Nhiều người viết sách không để ý chuyện bản quyền. Trên thực tế, thứ tưởng như vặt vãnh này có thể dẫn tới tranh chấp rất lằng nhằng, kéo dài từ đời con qua đời cháu, thậm chí khiến nhà văn có thể bị cướp trắng tác phẩm.
Mùa Covid, quá nhiều thi tập ra đời. Nhiều bác về hưu ngồi nhà không biết làm gì nên sản xuất thơ. Người làm thơ chỉ cần một phút xuất thần đã có thể ra tác phẩm để đời. Do hiện tượng đạo thơ xảy ra khá phổ biến và ngày càng trắng trợn nên số lượng thi sĩ đi đăng ký bản quyền tác giả đông như quân Nguyên.
 |
Nghĩ thế, lại lười xếp hàng, tôi bèn tìm chỗ nhờ vả. Rất nhanh, một giọng nữ trong veo, giống như các em tiếp thị bán nhà gọi tới:
- Em là Đào (tên nhân vật đã được thay đổi vì nể người giới thiệu) Em nghe nói anh cần đăng ký bản quyền. Em có thể giúp.
- Tốt quá. Em đúng là thần hộ mệnh của anh.
- Anh muốn làm nhanh hay chậm?
- Chừng hai tuần là được.
- Hai tuần... chờ em một tí nhé... 6 triệu anh ạ. Bây giờ đăng ký bản quyền khó lắm. Phải kiểm tra xem tác phẩm có sao chép của người khác không, nội dung có chống phá gì không? Bình thường Cục hẹn tháng rưỡi, nhưng nhiều người sau hai tháng vẫn không lấy được. Anh làm nhanh, giá còn cao nữa.
- Anh cũng chả cần... nhanh. Cứ nhẩn nha mà làm em ạ.
- Anh chuyển trước cho em 70% tiền đặt cọc. Nhận được tiền em sẽ giao giấy tờ để anh khai.
Thú thực tôi vẫn nghĩ xin xác nhận một thứ mình làm ra là chuyện đơn giản. Kiếm chỗ nhờ vả chỉ để đỡ phải xếp hàng, lấy được sớm thì càng tốt. Không ngờ lại phức tạp đến thế.
Khi đã về hưu, cứ động đến tiền là người ta tính toán:
- Trước khi anh chuyển tiền, mình có phải ký hợp đồng không em?
- Không cần đâu. Cái này nhỏ, bọn em giúp là chính.
- Em làm ở Cục Bản quyền à?
- Vâng. Bọn em làm tất cả các dịch vụ trong lĩnh vực bản quyền, xuất bản... anh hay bạn bè vướng gì cứ bảo em. Anh yên tâm đi.
Mấy năm nay đài báo phản ánh xã hội có nhiều chuyện tiêu cực, làm gì cũng phải bôi trơn nên tôi cũng định tặc lưỡi. Nhưng lại nghĩ chuyển tiền qua tài khoản cho người chưa biết mặt, không có cam kết, nhỡ bị lừa thì sao. Tốt nhất cứ tới Cục Bản quyền gặp nhau ký hợp đồng và giao tiền cho chắc. 6 triệu là nửa tháng lương hưu chứ ít ỏi gì.
Tôi khá bất ngờ khi Cục Bản quyền cho biết ở đây không có ai tên Đào cả. Đến bộ phận một cửa tìm hiểu thông tin, một cô vừa trẻ vừa xinh, nói năng nhẹ nhàng hướng dẫn tôi rất chi tiết. Hoá ra thủ tục vô cùng đơn giản. Sau khi nộp hồ sơ, trong vòng 15 ngày tác giả sẽ nhận được giấy chứng nhận, chỉ phải trả 100.000 đồng tiền phí. Luật quy định như thế, Cục muốn để lâu cũng không được.
Khoảng hơn tuần, do có việc đi xa, tôi gọi điện hỏi. Cũng chỉ cầu may, nhưng được biết giấy chứng nhận của tôi đã xong, có thể đến lấy sớm. Thủ tục diễn ra trong một nốt nhạc.
Suýt nữa thì mất toi sáu triệu, tương đương 1.200 gói xôi, đủ cho 3 năm 3 tháng và 15 ngày ăn sáng. (Từ ngày về hưu tôi chỉ ăn xôi. 5.000 đ/ gói. Đủ chủng loại: xôi xéo, xôi lúa, xôi lạc, xôi gấc, xôi đỗ xanh... Bán ngay đầu ngõ. Không chỉ ngon, bổ, rẻ, đủ calo, mà còn có tác dụng chống béo phì, sơ vữa động mạch, nhồi máu cơ tim, suy giảm tình dục...).
Bạn nào nghi ngờ xin mời ghé qua ngõ nhà tôi ăn thử.
Nếu bạn đã mua tác phẩm của tôi mà muốn xin chữ ký, tôi sẵn lòng ký luôn ở hàng xôi.
