AI vượt trội siêu máy tính về dự báo thời tiết

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) - Một nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí Nature đã giới thiệu hệ thống trí tuệ nhân tạo có tên Aardvark Weather, có khả năng dự báo thời tiết nhanh hơn và chính xác hơn các phương pháp truyền thống, đồng thời tiêu tốn ít năng lượng hơn hàng nghìn lần.
Ảnh minh họa: linkedin.com
Ảnh minh họa: linkedin.com

Hiện nay, các dự báo thời tiết thường được thực hiện bằng cách đưa dữ liệu vào các mô hình vật lý phức tạp, đòi hỏi nhiều giờ xử lý trên siêu máy tính. Ngược lại, Aardvark Weather áp dụng một cách tiếp cận hoàn toàn mới: hệ thống học máy này trực tiếp phân tích dữ liệu thô từ vệ tinh, trạm thời tiết, tàu thuyền và khinh khí cầu thời tiết để đưa ra dự báo mà không cần thông qua các mô hình khí quyển phức tạp.

Giáo sư Richard Turner thuộc Đại học Cambridge, Vương quốc Anh chia sẻ: "Các hệ thống dự báo thời tiết mà chúng ta đang sử dụng được phát triển trong nhiều thập kỷ, nhưng chỉ trong 18 tháng, chúng tôi đã xây dựng được một hệ thống có thể cạnh tranh với những hệ thống tốt nhất hiện nay, chỉ sử dụng 1/10 dữ liệu trên một máy tính để bàn thông thường".

Khi so sánh với các hệ thống dự báo hiện có, Aardvark Weather đã thể hiện nhiều ưu điểm vượt trội: chỉ cần sử dụng 8% lượng dữ liệu quan sát so với các hệ thống truyền thống, vượt qua hiệu suất của Hệ thống Dự báo Toàn cầu (GFS) của Mỹ, cho kết quả tương đương với dự báo của Cục Thời tiết Mỹ và hoàn thành dự báo trong vài phút trên máy tính để bàn thông thường.

Mặc dù vậy, độ phân giải không gian của Aardvark Weather hiện còn thấp hơn các hệ thống hiện tại. Hệ thống hoạt động ở độ phân giải 1,5 độ, nghĩa là mỗi ô lưới trong dự báo bao phủ 1,5 độ vĩ độ và 1,5 độ kinh độ. So sánh với GFS sử dụng lưới 0,25 độ, điều này có thể ảnh hưởng đến khả năng dự báo thời tiết cục bộ.

Tuy nhiên, theo Tiến sĩ Anna Allen từ Đại học Cambridge, đây mới chỉ là khởi đầu của những gì Aardvark có thể đạt được. Hệ thống có thể được điều chỉnh để dự báo các hiện tượng thời tiết cụ thể như: bão, cháy rừng, lốc xoáy, chất lượng không khí, động lực học đại dương và dự báo băng biển.

Một trong những ứng dụng quan trọng nhất của Aardvark Weather là khả năng hỗ trợ các trung tâm dự báo ở những khu vực thiếu nguồn lực để tinh chỉnh dự báo toàn cầu thành dự báo khu vực độ phân giải cao. Tiến sĩ Scott Hosking từ Viện Alan Turing nhận định: "Đột phá của Aardvark không chỉ về tốc độ, mà còn về khả năng tiếp cận. Bằng cách chuyển việc dự báo thời tiết từ siêu máy tính sang máy tính để bàn, chúng tôi có thể dân chủ hóa hoạt động dự báo, giúp các quốc gia đang phát triển và khu vực thiếu dữ liệu trên thế giới tiếp cận được công nghệ dự báo mạnh mẽ này".

Ảnh minh họa
Thủ phạm gia tăng nắng nóng ở châu Âu
(Ngày Nay) - Trong bối cảnh châu Âu đang trải qua đợt nắng nóng gay gắt, các nhà khoa học cho rằng một thủ phạm ít ai ngờ tới có thể đang góp phần khuếch đại hiện tượng này: đó là vùng nước biển lạnh bất thường ở Bắc Đại Tây Dương, nằm ở phía Nam Iceland và Greenland.
Sửa đổi, bổ sung một số quy định về hoạt động khuyến mại
Sửa đổi, bổ sung một số quy định về hoạt động khuyến mại
(Ngày Nay) - Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 239/2026/NĐ-CP ngày 26/6/2026 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 81/2018/NĐ-CP ngày 22/5/2018 quy định chi tiết Luật Thương mại về hoạt động xúc tiến thương mại đã được sửa đổi, bổ sung theo Nghị định số 128/2024/NĐ-CP ngày 10/10/2024 của Chính phủ.
Châu Âu hủy bỏ nhiều lễ hội trong năm nay
Châu Âu hủy bỏ nhiều lễ hội trong năm nay
(Ngày Nay) - Nhà chức trách nhiều nước châu Âu đã cấm bán rượu, đồng thời hủy hoặc hoãn hàng loạt lễ hội lớn vào cuối tuần trong bối cảnh đợt nắng nóng gay gắt đang bao trùm Tây Âu được dự báo sẽ dịch chuyển về phía Trung và Đông Âu trong ngày 26/6.
Bộ GD&ĐT yêu cầu rà soát hoạt động giảng dạy liên quan ông Nguyễn Thành Nam
Bộ GD&ĐT yêu cầu rà soát hoạt động giảng dạy liên quan ông Nguyễn Thành Nam
(Ngày Nay) - Ngày 26/6, Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Công văn số 3936/BGDĐT-GDDH yêu cầu các đơn vị đào tạo báo cáo việc mời, phân công ông Nguyễn Thành Nam tham gia giảng dạy, thỉnh giảng, báo cáo chuyên đề, tọa đàm, diễn thuyết hoặc các hoạt động học thuật khác tại cơ sở đào tạo đến thời điểm hiện tại.
Hoạt động khai thác tại mỏ đá Thế Thịnh. (Ảnh: Hoàng Anh)
Quảng Trị: Tìm tiếng nói chung giữa doanh nghiệp khai thác mỏ và người dân
(Ngày Nay) -  Giữa ngày hè tháng 6 oi ả , gió Lào thổi nóng rát qua các sườn núi Trường Sơn khiến những đám bụi từ hoạt động khai thác đá càng dễ phát tán. Tại các bản Khe Dây, Khe Ngang và thôn Rào Trù, câu chuyện về bụi, tiếng ồn từ các mỏ đá tiếp tục là chủ đề được người dân quan tâm.