Vụ nổ lớn nhất từng được quan sát trong vũ trụ 'làm khó' các nhà thiên văn học

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) - Ngày 12/5, các nhà thiên văn học cho biết đã xác định được một vụ nổ “lớn nhất” vũ trụ từ trước đến nay, tạo ra quả cầu lửa có kích thước gấp 100 lần so với Hệ Mặt Trời được phát hiện lần đầu hơn 3 năm trước.
Ảnh minh hoạ: New Scientist
Ảnh minh hoạ: New Scientist

Vụ nổ có tên gọi AT2021 lwx không phải là vụ nổ sáng nhất trong lịch sử vũ trụ khi kỷ lục này thuộc về vụ bùng phát tia gamma hiếm có tháng 10/2022 được gọi là BOAT (viết tắt của cụm từ "Sáng nhất mọi thời đại" trong tiếng Anh). Tuy nhiên, nhà vật lý thiên văn học Đại học Southampton (Anh), Philip Wiseman - trưởng nhóm nghiên cứu, khẳng định AT2021 lwx là vụ nổ lớn nhất vũ trụ khi trong 3 năm qua, vụ nổ đã giải phóng nhiều năng lượng hơn cả năng lượng mà BOAT giải phóng.

Ông Wiseman cho biết đây là một “phát hiện tình cờ”. Vào năm 2020, trạm nghiên cứu vũ trụ Zwicky Transient ở California, Mỹ lần đầu phát hiện AT2021 lwx trong một lần quét tự động. Nhưng phải đến năm 2021, các nhà nghiên cứu mới chú ý đến vụ nổ khi xem xét cơ sở dữ liệu quan sát. Và cũng phải cho đến khi sử dụng những kinh thiên văn chất lượng cao hơn, các nhà thiên văn học, bao gồm Wiseman, mới có thể tìm hiểu rõ hơn về thứ mà họ đang nghiên cứu.

Theo đó, bằng cách phân tích các bước sóng ánh sáng khác nhau, các nhà thiên văn học phát hiện rằng vụ nổ xảy ra ở một điểm cách Trái Đất khoảng 8 tỷ năm ánh sáng, xa hơn nhiều so với hầu hết các tia sáng mới phát hiện khác trên bầu trời và được ước tính sáng hơn 2.000 tỷ lần so với Mặt Trời.

Các nhà thiên văn học cũng tìm cách lý giải cho hiện tượng này. Một trong số đó cho rằng AT2021 lwx có thể là 1 ngôi sao đang phát nổ nhưng với cường độ sáng gấp 10 lần so với các vụ nổ “siêu tân tinh” trước đây. Số khác nhận định đây là một phần của hiện tượng “hố đen dùng bữa” khi một ngôi sao bị phân mảnh và hút vào một hố đen khổng lồ. Song Wiseman không đồng ý với những giả thuyết này khi nghiên cứu của ông chỉ ra rằng AT2021 lwx vẫn sáng gấp 3 lần so với những sự kiện nêu trên.

Một giả thuyết khác được nhắc tới rằng đây có thể là hiện tượng “chuẩn tinh” khi các hố đen siêu lớn nuốt chửng một lượng khí khổng lồ ở trung tâm các thiên hà. Tuy nhiên, ông Wiseman cho rằng ánh sáng phát ra từ hiện tượng này thường nhấp nháy trong khi AT2021 lwx vẫn đang rực sáng sau 3 năm. “Đây là điều chúng tôi chưa bao giờ được chứng kiến. Mọi thứ cứ như xuất hiện từ hư không”-Wiseman nhận định.

Trong nghiên cứu đăng trên tạp chí khoa học Monthly Notices of the Royal Astronomical Society, các nhà nghiên cứu quốc tế cũng đặt ra giả thuyết được cho là có cơ sở nhất về sự xuất hiện của AT2021 lwx, theo đó cho rằng vụ nổ này xuất hiện khi một đám mây bụi khí khổng lồ, ước tính lớn gấp 5.000 lần so với Mặt Trời, dần bị một siêu lỗ đen nuốt chửng. Tuy nhiên, ông Wiseman cho rằng “không có gì là chắc chắn trong khoa học”, vậy nên nhóm nghiên cứu của ông đang làm việc trên nhiều mô phỏng để kiểm nghiệm giả thuyết nêu trên. Các nhà thiên văn học thế giới cũng đang tích cực quan sát bầu trời để tìm kiếm các vụ nổ tương tự có thể bị bỏ sót.

Khi mạng xã hội trở thành "tòa án": Đừng để một nghi vấn biến thành bản án
Khi mạng xã hội trở thành "tòa án": Đừng để một nghi vấn biến thành bản án
(Ngày Nay) - Chỉ trong vài giờ sau khi tập 2 của chương trình Tinh Hà "Say Hi" lên sóng, mạng xã hội xuất hiện hàng loạt video ghép ca khúc "Xoay Vòng" với "Nerves" của DPR IAN. Từ một vài đoạn cắt ngắn, những tranh luận nhanh chóng leo thang thành các kết luận như "đạo nhạc", "copy beat", kéo theo làn sóng chỉ trích hướng về chương trình, producer và các nghệ sĩ tham gia.
Trụ sở Đài phát thanh TP.Dĩ An (cũ) từ lâu không được sử dụng.
Sắp xếp trụ sở công dôi dư - Bài 1: Những quỹ đất vàng “cửa đóng then cài”
(Ngày Nay) - Chủ tịch UBND TP.HCM đã có chỉ đạo triển khai Chỉ thị số 14-CT/TU ngày 28/5/2026 của Thành ủy về tăng cường công tác lãnh đạo, chỉ đạo quản lý và khai thác hiệu quả quỹ nhà, đất công trên địa bàn TP.HCM  Trên thực tế ở thời điểm hiện tại vẫn còn rất nhiều trụ sở công án ngữ ở các vị trí “đất vàng” rơi vào cảnh hoang vắng, cần sớm có phương án sử dụng hiệu quả.
Giải mã bí ẩn về sự tuyệt chủng hàng loạt lớn nhất trong lịch sử Trái đất
Giải mã bí ẩn về sự tuyệt chủng hàng loạt lớn nhất trong lịch sử Trái đất
(Ngày Nay) -Một nghiên cứu mới do các nhà khoa học Đại học Stanford dẫn đầu đã đưa ra bằng chứng thuyết phục nhất từ trước đến nay để giải thích vì sao một số sinh vật biển có thể sống sót sau cuộc đại tuyệt chủng lớn nhất trong lịch sử Trái Đất, trong khi vô số loài khác biến mất vĩnh viễn. Kết quả nghiên cứu còn đưa ra lời cảnh báo về những tác động mà hiện tượng nóng lên của đại dương ngày nay có thể gây ra đối với sự sống dưới biển.
Tổng thống Mông Cổ Ukhnaagiin Khürelsükh phát biểu khai mạc lễ hội.
Lễ hội truyền thống lớn nhất của Mông Cổ đã chính thức diễn ra
(Ngày Nay) - Ngày 11/7, Lễ hội Naadam - lễ hội truyền thống lớn nhất của Mông Cổ chính thức khai mạc. Tổng thống Ukhnaagiin Khürelsükh nhấn mạnh giá trị lịch sử, văn hóa, tinh thần đoàn kết dân tộc và khát vọng xây dựng một Mông Cổ hùng cường trong thời đại mới.