AI vượt trội siêu máy tính về dự báo thời tiết

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) - Một nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí Nature đã giới thiệu hệ thống trí tuệ nhân tạo có tên Aardvark Weather, có khả năng dự báo thời tiết nhanh hơn và chính xác hơn các phương pháp truyền thống, đồng thời tiêu tốn ít năng lượng hơn hàng nghìn lần.
Ảnh minh họa: linkedin.com
Ảnh minh họa: linkedin.com

Hiện nay, các dự báo thời tiết thường được thực hiện bằng cách đưa dữ liệu vào các mô hình vật lý phức tạp, đòi hỏi nhiều giờ xử lý trên siêu máy tính. Ngược lại, Aardvark Weather áp dụng một cách tiếp cận hoàn toàn mới: hệ thống học máy này trực tiếp phân tích dữ liệu thô từ vệ tinh, trạm thời tiết, tàu thuyền và khinh khí cầu thời tiết để đưa ra dự báo mà không cần thông qua các mô hình khí quyển phức tạp.

Giáo sư Richard Turner thuộc Đại học Cambridge, Vương quốc Anh chia sẻ: "Các hệ thống dự báo thời tiết mà chúng ta đang sử dụng được phát triển trong nhiều thập kỷ, nhưng chỉ trong 18 tháng, chúng tôi đã xây dựng được một hệ thống có thể cạnh tranh với những hệ thống tốt nhất hiện nay, chỉ sử dụng 1/10 dữ liệu trên một máy tính để bàn thông thường".

Khi so sánh với các hệ thống dự báo hiện có, Aardvark Weather đã thể hiện nhiều ưu điểm vượt trội: chỉ cần sử dụng 8% lượng dữ liệu quan sát so với các hệ thống truyền thống, vượt qua hiệu suất của Hệ thống Dự báo Toàn cầu (GFS) của Mỹ, cho kết quả tương đương với dự báo của Cục Thời tiết Mỹ và hoàn thành dự báo trong vài phút trên máy tính để bàn thông thường.

Mặc dù vậy, độ phân giải không gian của Aardvark Weather hiện còn thấp hơn các hệ thống hiện tại. Hệ thống hoạt động ở độ phân giải 1,5 độ, nghĩa là mỗi ô lưới trong dự báo bao phủ 1,5 độ vĩ độ và 1,5 độ kinh độ. So sánh với GFS sử dụng lưới 0,25 độ, điều này có thể ảnh hưởng đến khả năng dự báo thời tiết cục bộ.

Tuy nhiên, theo Tiến sĩ Anna Allen từ Đại học Cambridge, đây mới chỉ là khởi đầu của những gì Aardvark có thể đạt được. Hệ thống có thể được điều chỉnh để dự báo các hiện tượng thời tiết cụ thể như: bão, cháy rừng, lốc xoáy, chất lượng không khí, động lực học đại dương và dự báo băng biển.

Một trong những ứng dụng quan trọng nhất của Aardvark Weather là khả năng hỗ trợ các trung tâm dự báo ở những khu vực thiếu nguồn lực để tinh chỉnh dự báo toàn cầu thành dự báo khu vực độ phân giải cao. Tiến sĩ Scott Hosking từ Viện Alan Turing nhận định: "Đột phá của Aardvark không chỉ về tốc độ, mà còn về khả năng tiếp cận. Bằng cách chuyển việc dự báo thời tiết từ siêu máy tính sang máy tính để bàn, chúng tôi có thể dân chủ hóa hoạt động dự báo, giúp các quốc gia đang phát triển và khu vực thiếu dữ liệu trên thế giới tiếp cận được công nghệ dự báo mạnh mẽ này".

Cùng tìm giải pháp thiết thực nhằm đảm bảo an ninh nguồn nước
Cùng tìm giải pháp thiết thực nhằm đảm bảo an ninh nguồn nước
(Ngày Nay) -  Ngày 6/11, tại TP.HCM , diễn ra Hội thảo “An ninh nguồn nước trong bối cảnh El Niño và biến đổi khí hậu: Chuyển đổi số và phục hồi các dòng sông” . Hội thảo nhằm nêu bật những giải pháp bảo vệ, sử dụng tài nguyên nước hiệu quả nhất.
Ảnh minh họa.
Năm 2026 ghi dấu ấn về nhiệt độ kỷ lục
(Ngày Nay) - Ngày 6/11, cơ quan giám sát khí hậu của Liên minh châu Âu (EU) Copernicus cảnh báo thế giới đang trên đà chứng kiến năm nóng thứ hai trong lịch sử, khi hiện tượng thời tiết El Nino cực mạnh đang làm trầm trọng thêm tình trạng nóng lên toàn cầu.
WHO đề xuất 6 giải pháp ngăn 1,6 triệu ca tử vong mỗi năm
WHO đề xuất 6 giải pháp ngăn 1,6 triệu ca tử vong mỗi năm
(Ngày Nay) - Tổ chức Y tế thế giới (WHO) kêu gọi các chính phủ đẩy mạnh triển khai 6 giải pháp ứng phó với biến đổi khí hậu, nhấn mạnh rằng những biện pháp này không chỉ có thể ngăn ngừa 1,6 triệu ca tử vong mỗi năm mà còn mang lại lợi ích kinh tế lên tới hàng nghìn tỷ USD.
Chị Lâm Thị Nga được trao danh hiệu “Sao đỏ danh dự” tại Lễ trao giải thưởng Sao đỏ năm 2025.
Người phụ nữ 25kg và hành trình trao gửi những “bánh xe hy vọng”
(Ngày Nay) - Với cơ thể nhỏ bé và đôi chân không thể đi lại, chị Lâm Thị Nga (Giám đốc công ty TNHH Ba Bánh Hà Nam) vẫn vươn lên khởi nghiệp bằng xưởng xe lăn dành cho người khuyết tật. Không chỉ tạo ra sản phẩm hỗ trợ trong việc di chuyển, hành trình của chị còn lan tỏa tinh thần vượt khó, sự thấu hiểu và sẻ chia với cộng đồng.
Công bố toàn văn Văn kiện Hà Nội về di sản và tính xác thực
Công bố toàn văn Văn kiện Hà Nội về di sản và tính xác thực
(Ngày Nay) - Được thông qua ngày 30/9/2026 tại Hội nghị Đối thoại châu Á - Thái Bình Dương về Di sản và Tính xác thực, Văn kiện Hà Nội đóng góp quan điểm và kinh nghiệm của khu vực vào các thảo luận quốc tế về đánh giá và cách tiếp cận mới đối với tính xác thực của di sản trong bối cảnh đương đại, tiếp nối Văn kiện Nara (1994) và Văn kiện Nairobi (2025).