hơn ở khắp nửa phía bắc của Cụm Sinh Tồn, và tương đối ít tàu xuất hiện ở Đá Ba Đầu.
Đá Ba Đầu là rạn san hô có hình dạng chữ V, thuộc cụm Sinh Tồn của quần đảo Trường Sa, thuộc chủ quyền Việt Nam.
Trước đó, hôm 20/3, một cơ quan chính phủ của Philippines - đơn vị phụ trách giám sát Biển Đông - cho biết họ phát hiện khoảng 220 tàu Trung Quốc neo đậu tại rạn san hô Đá Ba Đầu vào ngày 7/3. Sau khi bị phản ứng, các tàu Trung Quốc đã giải tán khỏi đây.
Nhưng theo AMTI, ảnh vệ tinh cho thấy các tàu Trung Quốc bắt đầu tụ tập tại Đá Khúc Giác vào tháng 4, ngay sau khi giải tán khỏi Đá Ba Đầu. Đá Khúc Giác là một rạn san hô nằm trong Cụm Bình Nguyên thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam.
Dựa trên hình ảnh vệ tinh chụp gần đây, AMTI nhận định số lượng tàu ở Đá Khúc Giác có giảm bớt nhưng nhiều tàu rời đi nhiều khả năng đã quay lại Cụm Sinh Tồn.
Theo AMTI, đây là chứng cứ cho “trò chơi đánh tráo” của dân quân Trung Quốc. Khi bị phản ứng, họ sẽ phân tán tới các rạn san hô gần đó trong một thời gian. Nhưng số lượng tổng thể tàu Trung Quốc ở quần đảo Trường Sa vẫn không đổi.
