Brexit, tức sự kiện nước Anh trưng cầu dân ý rời Liên minh châu Âu (EU), đã gây nhiều lo ngại với các đối tác thương mại của EU nói chung và Anh nói riêng về những đứt gãy có thể xảy ra trong quá trình thực hiện các thủ tục để Anh rời EU và về khả năng nổi lên của chủ nghĩa bảo hộ.
Bộ Ngoại thương Anh, vừa được thành lập dưới chính quyền mới của Thủ tướng Theresa May, phụ trách vấn đề đảm bảo các cam kết thương mại của Anh sau Brexit cũng như thúc đẩy một nhãn quan mới “đặt nước Anh ở trung tâm của các cuộc thảo luận về thương mại tự do,” theo lời ông Fox.
Chia sẻ với báo chí Việt Nam, ông Fox - vốn là một chính trị gia có quan điểm nghi ngờ châu Âu lâu nay - nói ông nhìn nhận Brexit không phải là thách thức, mà là cơ hội để nước Anh “mở tầm nhìn của chúng tôi tới những chân trời rộng lớn hơn” của thương mại, đồng thời nhắc lại khẩu hiệu “Global Britain” (Nước Anh tiến ra toàn cầu) đã được bà May đưa ra sau khi lên thay cựu thủ tướng David Cameron - người phải ra đi chính bởi cuộc bỏ phiếu Brexit.
Ông tin Brexit sẽ không ảnh hưởng tới việc Anh tiếp tục thúc đẩy các hoạt động thương mại đa phương, bao gồm thúc đẩy xuất khẩu, cũng như đầu tư trực tiếp cả hai phía với các đối tác của nước này, bao gồm Việt Nam.
Ông nhấn mạnh việc lựa chọn Việt Nam và Singapore là hai nước trong chuyến công du Đông Nam Á lần này cho thấy Anh đánh giá Việt Nam là “một cơ hội lớn,” “một đối tác hợp tác chiến lược về đầu tư” và quốc gia “chia sẻ tầm nhìn với Anh về mở rộng cửa cho tự do thương mại.”
 Bộ trưởng Bộ Ngoại thương Anh cùng đoàn tham quan công trình Landmark 81 thuộc Khu đô thị Vinhomes Central Park. |
Trước cuộc họp báo, như một cử chỉ khẳng định sự khích lệ cho thương mại tự do, mà ông Fox nói ông tin sẽ đóng vai trò quyết định trong “phát triển, giảm đói nghèo, và đảm bảo an ninh toàn cầu,” ông đã tới thăm công trình Landmark 81 của tập đoàn Vingroup, nơi có hai công ty Anh tham gia thiết kế (Arup Atkins) và tư vấn giám sát (Mace).
Tòa nhà cao nhất Việt Nam, 462,1m và 81 tầng, có tốc độ thi công 4 ngày mỗi sàn, đã trở thành một biểu tượng thích hợp cho chuyến đi gia cố lòng tin này của ông Fox.
Cùng ngày, ông Fox cũng đã có cuộc gặp Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Thành Phong, tham dự lễ công bố đầu tư của công ty SCC Anh trong lĩnh vực công nghệ thông tin tại Việt Nam và gặp mặt doanh nghiệp Anh.
Báo xin chia sẻ những trao đổi của Bộ trưởng Fox về viễn kiến quan hệ thương mại Anh-Việt trong cuộc họp báo.
- Trong hoàn cảnh Brexit, Anh có định ký hiệp định thương mại tự do (FTA) với Việt Nam hay không, thưa ông?
Bộ trưởng Ngoại thương Anh Liam Fox: Đây là một vấn đề phức tạp. Chúng tôi sẽ cần xem xét lại các hiệp định thương mại tự do hiện giờ, và xem EU đã hoàn tất đàm phán thương mại tự do chưa, nếu không thì chúng tôi không loại trừ khả năng đàm phán hiệp định song phương mới, nhưng thông điệp của chúng tôi là hợp tác ở một mức độ tối đa và không gây ra gián đoạn cho dòng thương mại song phương.
- Tổng kim ngạch xuất khẩu của Anh với Việt Nam chỉ chiếm khoảng 0,3% giá trị thương mại quốc tế của Anh, và Anh đang tụt lại đằng sau các quốc gia khác, ông nghĩ sao về điều đó, và liệu Brexit có thực sự diễn ra suôn sẻ mà không làm trở ngại cho các hoạt động thương mại song phương, thưa ông?
Bộ trưởng Ngoại thương Anh Liam Fox: Phải thấy rằng hoạt động thương mại của Anh 90% là diễn ra ở bên ngoài châu Âu, nên việc chúng tôi tiếp tục cởi mở với thương mại sau Brexit là dễ hiểu. Chúng tôi cũng thấy mô hình hợp tác kiểu ASEAN là thích hợp, nhấn mạnh vào kinh tế thương mại nhưng ít kiểm soát hơn, thiên về hợp tác hơn. Nước Anh coi Brexit là cơ hội và muốn thiết lập nhãn quan của chúng tôi rộng hơn.
 Bộ trưởng Bộ Ngoại Thương Anh tham quan công trình Landmark 81 thuộc Khu đô thị Vinhomes Central Park. |
- Nước Anh có thể hợp tác với Việt Nam trên những lĩnh vực gì, thưa ông?
Bộ trưởng Ngoại thương Anh Liam Fox: Cơ hội hợp tác tới ở hàng loạt các lĩnh vực: giáo dục, mà chúng tôi đặc biệt quan tâm tới các chính sách tiếp cận thị thị trường, dược, quốc phòng, an ninh, xuất khẩu, chúng tôi cũng muốn bán thêm các động cơ Airbus và Rolls Royce. Ngoài ra, tài chính, ngân hàng, công nghệ, cơ sở hạ tầng... cũng là những lĩnh vực Anh có thế mạnh.
Chúng tôi vui mừng vì thấy chính phủ Việt Nam cũng chia sẻ quan điểm gỡ bỏ chủ nghĩa bảo hộ, và chúng tôi luôn tìm kiếm những đối tác cùng có tầm nhìn chung như thế. Đó là một phần lý do tôi chọn Việt Nam và Singapore cho chuyến đi này.
- Nước Anh có thể giúp gì cho Việt Nam trong lĩnh vực thành phố thông minh?
Bộ trưởng Ngoại thương Anh Liam Fox: Chúng tôi hiểu tầm quan trọng của dịch vụ công trực tiếp, với nhiều nền tảng số hóa và dựa trên trang web hơn. Các dịch vụ công trực tiếp sẽ có lợi cho nền kinh tế, ít gây ra tham nhũng hơn. Ngoài ra, thành phố thông minh còn là công nghệ mới cho cơ sở hạ tầng, giao thông công cộng thông minh, xây dựng những đô thị tốt hơn, hiệu quả hơn, và sạch hơn.
