Mỗi năm, hàng trăm nghìn người lựa chọn LASIK để cải thiện thị lực. Phương pháp này sử dụng tia laser cắt bỏ một phần mô giác mạc nhằm chỉnh lại độ cong, giúp mắt hội tụ ánh sáng chính xác hơn. Dù phổ biến và được coi là an toàn, LASIK vẫn tiềm ẩn rủi ro và làm giảm độ bền cấu trúc của mắt. Giáo sư Michael Hill (Đại học Occidental, Mỹ) nhận định: “LASIK thực chất vẫn là phẫu thuật cắt mô, chỉ khác là dùng tia laser”.
Hill cùng cộng sự Brian Wong (Đại học California, Irvine) đã tìm ra một cách tiếp cận mới gọi là tái định hình điện cơ (Electromechanical Reshaping - EMR). Phương pháp này lợi dụng đặc tính hóa học của mô chứa collagen, vốn bị ảnh hưởng bởi sự thay đổi độ pH khi có dòng điện. Khi pH giảm, các liên kết trong mô lỏng ra, cho phép định hình lại cấu trúc. Khi độ pH trở về bình thường, mô được “khóa” ở hình dạng mới.
Nhóm nghiên cứu đã chế tạo “kính áp tròng” bằng bạch kim, hoạt động như điện cực để tạo hình giác mạc. Trong thử nghiệm, kính này được đặt lên giác mạc thỏ ngâm trong dung dịch muối, sau đó áp một điện thế nhỏ. Chỉ trong khoảng một phút, giác mạc uốn theo khuôn của thấu kính. Kết quả trên 12 giác mạc thỏ – trong đó 10 được xử lý giả lập tình trạng cận thị – cho thấy khả năng điều chỉnh tiêu cự thành công, đồng thời các tế bào vẫn sống sót nhờ kiểm soát cẩn thận mức pH.
Ngoài ra, phương pháp còn cho thấy tiềm năng khắc phục tình trạng giác mạc bị đục do hóa chất, vốn hiện chỉ có thể chữa bằng ghép giác mạc.
Dù đầy hứa hẹn, công nghệ này vẫn ở giai đoạn đầu. Bước tiếp theo sẽ là thử nghiệm trên thỏ sống, xác định khả năng điều chỉnh các tật khúc xạ khác như viễn thị và loạn thị. Nhóm nghiên cứu thừa nhận còn “con đường dài” trước khi ứng dụng lâm sàng, song nếu thành công, kỹ thuật EMR có thể rẻ hơn nhiều so với LASIK, ít rủi ro hơn và thậm chí có thể đảo ngược.
